Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi E.2019/3204 K.2022/956

26. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar N. T.C.

ANKARA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

26. HUKUK DAİRESİ

.

TÜRK MİLLETİ ADINA

KARAR

.

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : ANKARA 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 23/09/2019

NUMARASI :.... DAVANIN KONUSU : Tazminat

KARAR TARİHİ : 08/04/2022

GEREKÇELİ KARAR

YAZILMA TARİHİ : 09/05/2022

Mahalli mahkemesince verilen karara karşı davacılar vekili ve davalı ...vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

Davacılar vekili dava dilekçesinde;13.11.2014 tarihinde davalı...'in, kendi sevk ve idaresindeki aracı ile davacıların murisi ...’a çarparak ölümüne sebep olduğunu, olayın davalı sürücünün kusurundan kaynaklandığını belirterek davacı ... için 20.000,00 TL diğer davacılar yönünden ayrı ayrı 10.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı...'ten tahsiline, müteveffanın ölümü ile desteğinden yoksun kalan davacı eş ... ... için fazlaya dair haklarını saklı tutarak ayrıca 1.000,00 TL (800,00 TL destekten yoksun kalma 200,00 TL cenaze gideri) maddi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Sigorta vekili cevap dilekçesinde, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ...vekili cevap dilekçesinde; kazanın oluşumunda müteveffanın asli kusurlu olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece; davadan önce sigorta şirketine müracaat edilmeden dava açılmış olduğu, sonrasında sonrasında sigorta şirketine müracaat neticesinde destekten yoksun kalma tazminatının ödenmiş olduğu, müteselsil sorumlulardan birinin yaptığı ödemenin diğerini de sorumluluktan kurtaracağı dikkate alınarak maddi tazminat yönünden konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına,davacıların manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile;davacı ... ... için 3.000,00 TL davacılar ..... için ayrı ayrı takdir edilen 1.500,00 TL manevi tazminatın 13/11/2014 tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlı yasal faizi ile birlikte davalı...'ten

alınarak davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiş hüküm davacılar vekili ve davalı ...vekili tarafından ayrı ayrı istinaf edilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacılar vekili istinaf başvuru dilekçesinde; mahkeme kararının maddi tazminat açısından hatalı olduğunu, müteveffanın geliri hesaplanırken asgari ücret ve emekli olmasının yanında aynı zamanda bir ticari taksi işletmesi nedeniyle buradan elde ettiği gelirin de dikkate alınması ve buna göre hesaplama yapılması gerekmekte iken buna ilişkin herhangi bir hesaplama yapılmadığını, müteveffaya atfedilen kusur oranını kabul etmediklerini, hükmedilen manevi tazminat miktarlarının yetersiz olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

Davalı ...vekili istinaf dilekçesinde, davanın zamanaşımına uğradığını, maddi tazminatın tayininde, davacıların rücuya tabi gelir elde edip etmediklerinin tespiti ile hesaplamanın AGİ dahil edilmeden yapılması gerektiğini, hükmedilen manevi tazminat miktarlarının fahiş olduğunu, davalı sürücüye kusur atfedilemeyeceğini, yargılama giderlerine davacı lehine hatalı ve fazla hükmedildiğini belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE

Mahkemece verilen kararda kamu düzenine aykırılık görülmediğinden; istinaf eden tarafların sıfatına göre ve istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda;

Dava, trafik kazası neticesinde araç sürücüsünün vefatı nedeniyle mirasçıları tarafından açılan destekten yoksun kalma nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Kaza tespit tutanağı, ceza yargılaması sırasında alınan rapor ve mahkemece alınan kusur raporu uyarınca davacıların murisi ...’ın olayın meydana gelmesinde % 80 kusurlu olduğu kabul edilerek, kaza tarihinde emekli olmakla birlikte ticari taksi işlettiği yönünde iddianın mahkemece sübut bulmadığı kanaatiyle desteğin gelirinin vefat tarihinde asgari ücret olacağı kabul edilerek hesaplama yapıldığı, bununla birlikte davalı sigorta şirketi aleyhine açılan yapılan hesaplamaya göre belirlenen tazminat miktarına göre davanın esası hakkında karar verilmiştir.

Davacıların istinaf talebinde öncelikle eksik incelemeye yönelik istinaf taleplerinin incelenmesi gerekmiştir.

Buna göre haksız fiil sonucu destekten yoksun kalma iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması halinde, zararın kapsamının ve tazminatın miktarının doğru biçimde belirlenmesi açısından, zarar görenin kaza anındaki gerçek gelir durumunun doğru biçimde saptanması büyük önem taşımaktadır.

Destek kaza tarihinde, sevk ve idaresindeki araçla seyir halinde iken meydana gelen kazada vefat etmiş, davacılar vekili dilekçesinde müteveffanın emekli olup ticari taksi işletmekte olduğunu beyan etmiştir. Mahkemece yapılan sosyal ekonomik durum araştırmasında ise vefat edenin öncesinde emekli olduğu, 1.000,00 TL emekli maaşı dışında geliri olmadığı belirtilmiştir.Bunu takiben bilirkişi raporu ile müteveffanın asgari ücret düzeyinde gelir elde ettiğinin kabulü ile hesaplama yapılması neticesi mahkemece, sigorta tarafından yapılan ödemenin borcu sona erdirdiği kanaatiyle yazılı şekilde karar verilmiştir.

Zarar görenin kaza tarihinde fiilen çalışması olması halinde, tazminat fiilen elde ettiği gerçek gelirine göre belirlenmelidir. Davacılar vekili desteğin ticari taksi işlettiğini belirtmiş olup bu husus tek başına destek zararı hesabında gözönüne alınması için yeterli değilse de müteveffanın araçta şoför olarak çalışması ile bedeni çalışmasına bağlı bir gelir elde edip etmediği, sözü geçen aracın ticari araç olup olmadığı, kim tarafından işletildiği, kira suretiyle çalıştırılıp çalıştırılmadığı, kira suretiyle çalıştırışıyorsa gelirinin müteveffaya ait olup olmadığı hususları araştırılmadan eksik inceleme ile karar verildiği anlaşılmıştır.Eksik inceleme ile hüküm kurulamaz.

Yine dava dilekçesinde davacılar vekilinin cenaze giderine ilişkin talepte bulunduğu anlaşılmakla birlikte hükümde cenaze gideri talebine ilişkin olumlu olumsuz bir karar verilmemiş olması da doğru görülmemiştir.

Bu durumda mahkemece öncelikle ticari taksi olduğu bildirilen aracın trafik tescil kayıtları getirtilerek müteveffanın kaza tarihinden önce kendi nam ve hesabına ticari taksi işletmek suretiyle emekli maaşı dışında gelir elde edip etmediği hususuna ilişkin davacıların delilleri toplanarak, yapılan işin boyut ve mahiyetine göre bedeni çalışması ile elde edebileceği gelir belirlenerek, gerektiğinde davacının mesleğine göre TUİK'in kazanç bilgisi sorgulama istatistikleri de dosyaya kazandırılarak, desteğin gerçek gelir durumu belirlenerek,

aynı bilirkişiden yahut yeni bir bilirkişiden, Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin içtihat değişikliğine giderek tazminat hesaplamasında TRH2010 Yaşam tablosuna göre muhtemel yaşam süresinin belirlenmesi gerektiği kabul edildiğinden, TRH 2010 Yaşam tablosuna göre desteğin ve davacıların destek süresinin belirlenmesi ve progresif rant formülüne göre hesaplamanın yapılması ve sigorta tarafından davanın açılmasından sonra davacılara yapılan ödemenin mahsubu ile tazminatın belirlenmesi,

dava dilekçesinde talep edilen cenaze gideri hususunda da olumlu olumsuz bir karar verilmesi gerekirken, uyuşmazlığın çözümünde etkili deliller toplanılmaksızın davanın esası hakkında karar verilmiş olması doğru görülmemiş, davacılar vekilinin istinaf talebinin bu nedenle kabulü ile HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince yerel mahkemenin kararının kaldırılmasına, kaldırma sebebine göre davacılar vekilinin sair, davalı ...vekilinin tüm istinaf taleplerinin şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.