Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 25. Hukuk Dairesi E.2021/2220 K.2022/1787

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine açılan davanın yapılan yargılaması sonunda, davanın usulden reddine dair hükme karşı, süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi. Gereği görüşülüp düşünüldü:

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin, 3996 Sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun hükümlerine göre Yavuz Sultan Selim Köprüsü ve Kuzey Çevre Otoyolu'nun işletme hakkı sahibi davalı ise köprü ve otoyolları kullanmış bulunan gerçek kişi olduğunu, işletme hakkı müvekkili şirkette bulunan köprü ve otoyollardan geçişlerin 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun'un 30/5 maddesi kapsamında ücretlendirilmekte ve aynı düzenleme kapsamında ücret ödemeksizin yapılan geçişlerde;

geçiş ücretinin dört katı tutarında ceza uygulaması yapıldığını, bununla birlikte geçiş tarihini izleyen 15 günlük sürede geçiş ücretini ödeyenlere 6001 sayılı Kanun'un 30/7 maddesi uyarınca ceza uygulaması yapılmadığını, davalı adına kayıtlı bulunan ... plaka sayılı araçlar ile muhtelif saat ve tarihlerde ücret ödemeksizin köprü ve otoyol geçişleri yaptığını, bedeli ödenmeyen geçiş ücretleri, bu ücretlere ait gecikme cezaları,

bu ücretlerin icra takip tarihine kadar işlemiş faizleri ile işlemiş faizin KDV'si toplamı yukarıda dilekçelerinin başlık kısmında gösterildiği üzere 58.721,01 TL olup geçiş ücretinin süresi içerisinde ödenmemesi üzerine yukarıda esas numarası yazılı icra takip dosyası üzerinden ödenmeyen geçiş ücretleri ve yasal ceza bedellerinin ödenmesinin sağlanması amacıyla icra takibine girişilmiş;

davalı ise, takibe konu edilen borcun bulunmadığı gerekçesiyle icra takibine itiraz ettiğini, geçiş ücretleri üzerine yürütülen gecikme cezası faiz niteliğinde bulunmadığından faize faiz yürütülemeyeceğine ilişkin kuralın somut olayda uygulama yerinin bulunmadığını, dava konusu icra takibinden sonra 7144 sayılı Kanun'un 18. maddesi ile 6001 sayılı Kanunun 30. maddesinde değişiklik yapılarak uygulanan ceza kat sayısı ondan dörde düşürüldüğünü, bu nedenle davamızın ceza uygulamalarında kanuni değişiklik sonrasında oluşan hukuki durum dikkate alınarak cezalar dört kat olarak belirlenerek harçlandırıldığını, bu yönüyle;

icra takibine konu edilen geçiş ücretlerinin dört kat aşan ceza bedellerinin davalarının konusu olmadığını ifade etmek istediklerini, bu nedenlerle davalının icra takibine yapmış olduğu itirazın iptaline, %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

SAVUNMA

Davalı, cevap dilekçesi sunmamıştır. Duruşmadaki beyanında, davayı kabul etmediğini, kendisine ait araçların davacının işletmiş olduğu 3. Boğaz köprüsünden geçiş yaptığını ancak bunların geçiş ücretlerinin peşin olarak yatırıldığını yada OGS-HGS'den yatırıldığını, ayrıca kendisine ödememe durumunda cezalı işlem yapılacağına dair herhangi bir uyarı, ikaz yapılmadığını savunmuştur.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece yapılan yargılama sonunda; dava konusu alacak yönünden yetkili icra dairesinin davalının ikametgahının bulunduğu Büyükçekmece/İSTANBUL ya da ihlalli geçişlerden kaynaklanan para cezasına konu eylemlerin gerçekleştiği yer olduğu, davalının, Ankara icra dairesinin yetkili olmadığına dair yapmış olduğu itirazın usul ve yasaya uygun olduğu, bu durumda ortada geçerli bir icra takibi bulunmadığı gerekçesi ile davanın usulden reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Dava konusu alacağın tahsili yönünden Ankara İcra Dairelerinin yetkili olup olmadığı hususunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI, DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, otoyol/köprü geçiş ücreti ve cezasının tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

İlk derece mahkemesince davanın, dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiş, hükme karşı davacı vekili tarafından yukarıda yazılı sebeplerle istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Dairemizce, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi gereğince istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzenine ilişkin hususlar resen gözetilerek inceleme yapılmıştır.

Dava konusu alacağın (geçiş ücreti ve para cezası) tahsili için davacı şirket tarafından Ankara 25. İcra Müdürlüğünün 2018/1357 Esas sayılı dosyası ile davalı şirkete yönelik icra takibi başlatıldığı, takip talebinde, davacı şirketin adresinin “...Çankaya/Ankara” olarak belirtildiği görülmüştür.

Dava konusu geçiş ücreti ile 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun 30. maddesinin 5. fıkrası hükmüne göre geçiş ücreti ile birlikte genel hükümlere göre tahsil edilebileceği düzenlenen ihlalli geçişten kaynaklanan ceza tutarının, götürülecek borçlardan olduğu,

6098 sayılı Borçlar Kanunu’nun 89. Maddesi uyarınca dava konusu geçiş ücreti ve cezasının tahsili yönünden davacı şirketin merkezinin bulunduğu Ankara ili icra dairelerinin yetkili olduğu gözetilerek (Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 2021/23461 Esas 2021/9283 Karar sayılı ilamı) mahkemece işin esasına girilmesi ve sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirme ile dava konusu alacak yönünden yetkili icra dairesinde takip yapılmadığı, bu nedenle ortada geçerli bir icra takibi bulunmadığı gerekçesi ile davanın dava şartı yokluğu yönünden usulden reddine karar verilmesi isabetli olmamıştır.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile 6100 sayılı HMK.nın 353/1-a.4 maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 08/11/2022

Başkan Üye Üye Katip