Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi E.2024/1073 K.2024/1607

Alacaklı ... Ltd. Şti vekili, alacaklı ... vekili, alacaklı ... AŞ vekili tarafından yukarıda belirtilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352'nci maddesi uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçildi. İncelemenin dosya üzerinde/duruşmalı yapılmasına karar verildikten sonra dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İstemci vekili müvekkili şirketin sağlık sektöründe faaliyet gösterdiğini, pandemi sürecinde işlerinin azaldığını, döviz kurlarındaki yükselmenin ve fiyatlardaki artışın müvekkili şirketin finansal dengesini bozduğunu, borçlarını ödemede zorluk çektiğini, borçlarını ödeyerek alacaklıların mağdur olmasının önlenmesi amacıyla konkordato talebinde bulunduklarını, konkordatoya tâbi borçlarını üç aylık ödemesiz süre sonrasında üç ayda bir eşit taksitler halinde yirmi taksitte ödemeyi teklif ettiklerini bildirerek konkordatonun tasdikine karar verilmesini istemiştir.

İlk Derece Mahkemesince istemci şirketin konkordato revize projesinin 45 alacaklıdan 29'unun kabul oyu ile kabul edildiği, toplam 4.447.064,58 TL alacaktan 3.258.052,58 TL'yi temsil eden kısmı tarafından kabul edildiği ve bu şekilde konkordato projesinin İİK'nın 302/2 maddesinde aranan nisabın üzerinde kabul edildiği;

Teklifin tasdiki halinde alacaklıların eline geçecek tutarın borçlunun iflası halinde alacaklıların eline geçebilecek muhtemel miktardan fazla olduğu, teklif edilen tutarın borçlunun kaynaklarıyla orantılı olduğu,

Borçlu şirketin İcra ve İflas Kanunu'nun 206’ncı maddesinin 1’inci sırasında gösterilen kapsamda alacaklısının bulunmadığı, mühlet içerisinde imtiyazlı alacak doğmadığı ve mühlet içinde konkordato komiseri izniyle akdedilmiş borçların ödendiği gerekçesiyle istemin kabulüne ve

“Ankara Ticaret Sicil Memurluğunun ... sicil nosunda kayıtlı olan ... SAĞLIK HİZMETLERİ TİCARET ANONİM ŞİRKETİ'nin Adi Alacaklılar yönünden borçların konkordato tasdik karar tarihinden itibaren 3 ay sonra ödenmeye başlamak üzere 3 ayda bir eşit taksitler halinde toplam 20 eşit taksitte davacı tarafından alacaklılara ÖDENMESİNE,

Rehinli alacaklılar yönünden açılan konkordato tasdik talebinin anlaşma sağlanamadığından REDDİNE”

karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF BAŞVURU NEDENLERİ

Alacaklı ... Ltd. Şti vekili 31.05.2024 günlü istinaf dilekçesinde:

- Teklif edilen tutarın borçlunun kaynaklarıyla orantılı olmadığını, kaynakların somutlaştırılmadığını ve mahkemece bu husus üzerinde hiç durulmadığını,

- Komiserlerin kaynakları belirlerken hem şirketin duran varlıklarının parasal karşılığını hem de faaliyeti üzerine elde edeceği tutarları dikkate aldığını, oysa varlıkların satışı halinde faaliyete imkan kalmayacağını,

- Tahsil edilmesi beklenen alacaklarda oluşabilecek tahsil imkansızlıklarının dikkate alınmadığını,

- Konkordatonun faizsiz bir finansman enstrümanı olarak kullanılamayacağını, beş yıla uzayan süreçte faizsiz yapılacak ödemelerin konkordatonun amacına uygun düşmediğini, alacaklıların açıkça mağdur edildiğini,

- İstemcinin konkordatosunun gerçek ve samimi bir ihtiyaçtan kaynaklanmadığını ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve tasdik isteminin reddine karar verilmesini istemiştir.

Alacaklı ... vekili 03.06.2024 günlü istinaf dilekçesinde:

- Konkordatonun müvekkili Kuruluşun zararına olduğunu, alacaklarının tahsili konusunda tehlike oluşturduğunu,

- Projenin gerçeği yansıtmadığını ve uygulanabilir olmadığını,

- Ödeme planının net olmadığını ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve tasdik isteminin reddine karar verilmesini istemiştir.

Alacaklı ... AŞ vekili 02.08.2024 günü ... vekilinin istinafına “katılma yoluyla istinaf” isteminde bulunmuştur.

HUKUKİ NEDEN VE GEREKÇE

I- Konkordatoya tâbi bulunmayan SGK Başkanlığına yönelik olarak

İcra ve İflas Kanunu'nun “konkordatonun hükümleri” başlıklı 308/c maddesinin ikinci fıkrasında bağlayıcı hale gelen konkordatonun, konkordato başvurusundan önce veya komiserin izni olmaksızın mühlet içinde doğan bütün alacaklar için mecburi olduğu, aynı maddenin üçüncü fıkrasında ise 6183 sayılı Kanun kapsamındaki kamu alacakları hakkında bu maddenin ikinci fıkrası hükmünün uygulanmayacağı açıkça gösterilmiştir.

SGK Başkanlığının prim ve idari para cezası alacakları kamu alacağı niteliğinde olduğundan konkordato adı geçen kuruluş için bağlayıcı değildir. Bir diğer ifade ile SGK Başkanlığının sözü edilen alacakları borçlu tarafından vadesinde ve tam olarak ödenecektir.

Bu yasal düzenlemeler ışığında SGK Başkanlığının ilk derece mahkemesinde konkordatonun tasdikine ilişkin olarak verdiği kararı istinaf etmekte hukuki yararı bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenle ... vekilinin istinaf isteminin Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352/1-ç düzenlemesi uyarınca hukuki yarar yokluğu nedeni ile usulden reddine karar verilmelidir.

II- ... AŞ vekilinin katılma yolu ile istinaf başvurusuna yönelik olarak

... AŞ vekili ... vekilinin istinafına katılma yolu ile istinaf dilekçesi vermiştir. Katılma yolu ile istinaf ilke olarak asıl istinafa cevapla ileri sürülebilir ve bu ancak karşı tarafın istinafı için mümkündür. Aynı tarafta olan kimseler birbirinin istinafına katılamaz. Öte yandan ilgilinin katıldığı istinaf usulüne uygun olup, esasa girilme koşullarını taşımalıdır. Bu bakımdan SGK Başkanlığının istinaf başvurusu reddedilmiş olmakla o istinafa katılmak zaten mümkün değildir. Açıklanan nedenle ... AŞ vekilinin istinaf isteminin de reddine karar verilmelidir.

III- Alacaklı ... Ltd. Şti vekilinin istinaf sebeplerine gelince

Konkordatonun tasdikine ilişkin koşulları İcra ve İflas Kanunu'nun 305'inci maddesinde gösterilmiştir. Buna göre teklif edilen tutarın borçlunun kaynakları ile orantılı olması gerekir. Öte yandan konkordato ile alacaklılara azami tatmin de sağlanmalıdır.

Tasdik edilen konkordato projesi "borçların konkordato tasdik karar tarihinden itibaren 3 ay sonra ödenmeye başlamak üzere 3 ayda bir eşit taksitler halinde toplam 20 eşit taksitte davacı tarafından alacaklılara ÖDENMESİNE" şeklindedir.

Dosyanın incelenmesinde istemci şirketin rayiç değer bilançosuna göre varlıkları toplamı 444.226.499,36 TL, borçları toplamı ise 153.452.510,04 TL'dir. Bu haliyle şirketin varlık fazlası 290.773.989,32 TL olup varlıkların borçları karşılama (likidite) oranı 2,89 (% 289) mertebesindedir.

Esasen kısa vadeli borçların ödenememesi ya da ödenememesi tehlikesi konkordatoya başvuru için yeterli olmakla birlikte varlıkları borçlarının kat be kat üstünde olan borçlular için konkordatoya müracaat kabul edilemeyeceği yerleşik Yargıtay uygulaması halindedir (Yargıtay İİD. 01.10.1964 gün ve 1964/12958; bkz. Altay, S./Eskiocak, A.: Konkordato ve Yeniden Yapılandırma Hukuku, 5.b., İstanbul 2019, s.670).

Öte yandan kaynakların saptanması da isabetle yapılmamıştır. Hem şirketin duran varlıklarının rayiç değerleri hesaplanmış hem de bunların çalışması suretiyle elde edilecek gelir kaynaklar arasında gösterilmiştir. Rayiç değerler anılan malların satışı halinde elde edilecek hasılata ilişkindir. Eğer bu varlıklar satılacaksa şirketin faaliyetine devam etmesine olanak kalmayacak, satılmaksızın faaliyete devam edecekse bu kez bunlar kaynaklar arasında gösterilemeyecektir. Bu haliyle de elde edilecek kazançla ödemelerin yapılması uzun vadeye yayılacaktır.

Nitekim üç ayda bir yirmi taksitle ödeme yapılması, borçların taksitler halinde ve toplamda altmış ay üzerinden ödeneceği anlamına gelmektedir. Yargıtay'ın istikrar kazanan uygulamasına göre bu kadar uzun ödeme süresi konkordatonun amacına aykırı olup, alacaklıları zararlandıracak niteliktedir.

Teklifin faiz içermediği de göz önüne alındığında konkordatonun bir finans enstrümanı diğer bir ifade ile ucuz kredi vasıtası olarak kullanılması kabul edilemez.

Dosyanın incelenmesinde eldeki istemin, istemcinin üçüncü konkordato teklifi olduğu anlaşılmaktadır. Bu süreçte mühletin korumalarından yararlanan ve borçlarını uzun süredir ödemeyen istemcinin projesinin tasdiki hukuka aykırı bulunmuş; Alacaklı ... Ltd. Şti vekilinin istinaf sebeplerinin kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve konkordato tasdik isteminin reddine karar vermek gerektiği sonucuna varılmıştır (HMK m.353/1-b.2).

Başkan Üye Üye Katip