Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi E.2024/1235 K.2024/1091

İstemciler vekili ile alacaklı ... Bankası A.Ş. vekili tarafından, yukarıda belirtilen ara kararlara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK m.) 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İstemciler vekili; müvekkillerinin bankalar nezdinde teminat mektupları bulunduğunu, bu teminat mektuplarının tazmininin doğrudan borçluların malvarlığını etkileyerek borç kalemini etkileyecek nitelikte olduğunu, konkordato ön projesi ve makul güvence raporunun işletmenin ayakta kalacağı varsayımıyla oluşturulduğunu, teminat mektuplarının paraya çevrilmesinin sözleşmenin feshini kolaylaştırmakla birlikte var olmayan bir borç oluşturacağını ve alacaklıları eşit koşullar altında tatmin etme amacını ortadan kaldıracağını belirterek teminat mektuplarının nakde çevrilmesinin tedbiren önlenmesini talep etmiştir.

Alacaklı ... Bankası A.Ş.vekili; İstemcilerin lehtar olduğu çok sayıda teminat mektubu bulunduğunu, teminat mektuplarının tazmin olması halinde firmaların mali durumununu daha da ağırlaşacağını, alacaklılar arasındaki eşitlik ilkesine aykırılık teşkil edeceğini, İİK'nun 296.maddesi gereği sözleşmelerin borçlunun konkordatoya başvurması sebebiyle sona erdirilemeyeceğini belirterek teminat mektuplarının nakde çevrilmesinin tedbiren önlenmesini talep etmiştir.

İlk derece Mahkemesince, 25/06/2024 tarihli ara kararı ile. "Teminat mektuplarında üçlü bir ilişki bulunmakta olup, mektubu veren banka borçlunun riskini taahhüt etmekte, talep halinde mektubu tazmin etmektedir. Yani, teminat mektuplarında muhattap ilk aşamada teminat mektubunu veren bankadır.

Bankanın mektubu tazmin etmesi durumunda aralarındaki sözleşme hükümlerine göre borçluya tazmin ettiği mektubun ödenmesini talep edebilir.Bu durumda, hakkında mühlet kararı verilen davacı şirkete karşı takip başlatılması veya borcun muaccel kılınması veya sözleşmenin feshedilmesi halinde İİK 294 ve 296. Maddeleri uygulamaya konulacaktır.

Bu nedenle borçlunun mal varlığının azalmasından bahsedilmesi söz konusu olamaz.Bu nedenle teminat mektuplarının nakde çevrilmesinin tedbiren önlenmesine ilişkin talebin reddine" karar verilmiş;

05/07/2024 tarihli ara kararı ile de. "Teminat mektuplarında üçlü bir ilişki bulunmakta olup, mektubu veren banka borçlunun riskini taahhüt etmekte, talep halinde mektubu tazmin etmektedir. Yani, teminat mektuplarında muhattap ilk aşamada teminat mektubunu veren bankadır.

Bankanın mektubu tazmin etmesi durumunda aralarındaki sözleşme hükümlerine göre borçluya tazmin ettiği mektubun ödenmesini talep edebilir.Bu durumda, hakkında mühlet kararı verilen davacılara karşı takip başlatılması veya borcun muaccel kılınması veya sözleşmenin feshedilmesi halinde İİK 294 ve 296. Maddeleri uygulamaya konulacaktır.

Bu nedenle borçlunun mal varlığının azalmasından bahsedilmesi söz konusu olamaz.Bu nedenle teminat mektuplarının nakde çevrilmesinin tedbiren önlenmesine ilişkin talebin reddine, ayrıca davanın hasımsız olması nedeni ile asli müdahaleye uygun olmaması dikkate alınarak asli müdahale talebinin, müdahale talebinde bulunanın da davacı yanında yer almak istediğine ilişkin beyanının bulunmaması dikkate alınarak feri müdahale talebinin reddine, ...

Bankası A.Ş.'nin alacaklı olarak kabulü ile UYAP sistemine bu şekilde kaydına" karar verilmiştir.

İstemde bulunan şirketler vekili istinaf başvuru dilekçesi ile; ilk derece mahkemesi'nin 28.06.2024 tarihli ara kararı ile teminat mektuplarının nakde çevrilmesinin tedbiren önlenmesi taleplerinin reddine karar verildiğini, müvekkilinin bankalar nezdinde teminat mektupları bulunduğunu, alacaklılar dengesinin korunması açısından geçici mühlet kararının verildiği 26.06.2024 tarihinden itibaren muhatap bankalar nezdindeki teminat mektuplarının nakde çevrilmesinin tedbiren önlenmesinin gerektiğini, teminat mektuplarının tazmininin doğrudan borçlunun malvarlığının etkileyerek borç kalemini etkileyecek nitelikte olduğunu,

teminat mektuplarının rehin niteliğinde olmadığını, garanti sözleşmesi niteliğinde olduğunu, konkordato ön projesi ve makul güvence raporunun işletmenin ayakta kalacağı varsayımıyla oluşturulduğunu, teminat mektuplarının paraya çevrilmesinin sözleşmenin feshini kolaylaştırmakla birlikte var olmayan bir borç oluşturacağını ve alacaklıları eşit koşullar altında tatmin etme amacını ortadan kaldıracağını, yerel mahkemenin 28.06.2024 tarihli ara kararının bu nedenlerle kaldırılarak, teminat mektuplarının nakde çevrilmesinin tedbiren önlenmesi yönünde karar verilmesi gerektiğini belirterek istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

Alacaklı ...

Bankası A.Ş.vekili istinaf başvuru dilekçesi ile; müvekkili bankaca istemciler lehine verilen teminat mektuplarının yargılama süreci içerisinde tazmin edilmesi riskinin önlenmesi için teminat mektubunun nakde çevrilmesinin tedbiren önlenmesi taleplerinin yerel mahkemece 05.07.2024 tarihli ara kararı ile reddedildiğini, istemcilerin lehtar olduğu çok sayıda teminat mektubu bulunduğunu, yerel mahkemece teminat mektuplarının nakde çevrilmesi halinde borçlunun malvarlığının azalmasından bahsedilemeyeceği gerekçesinin hukuka aykırı olduğunu, teminat mektuplarının tazmin olması halinde firmanın mali durumununu daha da ağırlaşacağını,

alacaklılar arasındaki eşitlik ilkesine aykırılık teşkil edeceğini, İİK'nun 296.maddesi gereği sözleşmelerin borçlunun konkordatoya başvurması sebebiyle sona erdirilemeyeceğini, yerel mahkemenin 05.07.2024 tarihli ara kararının bu nedenlerle kaldırılarak, teminat mektuplarının nakde çevrilmesinin tedbiren önlenmesi yönünde karar verilmesi gerektiğini belirterek istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

HMK'nun, "İstinaf yoluna başvurulabilen kararlar" başlıklı 341/(1). maddesi, "İlk Derece Mahkemelerinde verilen nihai kararlar ile ihtiyati tedbir, ihtiyati haciz taleplerinin reddi ve bu taleplerin kabulü halinde itiraz üzerine verilecek kararlara karşı istinaf yoluna başvurulabilir." hükmünü,

İİK'nun 7101 Sayılı Yasa ile değişik "Geçici mühlet" başlıklı 287. maddesinin birinci ve altıncı fıkraları, " Konkordato talebi üzerine mahkeme, 286. maddede belirtilen belgelerin eksiksiz olarak mevcut olduğunu tespit ettiğinde derhâl geçici mühlet kararı verir ve 297. maddenin ikinci fıkrasındaki hâller de dahil olmak üzere, borçlunun malvarlığının muhafazası için gerekli gördüğü bütün tedbirleri alır.

...Geçici mühlet talebinin kabulü, geçici komiser görevlendirilmesi, geçici mühletin uzatılması ve tedbirlere ilişkin kararlara karşı kanun yoluna başvurulamaz." hükmünü içermektedir.

Pozitif hukukta aynı konuyu düzenleyen birden fazla yasal düzenlemenin bulunması durumunda, hangi düzenlemenin uygulanacağı konusunda özel yasa-genel yasa ölçütü esas alındığında özel yasa hükmünün; önceki yasa-sonraki yasa ölçütü bakımından değerlendirme yapıldığında ise sonraki yasa hükmünün uygulanması gerektiği genel hukuk ilkelerindendir.

Buna göre, 6100 sayılı HMK'nun 12.01.2011 tarihinde kabul edildiği ve 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe girdiği; 2004 sayılı İİK'nin 287. maddesinin uygulanması gereken hükmünü değiştiren 7101 sayılı Yasanın ise 28.02.2018 tarihinde kabul edilerek 15.03.2018 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdiği, buna göre 2004 sayılı İİK'nin 287. maddesinin altıncı fıkrasının sonraki bir düzenleme olduğu açıktır. Ayrıca 6100 sayılı HMK, hukuk davalarındaki yargılama usulünü düzenlemesi bakımından genel bir kanun iken, 7101 sayılı Yasa ile değişik 2004 sayılı İİK'nin 287. maddesinin altıncı fıkrası usule ilişkin özel bir düzenlemedir.

Bu durumda, HMK'nin 341. maddesinin (1) numaralı fıkrasının lafzı ile bağlı kalınıp buna göre yorum yapılarak, sonraki değişikliği yok saymak suretiyle adi konkordato talebi sırasında tedbire yönelik istemlerin reddine ilişkin kararlarda istinaf kanun yolunun açık olduğu sonucuna ulaşmak hukuken mümkün değildir.

Gerek özel yasa-genel yasa ilişkisi, gerekse önceki yasa-sonraki yasa ilişkisi ve gerekse kanun koyucunun amacı birlikte değerlendirilerek, konkordato istemlerinin süratle sonuçlandırılması gereği nazara alındığında, İlk Derece Mahkemesince verilen, konkordato istemi sırasındaki ihtiyati tedbirlere yönelik istemlerin reddine ilişkin kararlara karşı istinaf kanun yoluna başvurulması yasal olarak mümkün bulunmamaktadır.

İstinaf kanun yolu kapalı olmasına rağmen İlk Derece Mahkemesince kararda istinaf kanun yolunun açık olduğunu belirtilmesinin de yasada mevcut olmayan istinaf kanun yoluna başvurma hakkını bahşetmeyeceği değerlendirilmekle, konkordato isteminde bulunanlar ile alacaklı ... Bankası A.Ş. vekillerinin istinaf başvurusunun usulden reddine karar vermek gerekmiştir.

GEREKÇELİ KARAR YAZIM TARİHİ : 01/08/2024

Başkan · e-imza · Üye · e-imza · Üye · e-imza · Katip · e-imza