Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 31. Hukuk Dairesi E.2021/984 K.2023/560

Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan eser sözleşmesinden kaynaklanan itirazın iptali istemine ilişkin davada mahkemece davanın kabulüne dair verilen karara karşı süresi içinde davalı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan incelemede;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, davacı şirketin davalı ile birlikte ...

Belediye Başkanlığı tarafından dava dışı ... şirketine ihale edilen tünel inşaatında taşeron olduklarını, taşeronlardan....Şti'nin işçisi olan ... isimli işçinin anılan işin yapımı sırasında iş kazası geçirerek vefat ettiğini, mirasçıları tarafından bahsedilen şirketlerin tamamı aleyhine Ankara 6. İş Mahkemesinin 2013/1458 E. sayılı dosyası ile iş kazası nedeni ile maddi ve manevi tazminat istemli dava açıldığını, iş bu davada davacılar lehine... miktarlarda tazminatın 08.07.2007 kaza tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte ...Adi Ortaklığı, .... tarafından müştereken ve müteselsilen, ödenmesine karar verildiğini,

kararın Ankara 28. İcra Müdürlüğünün 2015/224E.. sayılı dosyası ile icraya, konulduğunu, davacı ...

Ltd.Şti tarafından borcun tamamını karşılar teminat mektuplarının dosyaya sunulduğunu, kararın kesinleşmesi ile teminat mektuplarının nakde çevrilmek suretiyle dosya borcu 360.000,00 TL nin tamamının davacı şirket tarafından ödendiğini , İcra Müdürlüğünün davacıya 08.01.2016 tarihli rücu belgesi verdiğini, mahkeme kararına göre müşterek ve müteselsil borçlu olunan alacağın tamamının davacı tarafından ödenme ile davacının diğer borçlulara rücu hakkı doğduğunu, öncelikle tarafların kusur oranlarının belirlenmesi gerektiğini,

Ankara 6.İş Mahkemesinin 2013/1458E. sayılı dosyasından alınan bilirkişi raporun ile belirlenen kusur oranları baz alınarak sorumluluk oranlarının ve miktarlarının tablodaki gibi olduğunu, davacının bu miktarlar doğrultusunda öncelikle diğer davalılara ihbarda bulunduğunu, ödeme yapılmayınca 29.01.2016 tarihinde şirketler aleyhine icra takipleri başlatıldığını, davalı ...

Ltd.Şti aleyhine Ankara 32. İcra Müdürlüğünün 2016/2283 Takip sayılı dosyası ile başlatılan takibe davalının haksız olarak itiraz ettiğini , davalının itiraz dilekçesinde kendi aralarındaki hukuksal iç ilişki doğrultusunda sorumluluklarının belirlenmesi gerekeceğini , borcu ödemiş olan takip alacaklısının kendilerinden rücu alacağı bulunmadığını, mahkeme kararı ile talep tutarı arasındaki çelişkinin anlaşılamadığını beyan ederek itiraz ettiğini , takibe konu alacağın davalı şirketin 15 kusur oranı ve % 16,6666 sorumluluk payına göre belirlendiğini, davalının borcu ödediğine dair belge ibraz etmediğini,

itirazın alacağın tahsilini uzatmaya matuf olduğunu beyanla, Ankara 32.İcra Müdürlüğünün 2016/2283 takip sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali ile alacağın % 20 si oranında icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, "tarafların ... adi ortaklığının taşeronları olmadığını, davacının ... adi ortaklığı ile herhangi bir sözleşmesel ilişkisi bulunmadığını davalının davacının taşeronu olduğunu, ana işverenin ...

Belediye Başkanlığı olduğunu, işin konusunun “Dolmabahçe-Kağıthane-Piyalepaşa-Dolapdere Karayolu Tünel Bağlantı Projesi” olduğunu, bu işin ana yüklenicisinin ... adi ortaklığı olduğunu davalının bu iş kapsamındaki “ Piyalepaşa-Kağıthane Tünelinin membran döşemesi” işini sözleşme ile yüklenen ... adi ortaklığının alt yüklenicisi olduğunu, davacının ise bu işin “PVC Membran Su Yalıtımı Yapılması” işinin yapılmasını davalıdan yüklenen davalının taşeronu olduğunu, iş kazası sonucu müteveffa işçi ...'ın davacının yüklendiği işe ait “membran iskelesi yapımı ve montajı” işini sözleşmeyle yüklenen taşeron ...

Ltd.Şti'nin sigortalı işçisi olduğunu, Rücu talebine esas tazminatın 08.07.2007 tarihinde iskele kurulumu sırasında meydana gelen iş kazasında davacının taşeronu ...

Ltd.Şti nin işçisinin vefatı üzerine mirasçılarının açtığı maddi manevi tazminat davasında Ankara 6.İş Mahkemesi tarafından verilen karara dayandığını, mahkemenin davalılar arasındaki sözleşmesel ilişkileri dikkate almaksızın mağdurlara karşı müştereken ve müteselsilen sorumluluk esası doğrultusunda tüm işverenler aleyhine hüküm kurduğunu, davacının hükmedilen tutarı kendisinin ödediğinden bahisle, yargılama sürecinde alınan bilirkişi kusur raporunda davalıya izafe edilen kusur oranında rücu talebinde bulunduğunu , rücu davasında sorumlular arasında teselsül hükümlerinin uygulanmasının mümkün olmadığını, YGT 4.HD.

2013/4112E., 2014/4188K.

11.03.20147. sayılı emsal kararına göre davacının önceki yargılamada alınan bilirkişi raporuna dayanma hakkının bulunmadığını, taraflar arasındaki sözleşmenin açık hükmüne göre davacının davalı firmaya rücu etmesinin mümkün olmadığını, taraflar arasındaki sözleşme dikkate alınmaksızın sadece zarar görene karşı sorumluluk çerçevesinde hazırlanmış bilirkişi raporuna göre rücu talepli icra takibi başlatılmasının doğru olmadığını, davacının davalı firmanın taşeronu olduğunu, bu ilişkinin nasıl olacağının, karşılıklı hak ve yükümlülüklerinin 12.03.2007 tarihli sözleşme ile belirlendiğini,

taraflar arasındaki sözleşmenin 8.2. maddesinde davacı taşeronun edimin ifası sürecinde gerekli iş güvenliği ve emniyet şartlarına uymaması halinde meydana gelecek zarar ve ziyandan, can ve mal kaybından sorumlu olduğunun belirtildiğini, davacının taşeron sıfatıyla yüklendiği iş kapsamında membran iskelesi yapımı ve montajı işinin yapılması için ... Ltd.Şti ile sözleşme imzaladığını , bu sözleşmenin ifası zımnında iskele kurulum çalışması sırasında davalının taşeronu olan ...

Ltd.Şti'nin işçisinin iş kazası geçirerek vefat ettiğini , taraflar arasındaki sözleşmenin 8.2 maddesindeki yükümlülüğün hem davacıyı hem de sözleşme kapsamındaki işi yaptırdığı taşeron firmayı kapsadığını , davacının her türlü iş güvenliği tedbirini almayı ve bu yükümlülüğün ihmali sonucu meydana gelen zarara katlanmayı kabul ve taahhüt ettiğini , taraflar arasında sözleşmesinin imzalanmasından hemen sonra davalı tarafından davacıya “Tünelde su yalıtımı yapılması işinde uygulanacak iş güvenliği kuralları talimatı ve iş sağlığı ve güvenliği protokolünün 15.03.2007 tarihinde imza ile tebliğ edildiğini ,

davacının yasal ve sözleşmesel yükümlülüklerini eksiksiz yerine getirmemesi sebebiyle ortaya çıkan zararlardan bizzat kendisinin sorumlu olduğunu , davalı şirkete rücu edemeyeceğini beyan ederek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, "...Davacı alt yüklenici (taşeron) tarafça taraflar arasındaki alt yüklenici (taşeron) sözleşmesi uyarınca dava dışı alt yüklenici (taşeron ) ... Ltd.Sti işçisinin uğradığı iş kazası nedeniyle ödenmek zorunda kalınan tazminatın kusuru oranında davalıdan rucüen tahsili için başlatılan icra takibine yönelik itirazın iptali, davalı tarafça taraflar arasındaki alt yüklenim (taşeron) sözleşmesinin 8/2 uyarınca sorumsuzluğu bulunduğu belirtilerek davanın reddine karar verilmesi istenilmiş olup;

... Belediyesine karşı...’adi ortaklığının taahhüt ettiği Piyalepaşa- Kağıthane arasındaki yaklaşık 2x1700m şehir içi tünellerinin kazısından kemer betonunun bitimine kadar ve tünel portalleri ile Piyalepaşa'da ki yol geçişi ve yaklaşım tüneli veya şaftı, kalıcı iksalar dahil bütün yardımcı ve ana iş kalemlerinin yapılması" işinin 01.08.2006 tarihli sözleşme ile davalı taşeron tarafından yüklenildiği,

davacınında davalı ile imzaladığı 12.03.2007 tarihli sözleşme ile davalının taşeron olarak taahhüt etmiş olduğu Piyalepaşa-Kağıthane Tünellerinin membran döşenmesi işi kapsamında PVC membran su yalıtımı yapılması için gerekli malzemenin iş başında temini uygulamasının yapılması işini alt taşeron olarak yüklendiği, davacının ise 28.06.2007 tarihli sözleşme ile tünellerindeki PVC membran ile su yalıtımı işinde ....ltd.Şti tarafından kullanılacak olan membran iş iskelesinin satışı ve iş alanına getirilerek kurulumu yapılarak çalışır vaziyette eksiksiz olarak alıcıya teslim edilmesi işini taşeron olarak dava dışı ...

Ltd.Şti ne devrettiği, ... Ltd. Şti işçisinin iş kazası sonucu ölümü nedeniyle davacı tarafça müşterek ve müteselsil sorumluluk çerçevesinde Ankara 6.İş Mahkemesinin 2013/1458E. 2014/172K.

Sayılı ilamı uyarınca Ankara Ankara 28. İcra Müdürlüğünün 2015/224 sayılı dosyasına 31.12.2015 tarihinde 360.000,00 TL ödemede bulunulduğu, meydana gelen kazada kendine ait vincin çalışması sırasında yükün kancadan kurtulmasını önlemek için gereken güvenlik mandalı veya uygun güvenlik tertibatı bulundurmaması, işçiye çarpmasını engelleyecek düzeni kurmamasından dolayı olayda davalının ağır kusurlu bulunduğu, davalının ağır kusuru nedeniyle taraflar arasındaki sözleşmenin 8/2 maddesindeki sorumsuzluk düzenlemesinin hükümsüz olduğu,

oluşan kazada davalının ağır kusuru nedeniyle davalının davacı tarafça yapılan ödemeden kusuru oranında rucüen sorumlu bulunduğu, davalının kusur oranın %15 olduğu ,kusur oranı ile orantılı olarak davacının 59.997,60-TL asıl alacak, 500,53-TL faiz olmak üzere 60.498,13-TL talep edebileceği bilirkişi raporu ve tüm dosya içeriği ile anlaşılmakla davalının ağır kusuru nedeniyle kusur oranının hakimliğimizce de takdiri halinde bilirkişi heyetince takdir edilen kusur oranından daha düşük kusur oranı ve sorumluluğun yüklenemeyeceği de gözetilerek davacının davasının kabulüne..." karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; iş mahkemesinde alınan bilirkişi raporunda müvekkiline verilen %15 oranındaki kusurun ağır kusur olmadığını, kastta yakın bir kusur bulunmadığını, taraflar arasında var olan iç ilişkideki paylaşım düzenlemelerinin irdelenmediğini, 12/03/2007 tarihli sözleşmedeki hükümlerin dikkate alınması gerektiğini, sözleşmenin 8.2 maddesinde sorumsuzluk kaydının düzenlendiğini belirterek, mahkeme kararının kaldırılmasını istemiştir.

GEREKÇE

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan itirazın iptali istemine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu (HMK)'nun 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Mahkemece, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilerek yasal düzenlemelere uygun ve isabetli gerekçeyle karar verilmiş olduğu, ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı ve özellikle Yargıtay 15. HD'nin 2016/3250 esas ve 2018/336 karar sayılı ilamında da belirtildiği üzere; yargılama sırasında alınan bilirkişi raporunda, taraflar arasındaki ilişkide iş sahibi olan davalıya, yüklenici olan davacıdan daha az oranda kusur verildiği anlaşılmakla davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.