Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi E.2022/424 K.2026/982

Davacı vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) 352. maddesi uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşılmakla, istinaf incelemesinin dosya üzerinde yapılmasına karar verilerek dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili özetle: Davacının, 12.02.2019 tarihli yönetim kurulu kararı ile ortaklıktan çıkarıldığını, aidat bedelleri ve hisse devir bedelinin davacıya ödenmesi için genel kurulda ya da yönetim kurulunda karar alınmadığını öne sürerek; kooperatife giriş için ödenen 15.000,00 TL bedelin kooperatif hissesinin davalı tarafından geri alınması ve devir tarihinden itibaren işleyecek ticari faizle birlikte tahsilini, ödenen aidatlara ilişkin ise şimdilik 500,00TL 'nin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte tahsilini talep etmiştir.

Davalı vekili özetle: Husumet, zamanaşımı, hakdüşürücü süre itirazında bulunmuş, 15.000,00TL'nin davacı devreden ve dava dışı devralan arasındaki anlaşma bedeli olduğunu, kooperatif kayıtlarına intikal etmediğini, bu bedelin talep edilemeyeceğini savunarak; davanın reddini istemiştir.

İlk derece mahkemesince: "...Davacının ortaklığı devraldığı ...'ye ödediği 15.000 TL devir bedeli olup Kooperatifler Kanunu'nun 17. Maddesindeki yasal düzenleme ve Ana Sözleşmenin 17. Maddesine göre Kooperatife yapılmış bir ödeme olmadığından 15.000 TL yi kooperatiften talep edemeyeceği gerekçesi ile davacının bu talebi reddedilmiştir.

Kooperatif anasozleşmesinin 17.maddesindeki, “....Devir halinde eski ortağın kooperatife karşı tüm hak ve yükümlülükleri yeni ortağa geçer," hükmü nedeniyle, davacının üyeliği devralmış olduğu kişinin bu kapsamdaki ödemeleri mahkememizce görevlendirilen bilirkişi tarafından kooperatif kayıt ve defterleri incelenerek tespit edilmiş, dava dışı ...’nin davalı kooperatife yaptığı ödemeler toplamının 3.601,98 TL olduğu ve bu ortaklık nedeniyle davacı ile ...’nin kooperatife yapmış oldukları ödemeler toplamının 5.600,57 TL olduğu tespit edilmiştir.

Bilirkişi tarafından yapılan hesaplamada, Kooperatifin 2017 yılı Genel Yönetim Giderleri olan 348.259,36 TL, mevcut ortaklık sayısı olan 1501’e bölündüğünde, ortaklık başına düşen Genel Yönetim Gideri 232,02 TL olmaktadır (348.259,36/1501=232,02).

Davacı ve dava dışı ... tarafından kooperatife ödenen toplam 5.600,57 TL’den 232,02 TL genel gider payı düşüldüğünde, geriye kalan davacıya iade edilmesi gerek tutarın 5.368,55 TL olduğu ve söz konusu tutarın , 2017 yılı hesap ve işlemlerinin görüşülerek kabul edildiği 29.04.2018 tarihli olağan genel kurul toplantısından bîr ay sonrası olan 30.05.2018 tarihinde muaccel olduğu mütalaa edilmiştir.

Davacı vekili 10.11.2021 tarihli ıslah dilekçesi ile dava dilekçesindeki 500 TL talebini 5.368,55 TL ye çıkarmış, dava dilekçesindeki 15.000 TL nin faizi ile birlikte davalıdan tahsilini istemiştir.

Kanun ve ana sözleşme gereğince ortaklıktan ayrılan yada çıkan ortağın kooperatiften talep edebileceği miktar kooperatife ödenen bedelle sınırlıdır. Bu bakımdan hisse devri sırasında eski ortağa ödenen devir bedeli kooperatife yapılmış ödeme olmadığından davacının bu talebinin reddine, eski ortak ve davacının ödediği miktardan genel giderlere katılım payı düşüldükten sonra belirlenen 5.368,55 TL bakımından davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kooperatifler Kanunu'nun 17/1. ve anasözleşmenin 15/1. maddeleri gereğince, devir dışında bir nedenle ortaklığı sona erenlerin sermaye ve diğer alacakları, o yılın bilançosunun genel kurulca kabulünden bir ay sonra muaccel olur . Kooperatif ile ortağı arasındaki ilişki ticari bir iş olmadığından temerrüt tarihinden itibaren yasal faize hükmedilerek..." davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle: Ödenen tapu bedelinin kooperatiften tahsili gerektiği, tapu hissesi üzerindeki mülkiyet haklarının da sona ermekle tapunun davalı kooperatifin ve üyelerinin tasarrufuna geçtiğinden bedelin davalı tarafından tazmin edilmesi gerektiği, davacının tapusu kooperatif üstüne geçtiğinden artık bu devir bedelinin kooperatif tarafından ödenmesi gerektiği, aksi halde kooperatifin sebepsiz zenginleşeceği, müvekkilinin tapu için ödemiş olduğu bedelin ortada kalacağı, müvekkilinin ilgili kooperatiften 12.02.2019 tarihinde çıkarılmasına karar verildiği ancak, müvekkiline herhangi bir şekilde ödeme yapılmadığı nedenleriyle ilk derece mahkemesinin vermiş olduğu kararın reddedilen kısım yönünden kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE

Dava, kooperatif üyeliğinin sona ermesine bağlı tazminat istemine ilişkindir.

Dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, ilk derece mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, HMK m. 355/1 gereği incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, re'sen gözetilmesi gereken, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğunun anlaşılmasına göre; davacı vekilinin istinaf nedenleri yerinde görülmediğinden HMK m. 353/1.b.1 gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiştir.

Başkan ... Üye ... Üye ... Katip ...