Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 31. Hukuk Dairesi E.2021/937 K.2022/125

(İnceleme Aşamasında / Duruşmasız) ....

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

....

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 29/01/2019

NUMARASI :....

DAVANIN KONUSU

Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)

KARAR TARİHİ : 15/02/2022

KARAR YAZIM TARİHİ : 18/02/2022

Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) İstemine ilişkin davada mahkemece davanın kısmen kabulüne kısmen reddine dair verilen karara karşı süresi içinde davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme neticesinde;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili; müvekkili kooperatife ait inşaat işleri ile ilgili olarak davalı yüklenici ile aralarında 15/10/2000 tarihli “İnşaat Tamamlama ve Yüklenici Sözleşmesi” yapıldığını, bu sözleşmenin 4.1. maddesi hükmü ile davalı yüklenicinin üstlendiği işte çalıştıracağı işçilere ait sigorta primlerinin ödeyeceğini taahhüt ettiğini, bu sözleşmeye ek olarak taraflar arasında yapılacak işlere ait 5 adet ek sözleşme de yapıldığını, daha sonra taraflar arasında 02/01/2002 ve 01/04/2002 tarihli sözleşmeler yapıldığını, müvekkilin ... primlerini davalıya ödemesine rağmen davalının işçilere ait sigorta primlerini zamanında yatırmadığını,

müvekkilin 12/08/2011 tarihinde Ankara ... İl Müdürlüğü ...

SGM’ne başvuruda bulunduğunu ve SGM’nin 16/08/2011 tarih-.... sayılı yazısı ile davalı yüklenicinin yüklendiği müvekkil kooperatife ait işlere ilişkin olarak çalıştırdığı işçilerden dolayı ... primlerine ait tüm borçların davalı yükleniciye ait olduğu ancak 5510 sayılı yasa uyarınca asıl işveren olarak müvekkil kooperatifin de bu borçlardan müşterek ve müteselsil sorumlu olduğunun ve 6111 sayılı yasaya göre borcun yapılandırıldığının bildirildiğini,

davalı yüklenicinin ödememiş olduğu ... primine ilişkin ana para tutarı 18.513,46-TL olduğunu bu bedel 6111 sayılı yasa gereğince yürütülerek TEFE/TÜFE oranındaki gecikme zammı tutarının ise 16.210,00-TL olduğunu, toplam 34.723,46-TL borçla ilgili olarak davalı yana Ankara 41. Noterliği’nden 12/08/2011 tarih ve .... y.nolu ihtarnamenin keşide edildiğini ancak davalının hiçbir ödeme yapmadığından bu davayı açtıklarını, haklı ve yerinde davalarının kabulünü, fazlaya ilişkin talep ve dava haklarının saklı kalması kaydı ile 34.723,46-TL sigorta prim borcunun 22/08/2011 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini,

yargılama giderleri ile birlikte avukatlık ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili; davacı ile yapmış oldukları sözleşmenin B.K. hükümleri dairesinde 10 yıllık zamanaşımına tabi olduğundan zaman aşımı itirazında bulunduğunu, ... ile prim borçlarına ilişkin davaların iş mahkemelerinde görüleceğinden görev itirazında bulunduğunu, taraflar arasında yapılan sözleşmede fiyatların maliyet artı % 10 ve kdv olarak belirlendiğini, kendilerinin sözleşmeden doğan işleri eksiksiz olarak yaptığını, fatura bedellerinin davacı tarafça bir kısmının ödenmediğini, ödenmeyen kısımlara ilişkin olarak Ankara 30. İcra Md.lüğünün 2003/2690 e. sayılı dosyadan icra takibi yaptıklarını,

davacının bu borca itiraz ettiğini Ankara 8. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2003/494 E., 2008/304 Karar sayılı ilamla itirazın iptaline karar verdiğini, karar gerekçesinde “işbu sözleşmede belirtilen fiyatlar maliyet artı % 10 artı KDV’dir hükmüne yer verildiğini, davalı şirketin iş yaparken işçilerin ssk kaydını düzenli olarak tuttuğunu ve ssk primlerini düzenli-eksiksiz olarak kooperatif adına yatırdığını, çalıştırmadığı işçilerin prim borçlarını ödemesi gibi bir sorumluluğunun olmadığını, eğer ki ...

Ek prim ödenmesi talebinde bulunuyorsa, taraflar arasında yapılan sözleşmelerin 5. Maddesinde zikredildiği gibi davalı şirketin davacıya bu meblağı fatura etmesi, fatura ettiği meblağı davacıdan tahsil ederek ... ve ilgili kurumlara ödemesi gerektiğini, aksi halde kooperatiften tahsil edilmeyen bedelin ... ya yada davacı adına ödenmesi gibi hukuka aykırı bir durumun olacağını, 01/04/2002 tarihli eser sözleşmesinde sorumluluklar bölümünün 4.2. maddesinde “......, alınacak olan bilimum malzeme ve sarf malzemesini bedelleri işçilik ihtiyaçlarının bedellerini yüklenici adına ödeyecektir” hükmünün bulunduğunu,

davacının kendilerine ödemiş olduğu ssk, muhtasarların toplamı neyse SSK ve mâliyeye ödenen rakamında o olduğunu, davacının davalı şirkete ödemediği ..... bedelleri üzerinden dava açtığını, davalı şirketin tahsil etmediği meblağlardan sorumlu tutulmaya çalışıldığını, davacının sebepsiz zenginleşme çabası içine girdiğini, davacının mahkemeye sunduğu delillerde 21/03/2003 tarihli fatura ve ekinde beyan edilen ücret bordrosunda gösterilen rakamların davalı şirketçe aynen tatbikle ...’ya ödendiğini, davanın tamamen ...'nın talep ettiği meblağların davalı şirkete ödettirme gayretinden ibaret mesnetsiz dava olduğundan reddini,

yargılama giderleri ile % 40 kötü niyet tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece. Davacı S.S. ... ....işveren, davalı ...... yüklenici sıfatıyla imzaladıkları sözleşme kapsamında yapılan iş nedeniyle, davalı yüklenicinin üstlendiği işte çalıştıracağı işçilere ait ödenmesi gereken ... primleri zamanında yatırmadığı, bu primlerin daha sonra gecikme zammı ile birlikte davacıdan tahsilin istendiği, borcun 6111 sayılı yasaya göre yapılandırıldığı ve bu kapsamda 34.723,46.

TL'lik meblağın ilk taksiti olan 3.359,89.-TL'nin dava açılmadan evvel ödendiği belirtilerek ödenen bedelden davalının sorumlu olduğu iddiasıyla eldeki davanın açıldığı anlaşıldığı, Davacı Kooperatif ile davalı şirket arasında.

15 Ekim 2000 tarihi ile 31.12.2000 tarihleri, 02 Ocak 2002 tarihi ile 31.03.2002 tarihleri, 01 Nisan 2002 tarihi ile 31.10,2002 tarihleri arasını kapsayacak şekilde üç adet İnşaat Tamamlama ve Yüklenici Sözleşmesinin imzalandığı, davacı ... ile davalı Şirket arasında imzalanan İnşaat Tamamlama ve Yüklenici Sözleşmesinin 4/1 maddesi Sorumluluklar bölümünde.

“Yüklenici işbu sözleşme eklerinde belirtilen işleri zamanında yapabilmesi için gerekli malzemeyi ve işçiliği yerinde ve zamanında temin edecektir. Bedellerini ödeyecek, sigorta primlerini ve vergilerini zamanında bağlı bulundukları vergi ve sigorta Müdürlüklerine ödeyecektir.” denildiği, ayrıca yine sözleşmenin 4/5.maddesinde.

“Yüklenici resmi kurum ve kuruluşlara yapması gereken müracaatları zamanından yapmaktan ve işleri takip etmekten sorumludur” hükmünün yer aldığı Buna göre; davalı şirketin işçilere ait sigorta primlerinin ...ya ödenmesinden birinci derecede sorumlu olduğu, davacı ... Kooperatifin ise asıl işveren olması nedeniyle müteselsilen ve müştereken sorumlu olduğu anlaşıldığı, Ankara .... Vergi Dairesi Müdürlüğünün .... ....

İl Müdürlüğüne yazdığı 20 Ekim 2006 tarih, 41761 sayılı yazısında,....Müdürlüğünün 06.10.2004 tarih ve ..... sayılı yazısına istinaden ödevli şirketin ilgili dönem hesaplarının sınırlı incelenmesi sonucu ...

Vergi Dairesi Müdürlüğünce 08.09.2006 tarih ve 2006/288, 289 ve 290 sayılı Vergi İnceleme Raporlarının düzenlendiği, raporda, ...’ne kesilen faturaların ekindeki harcama listelerinde yer alan işçilik giderleri ve ..... tutarları toplamı brüt ücret olarak dikkate alındığı ve ücret bordrosunda yer alan aylık brüt ücretler ile karşılaştırma yapıldığı, eksik bildirilen tutar üzerinden işsizlik sigortası işçi payı (%2) ve sigorta primi (%14) düşülmesi suretiyle bulunan gelir vergisi matrahı üzerinden gelir vergisi (%15) ve damga vergisi (eksik bildirilen tutar üzerinden %06) hesaplandığı,

eksik bildirilen ya da bildirilmeyen tutarlar üzerinden yapılan hesaplama neticesinde ödevli şirket adına VUK’un 30/4 ve 352/1-3.maddelerine istinaden iki kat birinci derece usulsüzlük cezasının kesilmesi, ceza kesilirken aynı Kanunun 336.maddesinin göz önünde bulundurulmasının, gelir ve damga vergilerinin VUK’un 30/4.maddesine göre re’sen tarh edilmesinin, tarh edilen vergilere aynı Kanunun 341 ve 344.maddelerine göre vergi cezası kesilmesinin gerektiği belirtilmiş, ...Ankara ....

İl Müdürlüğünce davalı şirkete yazdığı 29.01.2007 tarih ve 010496 sayılı İdari Para Cezasının Ödenmesi ile ilgili ihtar yazısında ise. (3-a) maddesinde belirtilen yükümlülüğü yerine getirmediği anlaşıldı, 506 sayılı ...

Sigortalar Kanununun 140. maddesinin (c) fıkraları uyarınca 9.690,00 YTL. tutarında idari para cezasının verildiği anlaşıldığı, İşyeri dosyasının tetkikinde; davalı şirketin taşeron olduğu, asıl işverenin ise davacı kooperatif olduğu ancak 5510 sayılı Kanun gereğince asıl işverenlerin işyerlerinde çalıştırdıkları alt taşeronlarının borçları nedeni ile müteselsil ve müştereken sorumlu olmaları nedeni ile ...

Yapı Kooperatifin Taşeronu olan davalı şirketin prim borçları nedeni ile davacı kooperatifin sorumlu tutularak, 6111 sayılı Yasa gereği yapılan yapılandırma neticesinde, 18.513,46 TL. ana para ve 90.201,90.-TL. işlemiş faiz olmak üzere toplam 108.415,36 TL tutarındaki borç nedeni ile 18.513,46.- TL. ana para ve gecikme faizi 16.000,00.

TL. olmak üzerinden toplam 34.723,46.-TL. olarak ödeme miktarının belirlendiği anlaşıldığı, Yargılama safahatında farklı tarihlerde aldırılan bilirkişi raporları bir bütün olarak ele alındığı, davalı şirketin taraflar arasında imzalanan sözleşmede belirtilen, 4.1 ile 4.5.maddesinde yer verilen (Resmi Kurumlara başvurma, belge verme ve takip etme) yükümlülüğünü tam olarak yerine getirmediği, davacı ...

Kooperatifinin asıl işveren olarak müteselsilen ve müştereken sorumlu olduğu 34.723,46.-TL.lik ... prim borcunun, davalı şirketçe işin üstlenildiği 2000, 2001, 2002 ve 2003 yıllarına ait dönemlerde ...'ya ödenmesi gereken işçilere ait ücretlerin olduğundan düşük gösterilmesi ve bazı işçiler için ise ücret bordrosunun düzenlenmemesinden kaynaklandığı, bu hususun ise Ankara ...

Vergi Dairesi Müdürlüğünün yaptığı inceleme sonucunda tespit edilerek ...'yı bilgilendirmesi ile orta çıkarıldığı, bu sonuca davalı şirketin hatalı ve kusurlu davranışlarının neden olduğu, bu nedenle; ... prim borcu olarak tespit edilen 34.723,46.-TL'lik meblağın ödenmesinden davalı şirketin sorumlu olduğu anlaşıldığı, Her ne kadar dava dilekçesinde 34.723,46.-TL'lik tutarın tamamının davalıdan tahsili istenilmiş ise de; dava dilekçesi ve dava tarihinden önce davalıya gönderilen Ankara 41. Noterliği’nden 12/08/2011 tarih ve 32308 y.no'lu ihtarnamesi ile davacı vekilinin 29.01.2019 tarihli celsedeki beyanları ile ... ... ....

Merkezi tarafından mahkememize gönderilen 18.10.2018 tarihli yazı cevabı içeriğine göre; yapılan yapılandırma işlemi neticesinde tahakkuk eden borç tutarının yıllara sari biçimde tamamen ödendiği anlaşılmakta ise de, davanın açıldığı tarihte yapılandırmaya esas tutarın yalnızca 3.359,89.TL'lik kısmının ödenmiş olduğunun anlaşılmakla, her dava açıldığı tarihteki koşullar nazara alınarak neticelendirilir ana ilkesi uyarınca 3.359,89.TL ile sınırlı olmak üzere davanın kısmen kabulüne karar vermek gerektiği,

Davacı tarafça keşide edilen 12/08/2011 tarihli ihtarnamenin davalı tarafa 17.08.20111 tarihinde tebliğ edildiği ve ihtarname ile tanınan 7 günlük sürenin sonunda 25.08.2011 tarihi itibariyle davalının temerrüde düştüğü anlaşılması nedeniyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; yerel Mahkemede verdikleri dava, cevap ve bilirkişi raporuna itiraz dilekçelerinin tekrar ettiklerini, ödemenin taksitli olmasının talep haklarını ellerinden almayacağını, borçtan davalının sorumlu olduğunu, davacının ... borcunu yapılandırarak ödediğini, davanın tam kabulüne karar verilmesi gerektiğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK)'nun 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Mahkemece, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilerek yasal düzenlemelere uygun ve isabetli gerekçeyle karar verilmiş olduğu, davacı tarafından ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

....