Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi E.2021/1754 K.2023/1143

Mahalli mahkemesince verilen karara karşı davalı ... vekili ve davalı ... AŞ vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

Davacı vekili, 22.04.2014 tarihinde davalı ...’ın sürücüsü ve işleteni, davalı ...

AŞ’nin zorunlu mali mesuliyet sigortacısı olduğu aracın davacıya ait ve idaresindeki motosikletle çarpışması sonucunda meydana gelen kazada davacının yaralandığını, motosikletinin hasar gördüğünü, ceza yargılamasında davalı sürücünün ceza aldığını, ceza dosyasında tarafların %50 oranında kusurlu oldukları kabul edilerek karar verilmiş ise de, bu yönden kararı temyiz ettiklerini, davalı sürücünün kazanın meydana gelmesinde asli kusurlu olduğunu, kaza öncesinde davacının %15 oranında engelli olduğunu, kaza sonucunda engel oranının arttığını %42’ye yükseldiğini, dişlerinin kırıldığını, baldırında ve dizlerinde parçalı kırık olduğunu,

kaza öncesinde tesisat ustası olarak çalıştığını, asgari ücret üzerinde gelirinin olduğunu, iş göremediği 5 aylık süre için iş yerinden ücretini alamadığını belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, davacının tedavi gideri olarak yapmış olduğu 170,90 TL, motosikletinin uğradığı hasar olan 1.526,00 TL ve motosikletin değer kaybından doğan maddi zararları için bilirkişi incelemesi ardından artırılmak üzere 74,00 TL olmak üzere toplam 1.770,90 TL’nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılar tarafından müştereken ve müteselsilen tahsiline,

(sigorta şirketinin sorumluluğu poliçe limitlerinde kalmak kaydıyla) davacının kazanç kaybı, çalışma gücünün azalmasından doğan ve ekonomik geleceği sarsılmasından doğan kayıpları için bilirkişi incelemesinin ardından artırılmak üzere 9.000,00 TL tazminatın davalı ... bakımından olay tarihi olan 22.04.2014 tarihinden, davalı ... bakımından temerrüt tarihi olan 28.07.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile müşterek ve müteselsilen tahsiline (sigorta şirketinin sorumluluğu poliçe limitlerinde kalmak kaydıyla),

davacının uğradığı manevi zararın tazmini için 30.000,00 TL’nin kaza tarihi olan 22.04.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalı ...’dan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, 25.03.2021 tarihli ıslah dilekçesi ile hasar bedelini 1.526,92 TL olarak, değer kaybı bedelini 750,00 TL olarak, kazanç kaybı ve çalışma gücünün azalmasından doğan maddi zararı 19.205,45 TL olarak artırmıştır.

Davalı ... vekili, açılan davanın usul ve yasaya, yargı kararlarına aykırı olduğunu, dava açılmadan önce başvuru yapılmadığından dava şartı yokluğundan reddine karar verilmesi gerektiğini, davacının hayatın olağan akışına uygun olarak malullüğü bulunmayan herhangi bir şahsa nazaran motosiklet kullanırken kask, dizlik ve koruyucu giysi kullanmadığını, bu sebeple zararlandırıcı olaya sebebiyet verdiği gibi, zararlandırıcı neticenin de artmasına neden olduğunu, davacı yanın faiz başlangıç tarihi yönünden taleplerinin de usul ve yasaya uygun olmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... AŞ vekili, 6704 Sayılı Kanun gereği dava açılmadan önce sigorta şirketine başvuru şartı bulunduğunu, davacı vekili tarafından başvuruda bulunulduğunu, davalı şirket tarafından hasar dosyası oluşturulduğunu, ancak gerekli evraklar temin edilmeden haksız yere dava açıldığını, davaya konu kazaya ilişkin kusur oranlarının tespitinin Adli Tıp Kurumu vasıtasıyla yapılması gerektiğini, davalı şirketin sorumluluğunun poliçedeki teminat limiti ile sınırlı olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

İLK DERECE MAHKEME KARARI

Mahkemece toplanan delillere göre, davacının, 22.04.2014 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle yapmış olduğu tedavi giderleri, kaza sonucu hasara uğrayan motosikletin değer kaybına ilişkin tazminat, işgücü kaybından dolayı maddi ve manevi tazminat talebinde bulunduğu, Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesinin 25.03.2019 tarih ve 13270 sayılı raporunda, davalı sürücü ...'ın, %50 oranında kusurlu, davacı sürücü ...'ın, %50 oranında kusurlu olduğunun bildirildiği,

makine mühendisi bilirkişiden alınan 26.10.2020 tarihli raporda ... plakalı motosikletin trafik kazası sonrası hasar miktarının 1.526,92 TL, değer kaybının 750,00 TL olduğunun belirlendiği, Adli Tıp Kurumu 2. İhtisas Kurulunun 11.10.2019 tarihli raporunda trafik kazası sonucu davacının %5.1 oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı, iyileşme süresinin olay tarihinden itibaren 4 aya kadar uzayabileceğinin bildirildiği,

Adli Tıp Kurumu Adli Tıp 2.Üst Kurulunun 14.02.2020 tarihli raporunda davacının, %5.1 oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı, iyileşme (iş göremezlik) süresinin olay tarihinden itibaren 4 aya kadar uzayabileceğinin belirlendiği, aktüer bilirkişinin 28.09.2020 havale tarihli raporunda davacı ...'ın sürekli işgücü kaybı, efor kaybı, maddi zararının 19.205,45 TL, tedavi giderleri maddi zararının 85,45 TL olduğunun belirtildiği,

manevi tazminat yönünden yapılan değerlendirilmede ise, tarafların kusur durumları, davacının maluliyet oranı, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, davacının kaza nedeniyle yaşamış olduğu elem ve acı gözetilerek 1.526,00TL motosiklet hasarının dava tarihi olan 30.10.2017 tarihinden itibaren, 0,92 TL’lik kısmının ıslah tarihi olan 25.03.2021 tarihinden itibaren (toplam 1.526,92 TL) yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

74,00 TL motosiklet değer kaybının dava tarihi olan 30.10.2017 tarihinden itibaren, 676,00 TL’lik kısmının ıslah tarihi olan 25.03.2021 tarihinden itibaren (toplam 750,00 TL) yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, tedavi giderlerine ilişkin davacının talebinin kısmen kabulü ile, 85,45 TL tedavi giderinin dava tarihi olan 30.10.2017 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, 19.205,45 TL işgücü kaybından doğan tazminat talebinin kabulü ile,

davalı ... bakımından olay tarihi olan 22.04.2014 tarihinden itibaren, davalı ... bakımından temerrüt tarihi olan 28.07.2017 tarihinden itibaren yasal faiz işletilerek davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, davacının manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile, 15.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 22.04.2014 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalı ... ...'dan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş, karara karşı davalı ... vekili ve davalı ...

AŞ vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde, hükmedilen manevi tazminat miktarının fahiş olduğunu, kusur raporunun hükme esas alınabilecek nitelikte olmadığını, davacının kask, dizlik vb. koruyucu ekipman kullanmayarak zararlandırıcı olaya ve sonucuna kendisinin sebebiyet verdiğini, malullük ile illiyet bağının olduğunu mahkemenin göz ardı ettiğini, davacının kusurunun zararın meydana gelmesinde başlıca etken olduğunu, davacının gelir durumunun geçerli resmi belge ile ispatlanmadığından kazanç kaybının asgari ücreti aşar şekilde hesaplanmaması gerektiğini, hükme esas alınan bilirkişi raporlarının itirazları karşılar mahiyette ve denetime elverişli nitelikte olmadığını, sigorta şirketine 6704 sayılı kanun gereği başvuru yapılmadığını ileri sürmüştür.

Davalı ...

AŞ vekili istinaf başvuru dilekçesinde, araç hasarı için davalı şirket tarafından davacı ...’a 14.10.2014 tarihinde 1.145,00 TL araç hasar bedeli ödendiğini, yapılan hasar tespitinden ödemenin mahsup edilmediğini, kararın bu yönüyle hatalı olduğunu, davacının araç hasarı ve değer kaybı zararlarına yönelik zamanaşımı itirazlarının mahkemece dikkate alınmadığını, araç hasarı ve değer kaybı hasarında %100 kusura isabet eden zarar üzerinden hüküm kurulduğunu, oysaki davacının kazada %50 kusurlu bulunduğunu, kabul anlamına gelmemekle %50 kusur indirimi yapılması gerekmekteyken, tam kusur üzerinden karar verilmesinin hatalı olduğunu,

müterafik kusur indirimine gidilmeksizin hüküm kurulmasının yasaya aykırı olduğunu, yargılamaya konu trafik kazasında, davacının tescilsiz motosiklette sürücü konumunda bulunduğu sabit olup kaza esnasında zararın doğması ve/veya artmasını engellemek için gerekli güvenlik önlemlerini aldığını ispatlayamadığını, somut olayda, davacının sakatlığı diz ve yüz bölgesinde olup, kask ve dizlik koruyucu tertibatı kullanmaması nedeniyle müterafik kusur indirimi yapılmadığını, aynı zamanda A2 sürücü belgesi olmayan davacının sürücü belgesiz olarak motosiklet kullanmasının da müterafik kusur olarak değerlendirilmesini,

bu nedenle davacının aracı ehliyetsiz sevk ve idare etmesi, güvenlik önlemlerini almaması ile maluliyet hali arasında illiyet bağının bulunması sebebi ile söz konusu olayda müterafik kusur indirimine gidilmesi gerekirken herhangi bir indirime gidilmeksizin hüküm kurulmasının hatalı olduğunu ileri sürmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE;

Davalı ... vekili ve davalı ... AŞ vekilinin HMK.nın 355. maddesi gereğince istinaf sebepleri ile sınırlı olarak, dosya içerisindeki bilgi ve belgeler, mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonunda;

Dava trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Davacı vekili, davalı ...’ın sürücüsü ve işleteni, davalı ... AŞ’nin zorunlu mali mesuliyet sigortacısı olduğu aracın davacıya ait ve idaresindeki motosikletle çarpışması sonucunda meydana gelen kazada davacının yaralandığını, motosikletinin hasar gördüğünü belirterek maddi ve manevi tazminat talep etmiş, mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

1-Mahkemece hükme esas alınan Adli Tıp Trafik İhtisas Dairesinin raporunda davalı sürücünün kazanın meydana geldiği kontrolsüz kavşakta sağından gelen araca ilk geçiş hakkını vermemesi nedeniyle %50 oranında, davacının ise idaresinde bulunan motosiklet ile ilk geçiş hakkında sahip olsada kavşak kollarındaki trafik akışını kontrol etmesi ve seyrini mümkün olduğu kadar yolun sağına yakın şekilde sürdürmesi gerektiği halde aksine davranışı nedeniyle %50 oranında kusurlu olduğu belirlenmiştir.

Davacıya ait motosiklette meydana gelen zararın belirlenmesi için alınan 26.10.2020 tarihli makine mühendisi bilirkişi raporunda 2012 model Asya marka motosikletin parça ve işçilik bedelinin 1.526,92 TL olduğu, değer kaybının ise 750,00 TL olduğu belirtilmiş, mahkemece bilirkişi raporu ile belirlenen hasar ve değer kaybı bedelinden davalının kusur oranına göre indirim yapılmadan davalıdan tahsiline karar verilmiş ise de davalıların meydana gelen zarardan sürücünün kusuru oranında sorumlu olduğu gözetilmeden karar verilmiş olması doğru görülmemiştir.

2-Yargılama aşamasında mahkemece 03.11.2017 tarihli müzekkere ile davalı ... şirketine davacının başvurusunun olup olmadığı, ödeme yapılıp yapılmadığı sorulmuş, davalı ... AŞ tarafından gönderilen 27.12.2017 tarihli yazı cevabında davacı tarafından yapılan başvuru üzerine hasar dosyası açıldığı, ... hesabına 1.145,00 TL'nın 14.10.2014 tarihinde ödendiği belirtilmiş, 14.10.2014 tarihli ödeme belgesi ve ekspertiz raporu dosyaya sunulmuştur.

Bu hale göre davalı işleten ve zorunlu mali sorumluluk sigortacısı davacıya karşı zarardan müteselsilen sorumlu olup müteselsil borçlulardan biri tarafından yapılan ödeme ile borçlular yapılan ödeme kadar borçtan kurtulacağından davalı ... tarafından davacıya ödeme yapılıp yapılmadığı , hangi zarar kalemine ilişkin ödeme yapıldığı ve miktarının açıklığa kavuşturulması ve sonucuna göre ödeme yapılmış ise belirlenen zarardan mahsubu ile karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile hüküm kurulmuş olması doğru görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle davalı ... vekili ve davalı ... AŞ vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1.a.6.maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve yeniden inceleme yapılmak üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine, davalı ... AŞ’nin ve davalı ... vekilinin sair istinaf sebeplerinin şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.