Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2023/219 K.2023/456

Yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili; müvekkili firma tarafından 11 adet çek keşide edildiğini, bu çeklerin lehtarlarına teslim edilmek üzere müvekkil firmanın Kastamonu şantiyesine gönderilmesi için kargoya verildiğini, söz konusu çeklerin kargo gönderimi aşamasında kaybolduğunu, çeklerin henüz lehtarlarına teslim edilmeden kargoda kaybolması sebebiyle hamilin müvekkili olduğunu, çek vadelerinin henüz gelmediğini, kötü niyetli 3.kişilerin eline geçmesi durumunda karşılığının bankadan tahsil edilebilme ihtimalinin olduğunu, çeklerin bankadan edilmesini engellemek ve çekleri keşide eden ve iradesi dışında elinden çıkan müvekkilin zarar görmemesi için ihtiyati tedbir amaçlı ödeme yasağı konulmasını ve çeklerin kaybolarak zayi olması nedeniyle iptaline karar verilmesini talep ve dava etmişlerdir.

Dava hasımsız olarak açılmıştır.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece; 6102 sayılı kanunun 818/s bendi yollaması ile aynı Kanunun 757 ve devamı maddelerine göre açılacak kıymetli evrakın zayi nedeniyle iptali istemine ilişkin davalarda, dava açma yetkisinin lehtar ve hamile ait olduğu, keşidecinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı bulunmadığı anlaşıldığı belirterek davanın reddine karar verilmiş, hükme karşı davacı vekilince istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili; müvekkili firma tarafından 11 adet çek keşide edildiğini, bu çeklerin lehtarlarına teslim edilmek üzere müvekkili firmanın Kastamonu şantiyesine gönderilmesi için kargoya verildiğini, söz konusu çeklerin kargo gönderimi aşamasında kaybolduğunu, kargo şirketinin kargoların kaybolduğuna ilişkin yazısının sunulduğunu, söz konusu çeklerin lehtarlarına henüz ulaşmaması sebebiyle müvekkili firmanın hala çeklerin hamili konumunda olduğunu, dolayısıyla davayı açma menfaatinin bulunduğunu, söz konusu çeklerin kötü niyetli kişilerin eline geçmesi durumunda zarar görecek olan tarafın müvekkili firma olduğunu,

bu sebeple dava açma menfaati ve dava açmada hukuki yararın bulunduğunu, tüm bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık; TTK'nın 757 ve devamı maddeleri gereğince dava konusu çekin zayiinden kaynaklanmakta olup, davacının zayi nedeniyle iptalini talep ettiği çeklerde keşideci sıfatını taşıması nedeni ile dava açma hakkı bulunup bulunmadığı hususuna ilişkindir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 651/2 maddesine dayalı zayi nedeniyle çek iptali talebine yöneliktir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355.maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler re'sen göz önünde tutularak yapılmıştır.

6102 sayılı TTK'nun 651 ve TTK 'nun 818/s bendi yollaması ile aynı Kanunun 757. ve devamı maddelerine göre açılacak kıymetli evrakın zayi nedeniyle iptali istemine ilişkin davalarda, dava açma yetkisinin hamile ait olup, keşidecinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır.

Zayi nedeniyle iptal davalarında amacın, keşidecinin mükerrer ödeme yapmasını önlemek ve kaybedilen kambiyo senedi yerine mahkemece verilecek iptal kararını keşideciye/muhataba ibraz etmek olduğu gözetildiğinde, keşidecinin kendisine ibraz edilmek üzere iptal kararı istemesi bu yolun kanunda öngörülen konuluş amacı ile bağdaşmaz.

Mahkemece, yargılamanın HMK'da düzenlenen usul kurallarına uygun olarak yapılmış olmasına, kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmamasına, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilip yasal düzenlemelere uygun isabetli, yeterli gerekçeyle karar verilmiş olmasına, ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılığın olmamasına göre davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."