Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi E.2021/1654 K.2023/986

İlk Derece Mahkemesince verilen karara karşı davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

Davacı vekili, 10.05.2019 tarihinde davalı sigorta şirketine zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı dava dışı ... idaresindeki ... plakalı araç ile davacının idaresindeki ... plakalı aracın çarpışması sonucunda meydana gelen kazada davacıya ait aracın hasar gördüğünü, düzenlenen kaza tespit tutanağının olayın oluş şekline uygun düşmediğini, davacının %100 kusurlu olarak belirlendiğini, trafik uzmanı mütalaasına dayanılarak kusur oranına itiraz ettiğini ve zararının karşılanmasını istediğini ancak ödeme yapılmadığını, kaza sonucunda davacının aracında hasar ve değer kaybı oluştuğunu,

ayrıca eksper raporu için ödeme yaptığını ileri sürerek, kazada tarafların kusur durumunun bilirkişi marifetiyle tespitine, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 8.427,58 TL hasar bedelinin başvuru tarihi olan 01.07.2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile, değer kaybının nedeniyle 4.500,00 TL’nin ve eksper ücreti 800,00 TL’nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiş, yargılama sırasında değer kaybı talebini 4.794,75 TL, olarak ıslah etmiştir.

Davalı vekili, meydana gelen trafik kazasında sigortalı araç sürücüsünün kusursuz olduğunun kaza tespit tutanağı ve Tramer kayıtları ile sabit olduğunu, %100 kusurlu olan davacının kendi kusurundan doğan zararları talep hakkı bulunmadığını, onarım faturaların aracın gerçek hasar bedelinin kanıtı olmayacağını, değer kaybına ilişkin taleplerin teminat dışında olduğunu, değer kaybının belirlenmesine ilişkin etkenlerin nazara alınması gerektiğini, davacının zararının zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamında olmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davanın trafik kazasından kaynaklanan araç hasar bedeli, değer kaybı ve ekspertiz ücreti gideri istemine ilişkin olduğu, makine mühendisi bilirkişi tarafından ibraz edilen 22.12.2020 tarihli raporda kazanın oluşumunda sigortalı araç sürücüsünün %75 oranında, davacının %25 oranında kusurlu olduğunun belirtildiği,

bilirkişi raporundaki tespit ve hesaplamalar esas alınmak suretiyle 6.320,59 TL hasar tutarı, 4.794,75 TL değer kaybı ve 800,00 TL ekspertiz ücreti olmak üzere toplam 11.915,44 TL'nin dava tarihinden itibaren, ıslahla artırılan miktar olan 294,75 TL'nin 03.03.2021 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davacıya verilmesi gerektiği gerekçeleriyle 01.04.2021 tarihli hükümle,

davanın kısmen kabulü ile 6.320,69 TL hasar tutarı 4.794,75 TL değer kaybı ve 800 TL ekspertiz ücreti olmak üzere toplam 11.915,44 TL nin dava tarihi olan 29.06.2020 tarihinden itibaren ıslahla arttırılan miktar olan 294,75 TLnin ıslah tarihi olan 03.03.2021 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş, 07.05.2021 tarihli tashih şerhi ile davanın kısmen kabulü ile 6.320,69 TL hasar tutarı,

4.500,00 TL değer kaybı ve 800,00 TL ekspertiz ücreti olmak üzere toplam 11.620,69 TL nin dava tarihi olan 29.06.2020 tarihinden itibaren ıslahla arttırılan miktar olan 294,75 TLnin ıslah tarihi olan 03.03.2021 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine şeklinde tashih edilmiş, hükme karşı davalı sigorta şirketi vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf başvurusunda, mahkemece eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak hüküm verildiğini, hükme esas alınan bilirkişi raporunun hatalı incelemeye dayalı olduğunu, kazada sigortalı araç sürücüsünün kusursuz olduğunun kaza tespit tutanağı ve Tramer kayıtları ile tespit edilmiş olduğunu, %100 oranında kusurlu olan davacının tazminat talebinin hukuken korunmaya değer bir yanı bulunmadığını, kusur yönünden yapılan değerlendirmede hataya düşüldüğünü,

hasara ilişkin tespitte yedek parça ve işçilik bedellerindeki iskonto oranları hesaba katılmaksızın ve KDV sorumluluğu da bulunmadığı göz ardı edilerek fahiş oranda tespitte bulunulduğunu, değer kaybı tespitinde Genel Şartlar ekinde yer alan hesaplama yönteminin dikkate alınmadığını ve fahiş oranda tespitte bulunulduğunu, eksper ücretinin atamayı yapan tarafça ödeneceğini, fahiş oranda eksper ücretine hükmedilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürerek istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE

6100 sayılı HMK'nın 355. maddesi uyarınca re'sen gözetilecek hususlar ile ileri sürülen istinaf sebepleri ile sınırlı olarak dosya içindeki bilgi ve belgeler, Mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonucunda;

Dava, trafik kazasından kaynaklanan araç hasar bedeli, değer kaybı ve ekspertiz ücretinin tahsili istemine ilişkindir.

Davacı vekili, 10.05.2015 tarihinde davacıya ait araç ile davalı sigorta şirketine zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı aracın çarpışması sonucunda meydana gelen kazada davacıya ait aracın hasar gördüğünü ileri sürerek araç hasar bedeli, değer kaybı ve ekspertiz ücretinin tahsili talebinde bulunmuş, mahkemece 01.04.2021 tarihli karar ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ve 06.04.2021 tarihli gerekçeli karar oluşturulmuş, kararın hüküm fıkrası 17.05.2021 tarihli şerh ile tashih edilmiştir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 297. maddesinde, mahkeme kararların tarafların iddia ve savunmalarının özetini, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususları, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan delilleri, delillerin tartışılması ve değerlendirilmesini, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebepleri, hüküm sonucu, yargılama giderleri ile taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının iadesi, varsa kanun yolları ve süresini, hükmün verildiği tarih ve hâkim veya hâkimlerin ve zabıt kâtibinin imzalarını, gerekçeli kararın yazıldığı tarihi içermesi,

hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında; açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi zorunludur. Bu biçim yargıda açıklık ve netlik prensibinin gereğidir.

Aksi hal, hükmün infazında zorluklara ve tereddütlere, yargılamanın ve davaların gereksiz yere uzamasına, davanın tarafı bulunan kişi ve kurumların mağduriyetlerine sebebiyet verecek ve Kamu düzeni ve barışını olumsuz yönde etkileyecektir (Hukuk Genel Kurulu - 2007/14-778 Esas, 2007/611 Karar, Dairemizin 01.04.2008 gün ve 2007/38353 Esas, 2008/7142 Karar sayılı ilamı).

6100 Sayılı HMK'nun karşılık 297/1-2 maddeleri uyarınca, mahkeme kararında; taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, hüküm sonucunun, taraflara yükletilen hak ve sorumlulukların şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde ayrı ayrı ve açıkça gösterilmesi gerekir.

Öte yandan 6100 sayılı HMK'nin "Hükmün Tashihi" başlıklı 304. maddesinde "Hükümdeki yazı ve hesap hataları ile diğer benzeri açık hatalar, mahkemece resen veya taraflardan birinin talebi üzerine düzeltilebilir." Kanun'un "Hükmün Tavzihi" başlıklı 305 maddesinde "Hüküm yeterince açık değilse veya icrasında tereddüt uyardırıyor yahut birbirine aykırı fıkralar içeriyorsa, icrası tamamlanıncaya kadar taraflardan her biri hükmün açıklanmasını veya tereddüt ya da aykırılığın giderilmesini isteyebilir. Hüküm fıkrasında taraflara tanınan haklar ve yüklenen borçlar, tavzih yolu ile sınırlandırılamaz, genişletilemez ve değiştirilemez." hükümlerine yer verilmiştir.

Somut olay yukarıda açıklanan Kanun hükümleri ve ilkeler doğrultusunda değerlendirildiğinde, trafik kazası nedeniyle araç hasar bedeli, değer kaybı ve ekspertiz ücreti talebiyle açılan eldeki davada 01.04.2021 tarihli hükümle "davanın kısmen kabulü ile 6.320,69 TL hasar tutarı 4.794,75 TL değer kaybı ve 800,00 TL ekspertiz ücreti olmak üzere toplam 11.915,44 TL nin dava tarihi olan 29.06.2020 tarihinden itibaren ıslahla arttırılan miktar olan 294,75 TLnin ıslah tarihi olan 03.03.2021 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine" şeklinde hüküm oluşturulduğu,

daha sonra 17.05.2021 tarihli tashih şerhi ile hükmün 1 numaralı fıkrasının"6.320,69 TL hasar tutarı, 4.500,00 TL değer kaybı ve 800 TL ekspertiz ücreti olmak üzere toplam 11.620,69 TL nin dava tarihi olan 29/06/2020 tarihinden itibaren ıslahla arttırılan miktar olan 294,75 TLnin ıslah tarihi olan 03/03/2021 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine" şeklinde tashih edilerek yargılama gideri ve harçlarında tashih ile düzeltildiği, ne var ki somut olayda HMK'nın 304.

Maddesinde belirtilen tashih koşulları bulunmadığı gibi tashih şerhinin taraflara yüklenen borç ve tanınan hakları değiştirir nitelikte olduğu anlaşılmaktadır.

Bu durumda taraflara yüklenen borç ve tanınan haklar tashih kararı ile değiştirilmiş olmakla istinaf sebeplerine göre hükmün denetimi mümkün olmadığı gibi araç hasar bedeli, değer kaybı ve ekspertiz ücreti gideri talepleriyle açılan eldeki davada, taleplerden her biri hakkında 6100 sayılı HMK'nin 297/1-2. maddesi hükümleri nazara alınarak gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin taleplerden her biri hakkında, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların sıra numarası altında açık, şüphe ve tereddüt uyardırmayacak şekilde hüküm oluşturulması gerekirken tashih kararı ile hükmün değiştirilmesi ve infazda tereddüt oluşturacak şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

Kabule göre de davacının aracında meydana geldiği belirtilen hasar ve değer kaybının tespiti için yapılan ekspertiz ücretine ilişkin talebin, delil tespiti niteliğinde olduğu ve yargılama giderleri arasında değerlendirilmesi gerektiğinin nazara alınmamış olması doğru görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle davalı sigorta şirketi vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile hükmün 6100 sayılı HMK'nin 353/1.a.6 maddesi uyarınca kaldırılmasına ve dosyanın yeniden yargılama yapılması için kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.