Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2024/230 K.2024/710

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davalı ... vekili ve davalı ... vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili, davacı aleyhine davalılardan ... tarafından Ankara 11. İcra Dosyasının 2023/2790 Esas sayılı dosyası ile kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla icra takibi başlatıldığını, takibe konu senedin sözleşme gereğince ve karşı tarafın talebi üzerine teminat senedi olarak verildiğini, 14.09.2020 tarihli sözleşmede senedin teminat senedi olarak verildiğinin açıkca yazıldığını, takibe konu senedin sözleşmede bahsi geçen tapuya teminat olarak verilmiş olup kambiyo takibi yapılamayacağını,

ayrıca takibe konu senet ile sözleşme tarihi de aynı tarih olup sözleşmede belirtilen senet bedeli ile takibe konu senedin bedellerinin de aynı olduğunu karşı taraf üzerine düşen edimi yerine getirmediği gibi tapunun devrine de hak kazanmadığını, eksik ödeme yaptığını, bu nedenle tapunun yarısının kendilerine devredildiğini, müvekilinin karşı tarafa hiçbir borcu bulunmadığını, aksine ... ve akrabası ...'nin müvekkiline borcu bulunduğunu, ... ve ...'nin karı koca olup aynı evde yaşadıkların, ...'nin de ...'nin akrabası olduğunu,

takibe konu teminat senedinin kambiyo vasfı taşımadığını ileri sürüp Ankara 11. İcra Dosyasının 2023/2790 Esas sayılı dosyasından takibe konulan 14.09.2020 düzenleme tarihli, 15.03.2021 vade tarihli 600.000,00 TL bedelli senedin teminat senedi niteliğinde olduğunun ve kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla takip yapılamayacağının ve müvekkilinin borçlu olmadığınıın tespiti ile takibin iptaline, %20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı ... vekili, dava konusu senedin ciro yolu ile hamili olduğunu, nakten kayıtlı senette davalının iddiasının aksine senedin teminat senedi olduğuna ilişkin herhangi bir kayıt bulunmadığı gibi senedin, teminat senedi olduğuna dair iddianın senedi ciro yoluyla elinde bulunduran yasal hamile karşı ileri sürülemeyeceğini, davacı tarafından dosyaya delil olarak sunulmuş olan ve davacı borçlu ile diğer davalı lehtar arasında yapıldığı iddia edilen belge incelendiğinde, davacının iddiasının aksine, bu belgenin davacı borçlu ile diğer davalı lehtar arasında yapılmış bir sözleşme olmadığı da açıkça görüldüğü,

ayrıca bu belgenin, tarafları arasında her zaman düzenlenebilecek adi yazılı nitelikte bir belge olduğunun da sabit olduğunu, davacı tarafından dosyaya sunulan bir kısım watsup yazışmalarının da davacı borçlu ile lehtar arasında yapılan yazışmalar olmadığını, davacının lehtar dışında dava dışı 3. kişilerle yapmış olduğu bu yazışmaların da hukuken delil olma kabiliyetleri bulunmadığını belirterek, davanın reddi ile lehine %20 tazminata karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili, senedin teminat senedi olmadığını, aksi halin yazılı kanıtlanması gerektiğini belirterek, davanın reddi ile lehine %20 tazminata karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

Mahkemece, sözleşme metninde teminat senedidir ibaresinin yazılmış olması tek başına senedin teminat amacıyla verildiğini ispatlamaz ise de sözleşmede yüklenici tarafından teminat verileceğinin açıkça yazılmış olması, keşidecinin sıfatı, taraflar arasında başkaca bir hukuki ilişki olduğunun iddia ve ispat edilmemiş olması nazara alındığında iş bu davaya konu kambiyo senedinin gayrimenkul satış vaadi sözleşmesi ilişkisinin teminatı amacıyla verildiği anlaşıldığından davanın kabulüne ve eldeki davada davalının takibi yapmakta haksız olduğu ispatlanmış ise de kötüniyetli olduğunun ispat edilemediği belirtilerek.

Davanın kabulüne, 14.09.2020 düzenleme tarihli 15.03.2021 ödeme tarihli lehtarı ..., Keşidecisi ... olan 600.000,00 TL senedin teminat senedi olduğunun tespitiyle, davacının davalılara bu senet nedeniyle borçlu olmadığının tespiti ve Ankara 11. İcra Dairesi'nin 2023/2790 Esas sayılı takip dosyasının iptaline, kötü niyet tazminat talebinin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

1-İstinaf kanun yoluna başvuran davalı ... vekili tarafından; Dilekçeler aşaması tamamlanmadan duruşma günü verildiği, senedin teminat senedi olmadığı, Davanın reddi gerektiği bildirilmiştir. 2-İstinaf kanun yoluna başvuran davalı ... vekili tarafından; Süresinde cevap verildiği, savunma ve adil yargılanma haklarının ihlal edildiği, senedin teminat senedi olduğuna dair bir delil olmadığı davanın reddi gerektiği bildirilmiştir.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Mahkemece eksik araştırmaya dayalı karar verilip verilmediği hususu uyuşmazlık konusudur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, menfi tespit istemine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355.maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.

Ankara 11. İcra Dairesinin 2023/2790 Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; Alacaklı ... tarafından lehdar ... ve keşideci ... aleyhine 15.02.2023 tarihinde başlatılan kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takip talebinde; 600.000,00 TL bono bedelli, 182.675,34 TL temerrüt faizi olmak üzere toplam 782.675,34 TL istendiği, takibin derdest olduğu anlaşılmıştır.

Davaya konu senedin 15.03.2021 ödeme tarihli, 14.09.2020 düzenleme tarihli lehdarı ..., keşidecisi ... olan 600.000,00 TL bedelli olduğu, senedin düzenleme yeri Ankara olup, nakten ihdas nedenli olduğu, ...'ın senedi ...'ye ciro ettiği, ...'nin de senedi takibe koyduğu, senet üzerinde teminat senedi ibaresi bulunmadığı görülmüştür.

14.09.2020 tarihli "Sözleşmedir", başlıklı belgenin incelenmesinde; ... Mahallesi'nde bulunan ... adresinde imarın 51.920 ada 2 parselde kayıtlı ... inşaata ait dairenin ...'a satıldığı Kat irtifakı kurulduğu zaman dairenin tapusunun ...a verileceği belirtilerek not olarak; “ tapu verildiğinde 600.000 teminat senedi ...'e geri verilecektir bu senet tapu karşılığında verilmiştir. 4 ay zaman içinde bu daire 600.000 TL üzerinde satılırsa 600.000 üzeri ...'e geri verilecek” şeklinde yazılarak satıcı ... alıcı ... ve Şahit olarak ... tarafından imzalanmıştır.

Buna göre dava konusu senedin teminat senedi olduğuna dair taraflar arasında düzenlenen sözleşmede senede bir atıf bulunmadığı gibi dava konusu senet üzerinde de teminat olduğuna dair bir ibarenin bulunmadığı bu hususda davacı tarafça yazılı bir delil sunulmadığı anlaşılmaktadır.

Ne var ki davacının dava dilekçesi incelendiğinde aynı zamanda yemin deliline de dayandığı anlaşılmaktadır.

Bir vakıayı ispat yükü kendisine düşen taraf o vakıayı başka delillerle ispat edemezse diğer tarafa yemin teklif eder. Yemin teklifini ispat yükü kendisine düşen taraf yapar. Yemin teklifine dayanan taraf bunu dava dilekçesinde veya cevap dilekçesinde açıkça belirtmesi gerekir. Mahkeme ancak bu halde (dava dilekçesinde veya cevap lahiyasında yemin deliline dayanıldığının bildirilmesi halinde) yemin teklifini hatırlatmakla yükümlüdür. Kendisine yemin teklif edilen taraf, yemin teklifinin kabulünden sonra, usulüne uygun biçimde (HMK m. 233) yemin eder ise, yemin teklif eden tarafın iddia ettiği vakıanın mevcut olmadığı kesin delil ile ispat edilmiş olur. Yemin teklif eden taraf, bundan sonra iddiasını ispat için başkaca delil gösteremez.

Bu durumda, davacıya yemin teklif etme hakkı hatırlatılarak oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, dava dosyasının kapsamı ile mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri birlikte değerlendirildiğinde; mahkemenin hüküm kurmasını sağlayacak olan tüm esaslı delillerin toplanmamış, mahkemece değerlendirilmemiş olması nedeniyle, davalılar vekilinin istinaf başvurusunun açıklanan nedenlerden ötürü kabulüne, yerel mahkeme kararının 6100 sayılı HMK’nun 353/1-a-6.maddesi uyarınca kaldırılmasına ve dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."