Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi E.2022/1764 K.2024/416

Mahalli mahkemesince verilen karara karşı davacılar vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

Davacılar vekili, 14.09.2014 tarihinde davalı sigorta şirketine zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı aracın davacıların desteği ... idaresinde bulunduğu sırada meydana gelen kazada desteğin vefat ettiğini, müteveffa kazada tam kusurlu olsa da davacı anne ve babanın tazminat talep etme haklarının bulunduğunu, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla çocuklarının desteğinden yoksun kalan anne ... için 3.000,00 TL, baba ... için 3.000,00 TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, yargılama aşamasında davacı ... için 85.035,75 TL, davacı ... için talep 78.811,64 TL olarak ıslah etmiştir.

Davalı vekili, kaza tespit tutanağına göre olayda gasp şüphesi olduğu için kusur tespit yapılamadığının belirtildiğini, Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığının 2014/130559 sayılı dosyasının celbi gerektiğini, 34 M 9808 plakalı aracın poliçe teminat limitinin kaza tarihi itibariyle 268.000,00 TL olduğunu, davacı yana SGK tarafından ödeme yapılıp yapılmadığının, gelir bağlanıp bağlanmadığının tespiti gerektiğini, davacı baba İlhan’ın gelir sahibi olduğunu oğlu müteveffa ...'nın desteğine ihtiyacı olmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

İLK DERECE MAHKEME KARARI

Mahkemece Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesinin 16.12.2019 tarih 2017/2610-2019/2055 sayılı kararı ile müteveffanın geliri ve olayın iş kazası olup olmadığı ile ilgili delil toplanmadığının belirtildiğini, SGK'dan gelen cevabi yazıda ...'nın sigortalı çalışmasının bulunmadığının bildirildiği, İstanbul Büyükşehir Belediyesinin cevabi yazısından 2013 yılı için araç sahibi ...'nın taksi çalıştırma ruhsatının bulunduğu, ... ve ...’nın aracın şoförleri olarak çalıştığı, SGK'nın 30.10.2020 tarihli yazısı ile de ...'nın uzun vadede sigorta kaydının olduğu, ancak pirim yatırmadığı,

5510 sayılı yasanın 13. maddesi kapsamında bir işlem yapılmadığı, yani kazanın iş kazası olarak değerlendirilmediğinin bildirildiği, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’na göre, aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı davalı sigorta şirketinin işletenin üçüncü kişilere verdiği zararları teminat altına aldığına ve olayda işleten veya sürücü tam kusurlu olsalar bile, destekten yoksun kalan davacıların da zarar gören üçüncü kişi konumunda bulunduğu,

(HGK'nun 15.6.2011 gün ve 2011/17-142 Esas - 411 Kararı, HGK'nun 22.2.2012 gün 2011/17-787-2012/92 sayılı Kararı, HGK'nun 16.1.2013 gün ve 2012/17-1491 - 2013/74 sayılı Kararı, HGK'nun 18.11.2015 gün ve 2014/17-691 2015/2626 sayılı Kararı, Yargıtay 17. Hukuk dairesi 23.05.2019 tarih 2018/3573 - 2019/6676 sayılı kararı) davacılar vekili tarafından ıslah talepleri doğrultusunda davanın kabulüne karar verilmesinin talep edildiği gerekçesi ile,

davacı ... için 85.035,75 TL davacı ... için 75.344,45TL destekten yoksun kalma tazminatının dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş, karara karşı davacılar vekili ve davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvuru yapıldığı, Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesinin 25.11.2021 tarih 2021/1461-2021/2212 sayılı kararı ile, ilk karara karşı davalı sigorta şirketi tarafından istinaf kanun yoluna başvuru yapılmış olup davalı sigorta şirketinin istinaf başvurunun kabulüne karar verilmiş olduğundan davalı yararına usulü kazanılmış hak doğduğu,

bu durum gözetilerek bilinen (işlemiş) dönem ilk rapordaki veriler esas alınarak hesaplama yapılmak suretiyle davacıların destekten yoksunluk zararının hesaplanması gerekirken usulü kazanılmış haklar gözetilmeden karar verilmiş olması doğru görülmediğinden, mahkeme kararının kaldırılmasına karar verildiği, mahkemece kaldırma kararı uyarınca yapılan yargılama sonucunda, her ne kadar davacı vekili tarafından müteveffanın taksi şoförü olarak çalıştığı ve asgari ücretin üzerinde gelir elde ettiği iddia edilmiş ise de gelen belgelerden ...'nın sigortalı çalışmasının bulunmadığı,

2013 yılı için araç sahibi ...'nın taksi çalıştırma ruhsatının bulunduğu, ... ve ...’nın aracın şoförleri olarak gözüktüğü, asgari ücretin üzerinde gelir elde ettiği kanıtlanamadığından ve desteğin kaza tarihi itibarıyla geliri tespit edilemediğinden asgari ücret üzerinden gelir elde ettiği kabul edilerek ve kazanılmış haklar dikkate alınarak PMF yaşam tablosuna göre bakiye yaşam süreleri hesaplanarak ve pay durumu doğru olarak belirlenmek sureti ile düzenlenen bilirkişi raporunun yeterli olduğu,

çocuklarının vefatı ile davacı anne ...'nın 46.484,36 TL, davacı babası ...'nın 42.052,41 TL destekten yoksun kalma zararlarına uğradıkları, davacıların ölenin salt mirasçısı sıfatıyla değil, destekten yoksun kalan üçüncü kişi sıfatıyla dava açtığı, ölüm nedeniyle doğrudan davacı üzerinde doğan destekten yoksunluk zararının oluşumundaki kusurun davacılara yansıtılamayacağı, dolayısıyla araç sürücüsünün tam kusurlu olması halinin desteğinden yoksun kalan davacıları etkilemeyeceği,

davacılar vekili tarafından ıslah talepleri doğrultusunda davanın kabulüne karar verilmesi talep edildiğinden taleple bağlılık ilkesi gereğince davacı ... için 46.484,36 TL ,davacı ... için 42.052,41 TL destekten yoksun kalma tazminatının dava tarihi olan 20.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı sigorta şirketinden tahsiline, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş, karara karşı davacılar vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacılar vekili istinaf başvuru dilekçesinde, davacılar desteği ...'nın dava dışı ...'ya ait araçta taksi şoförlüğü yapmakta iken meydana gelen kaza sonucu vefat ettiğini, ruhsat bilgilerine göre aracın 01.02.2013 tarihinden sonra çalışabileceğine dair ruhsatının olduğunu, destek ile ... arasında hizmet sözleşmesinin bulunduğunu, desteğin 02.02.2012-14.09.2014 tarihleri arasında taksi şoförlüğü yaptığını, 3 yıldır taksi şoförü olan kişinin asgari ücret düzeyinde gelir elde ettiğinin kabulünün hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, TÜİK verilerine göre 2010 yılı Kasım ayında taksi şoförünün brüt 1.100,00 TL gelir elde ettiğini,

bu miktarın asgari ücretin 1.4596 katı olduğunu, bu nedenle 21.03.2021 tarihli raporda asgari ücretin 1.45 katı esas alınarak yapılan hesaplamaya göre hüküm kurulması gerektiğini ileri sürmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE; Davacılar vekilinin 355. maddesi gereğince istinaf sebepleri ile sınırlı olarak, dosya içerisindeki bilgi ve belgeler, mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonunda; Dava trafik kazasından kaynaklanan destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir. Davacılar vekili, davacıların desteği ...’nın idaresinde bulunan araçla karıştığı kaza sonucu vefat ettiği belirtilerek anne ve babası olan davacılar için destekten yoksun kalma tazminatı talep etmiştir.

Mahkemece verilen ilk karar ile davacılar desteğinin taksi şoförü olarak çalıştığı ve gelirinin asgari ücretin 1.83 katı olduğu kabul edilerek yapılan hesaplama sonucu davacı anne için 85.035,75 TL, davacı baba için 78.811,64 TL olarak belirlenen tazminatın kabulüne karar verilmiş,

karara karşı davalı sigorta şirketi tarafından istinaf kanun yoluna başvuru yapılması üzerine Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesinin 16.12.2019 tarih 2017/2610-2019/2055 sayılı kararı ile müteveffanın gelirinin net olarak belirlenmesi ve olayın iş kazası olup olmadığı hususunun tespiti için davalı tarafın istinaf başvurusunun kabulü ile kararanın kaldırılmasına karar verilmiştir.Bölge Adliye Mahkemesi kararından sonra davacılar desteğinin çalıştığı belirtilen taksiyle ilgili İstanbul Büyükşehir Belediyesinden taksi çalıştırma ruhsatı, takside çalışan şoför bilgilerini gösteren belgeler gönderilmiş,

Sultanbeyli Motorlu Taşıyıcılar ve Şoförler Odasından gönderilen yazıda ...’nın aracın maliki ... tarafından çalışanı olarak bildirildiği belirtilmiş ve ... ile ... arasında yapılan hizmet sözleşmesi dosyaya sunulmuş, mahkemece davacıların destek zararının belirlenmesi için alınan 02.03.2021 tarihli rapor esas alınarak ve taleple bağlılık ilkesi gereğince davacı anne için 85.035,75 TL, davacı baba için 78.811,64 TL tazminatın kabulüne karar verilmiş, karara karşı davacılar vekili ve davalı sigorta şirketi vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvuru yapılması üzerine,

Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesinin 25.11.2021 tarih 2021/1461-2021/2212 sayılı kararı ile ilk karara karşı davalı sigorta şirketi tarafından istinaf kanun yoluna başvuru yapılmış olup davalı sigorta şirketinin istinaf başvurunun kabulüne karar verilmiş olduğundan davalı yararına usulü kazanılmış hak doğduğu, bu durum gözetilerek bilinen (işlemiş) dönem ilk rapordaki veriler esas alınarak hesaplama yapılmak suretiyle davacıların destekten yoksunluk zararının hesaplanması gerekirken usulü kazanılmış haklar gözetilmeden karar verilmiş olması doğru görülmediğinden, mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararından sonra mahkemece davacıların destek zararının belirlenmesi için 21.03.2022 tarihli aktüer ek rapor alındığı, hesaplamanın davalı yönünden usuli kazanılmış haklar gözetilerek 2016 yılı verilerinin esas alınarak, bilinen dönem hesabının 31.12.2016 tarihinde bitirilerek, dosyada bulunan hizmet sözleşmesine göre desteğin gelirinin asgari ücret olmasına ve desteğin asgari ücretin üzerinde gelir elde ettiği iddiasının ispatlanamamasına göre asgari ücret esas alınarak, Yargıtay uygulamalarına göre destek payları belirlenerek hesaplama yapılan bilirkişi ek raporunun hükme esas alınmasında isabetsizlik bulunmadığından davacılar vekilinin istinaf sebebi yerinde görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle dosyadaki bilgi ve belgelere göre, mahkeme kararının gerekçesinde, dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırı bir yön bulunmamas nedeniyle davacılar vekilinin istinaf başvurusunun HMK’nın 353/1.b.1.maddesi gereğince esastan reddine karar vermek gerekmiştir.