Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 27. Hukuk Dairesi E.2023/208 K.2025/417

Eser sözleşmesinden kaynaklanan davada mahkemece davanın reddine dair verilen karara karşı süresi içinde davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan incelemede;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili özetle; davalının şirket olduğunu, Kamu İhale Kanunu ve Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu'na tabi olmadığını, davalı tarafça kablo TV ve interaktif iletişim şebekeleri sürveyinin yapılması, projelendirilmesi, şebekenin kurulumu, ölçümü ve bakımlarının yapılması,

hasar ve arızaların giderilmesi... işlemleri için ilan verildiğini, idari şartnamenin 18.maddesinde ilana çıkarılan işin teklif ve sözleşme türünün düzenlendiğini, isteklilerin bildirecekleri tahmini işçilik birim fiyatları ile ...'ın belirlediği malzeme birim fiyatları üzerinden sözleşme akdedileceğinin düzenlendiğini, müvekkilinin 7. Ana Bölge için 12.01.2022 tarihli teklifini sunduğunu, 2.000.000 TL tutarlı geçici teminat mektubunu teslim ettiğini, müvekkilinin 2. istekli konumunda kaldığını, 1. istekli ile yaşanan aynı ihtilaf nedeniyle sözleşmenin imzalanmadığını,

1. isteklinin teminat mektubunun nakde çevrilmemesi için tedbir talep ettiğini ve Ankara 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/321 E sayılı davasını açtığını, bunun üzerine müvekkilinin sözleşme için davet edildiğini, müvekkilinin projelerde kullanılacak malzemelere ilişkin birim fiyat bilgisi talep ettiğini, 06.01.2022 tarihli zeyilname ile açıklama-4 başlığı altında malzeme birim fiyatlarının sözleşme aşamasında sunulacağının bildirildiğini, müvekkilinin talebine rağmen e-postayla malzeme birim fiyat listesinin gönderilmediğini, sözleşme günü tekrar talep edildiğinde toplam malzemenin yaklaşık %30'u kadarının,

birkaç malzemenin birim fiyatının bildirildiğini, birim fiyat değerlendirilmesi için süre talep edildiğini, yapılan incelemede birim fiyatların piyasa fiyatlarının çok altında olduğunun, piyasa fiyatlarının 1/3 - 1/4'i oranında olduğunun, bu fiyatlarla malzeme temininin mümkün olmadığının anlaşıldığını, fiyat teklif listesinin müvekkillerine verilmemesi ve gizlilik sözleşmesi nedeniyle malzeme fiyat listesinin dilekçeye eklenemediğini, malzeme birim fiyat listesinin verilmemesi nedeniyle hangi malzemelerin kullanılacağının, yapım işlerinde alt yüklenici sözleşmelerinin yapılmasının,

malzeme tedarikinin ve üretici firmalarla uzun dönemli temin sözleşmeleri yapılmasının mümkün olmadığını, müvekkilinin haklı olarak sözleşmeyi imzalamaktan imtina ettiğini, sözleşme taslağının 6.1 maddesinde sözleşmenin yüklenici birim fiyatları ile ... malzeme birim fiyatları üzerinden gerçekleştirileceğinin belirtildiğini, sözleşmenin esaslı noktaları üzerinde anlaşılmadan sözleşmenin kurulamayacağını, görüşmeler neticesi anlaşma sağlanamadığından teminat mektubunun iadesi gerektiğini, davadan önce 2022/69 D.

İş sayılı dosyada ihtiyati tedbir kararı verildiğini, zorunlu arabuluculuk başvurusundan sonuç alınamadığını öne sürerek geçici teminat mektubunun müvekkiline iadesine, yargılama aşamasında nakde çevrilmesi halinde banka komisyon, masraf vs. ile birlikte bedelin tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili özetle; sözleşmenin eser sözleşmesi olmadığını, satın alma hizmet alım içerikli birim fiyat sözleşmesi olduğunu, davacının basiretli iş adamı gibi davranarak ihaleye katılmaktan imtina etmesi gerektiğini, sözleşme tasarısının 6.1 maddesinde sözleşme kapsamında yapılacak işlerin yüklenici birim fiyatları ile ... tarafından belirlenen ...

Malzeme Birim Fiyatları üzerinde gerçekleştirileceğini ve İdari Şartnamenin 14.2 maddesinde malzeme birim fiyatlarının sözleşmenin imzası aşamasında sunulacağının düzenlendiğini, yine 06.01.2022 tarihli tüm firmalara gönderilen açıklamalara ilişkin elektronik posta yazışmalarında tekrarlandığını, davacının e-postayı aldığına dair teyit e-postası gönderdiğini, Teknik Şartnamenin 4.15 maddesinde ise, ...'ın kullanılacak bazı malzemeleri veya gerek gördüğü taktirde malzemelerin tamamının kendisinin temin edeceğinin, ...'ın talebi ile yüklenici tarafından temin edilen malzemeler için ... tarafından belirlenen bedelin ödeneceğini,

yüklenici tarafından temin edilen herhangi bir malzemenin ... tarafından teminine karar verilirse, yüklenicinin hali hazırda stoğunda bulunan malzemenin kullanımına ...'ın belirleyeceği süre içerisinde izin verileceğinin düzenlendiğini, müvekkilinin malzeme birim fiyatı sunma zorunluluğunun bulunmadığını, malzemeleri kendisinin de temin edebileceğini ve bu nedenle fiyat bilgisi vermesinin söz konusu olmadığını, kaldı ki malzeme fiyatlarının sözleşme esnasında sunulacağının e-posta ile bildirildiğini, davacının ihale dokümanlarını aldığını, teklif dosyası hazırladığını, her bir dokümanı imzaladığını, geçici teminat mektubunu sunduğunu,

satın alma görüşmelerine davet edildiğini ve nihai teklifini sunduğunu, pazarlık görüşmesine katıldığını, tüm teklifleri imzaladığını, satın almanın kendisinde kaldığının bildirildiğini, böylece sözleşmenin kurulumu için gerekli icap ve kabulün gerçekleştiğini, İdari Şartnamenin 36.maddesi gereğince isteklinin davetin tebliği tarihini izleyen 10 takvim günü içinde kesin teminatı vererek sözleşmeyi imzalamasının şart olduğunu, aksi halde geçici teminatın irat kaydedileceğini, davacı sözleşmeyi imzalamamakla teminat mektubunun irat kaydının hukuka uygun olduğunu, müvekkilinin nakde çevirme talebinde bulunduğunu,

ancak ihtiyati tedbir kararı nedeniyle sonuçsuz kaldığını, davacının kendisine malzeme fiyat listesi verilmediğini ve akabinde malzeme birim fiyatlarının piyasanın dörtte biri oranında olduğunu sözleyerek çelişkili davrandığını, sözleşmenin imzalanmaması nedeniyle zarara uğradığını savunarak ihtiyati tedbir kararının kaldırılması ile davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İlk Derece Mahkemesince. "Gerek sözleşme taslağında gerekse idari ve teknik şartnamede ...'ın belirleyeceği malzeme birim fiyatlarının miktarlarına ilişkin bir sınırlama bulunmamaktadır. Satın alma dokümanını oluşturan şartname ve sözleşme taslağında malzeme birim fiyatlarının ... tarafından belirleneceği ön görülmüş olup davacı tarafından da buna göre teklif verilmiştir.

Davacının tacir olması nedeniyle basiretli tacir gibi davranmak yükümlülüğünde olduğu, malzeme birim fiyatlarının ... tarafından belirleneceği bilinmesine rağmen teklif vermesinden sonra sözleşme imzalamaktan kaçınmasının haklı gerekçe kabul edilemeyeceği kanaatine varılmıştır.

Sonuç olarak davacı tarafından 2. en yüksek teklif verilmesine ve birinci teklif veren şirketin imzadan imtina nedeniyle sözleşmenin imzalanması için davacı şirkete teklifte bulunmasına rağmen haklı gerekçe olmadan sözleşmenin imzalanmasından imtina edilmesi nedeniyle idari şartnamenin 29. Maddesine göre geçici teminatın iadesi şartlarının oluşmadığı, aynı şartnamenin 36. Maddesine göre davalının geçici teminatı irat kaydetmeye hakkı bulunduğu anlaşılmakla davacının davasının reddine karar verilmiştir.

Davanın reddedilmiş olması nedeniyle 9 Asliye Ticaret Mahkemesince verilen ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasına karar verilmiştir. Davanın esası hakkında verilen kararla birlikte ihtiyati tedbirin de kaldırılmış olması nedeniyle ihtiyati tedbire itirazın konusuz kaldığı..." gerekçesiyle, "Davanın REDDİNE, Ankara 9 ATM'nin 22/04/2022 tarih 2022/69 D.İş sayılı ihtiyati tedbir kararının KALDIRILMASINA, " karar vermiştir.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava dilekçesindeki iddia ve vakıaları tekrarla, 06.01.2022 tarihli zeyilname ile açıklama-4 başlığı altında malzeme birim fiyatlarının sözleşme aşamasında sunulacağının belirtildiği, ancak talebe rağmen fiyat listesinin verilmediği, sadece birkaç malzemenin fiyatının verildiği, bu malzemelerin birim fiyatlarının piyasa fiyatlarının 1/3 - 1/4'i kadar olduğunun anlaşıldığı, malzeme birim fiyatlarıyla işin yapılmasının mümkün olmadığı,

sözleşmenin taraf iradelerinin sözleşmenin esaslı noktalarında uyuşmasıyla kurulacağı, yüklenici birim fiyatlarıyla ... malzeme birim fiyatları üzerinden iş gerçekleştirilecek olmakla malzeme birim fiyatlarının sözleşmenin esaslı unsuru olduğu, müvekkilinden sadece işçilik birim fiyatı teklifi istendiği,

taraflar arasındaki işlemlerin sözleşme görüşmesi veya sözleşme taslağı olarak değerlendirilebileceği, ön sözleşmenin konusunun yeterli derecede belirtilmiş veya belirlenebilir olması gerektiği, müvekkili sözleşmeyi imzalamış olsaydı TBK 28 madde gereğince tacir olması sebebiyle aşırı yararlanma iddiasıyla konuyu mahkemeye taşıyamayacağı, sözleşmenin esaslı unsurlarında mutabakat sağlanamadığı,

davanın kabulüne karar verilmesi gerektiği, maddi tazminat talepli davalarda AAÜT 13/4 madde gereğince davanın tamamen reddi halinde avukatlık ücretinin Tarifenin 2. kısmının 2. bölümüne göre belirlenmesi gerektiği, yazılı tutara hükmedilmesinin doğru olmadığı nedenleriyle kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan geçici teminat mektuplarının iadesi olmadığı takdirde tahsili talepli olup, mahkemece davanın reddine dair verilen karara karşı davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. İnceleme, Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Mahkemece, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilerek yasal düzenlemelere uygun ve isabetli karar verilmiş olduğu, ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı ve özellikle sözleşmeyi imzalamak üzere davet edildiğinde ...

Malzeme Birim Fiyat Listesi'nin davacıya şartnameye uygun olarak bildirildiğinin, davacının birim fiyatların piyasa fiyatlarının altında olduğu gerekçesiyle sözleşme imzalamaktan kaçındığının, davacı tarafça verilen geçici teminat mektubunun İdari Şartname'nin 36.madde hükmüne uygun olarak gelir kaydedildiğinin anlaşılmış bulunmasına göre, davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nun 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

Başkan · e-imzalıdır Üye · e-imzalıdır Üye · e-imzalıdır Katip · e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır