Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 31. Hukuk Dairesi E.2024/566 K.2024/650

Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan Alacak ( Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasında mahkemece davanın kabulüne dair verilen karara karşı süresi içinde taraf vekilleri tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan incelemede;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili; müvekkili ile davalı arasında 10/07/2018 tarih ve 4500686624 sayılı sözleşme imzalandığını ve sipariş edilen 6 adet yük ve yapı gabarisi malzemesi (montaj ve kurulum dahil) alım işine başlandığını, ilk kısım olan ...

İstasyonu (Tek Hat) ... yönü elektronik ... sistemi için davalı şirket tarafından 27/12/2018 tarihinden itibaren teslim ve kabule hazır olduğunun bildirildiğini, testlerin tamamlanarak 11/01/2019 tarihinde sistemin kabul yapılarak kısmi kabulü yapılan 1.kısım için davalı şirkete 260.000,00 Euro ödeme yapıldığını, ...Bakanlığının müvekkiline yaptığı şikayet üzerine inceleme heyeti kurulduğunu, tespit edilen eksik hususların ve kusurların giderilmesi şartı ile davalı şirketin çalışmalarına devam etmesine izin verildiğini, fakat devam eden süreçte sözleşmenin 17., 36.1.b,

36.2.d. ve 36.2.g. maddeleri gereği uygun imalatların gerçekleşmemesinden ve gönderilen 08/11/2019 tarihli ihtarnamedeki hususların yerine getirilmemesinden dolayı sözleşmenin müvekkili tarafından feshedildiğini ve teminatların irat kaydedildiğini, davalı şirket hakkında kamu ihalelerinden yasaklama kararı alındığını, inceleme heyeti tarafından sistem izleme bilgisayarı ile bir adet test treni vasıtası ile test yapılmak istendiğini ancak davalı şirket tarafından çalışmalara destek verilmeyerek inceleme heyetinin çalışmasının engellendiğini,

kısmi kabulde kullanılan ilgili uzaktan erişim veya manuel şifreleri değiştirmesi müvekkili idare ile paylaşmaması nedeni ile sistemin fonksiyonel testlerinin yapılamadığını, müvekkilinin davalı şirketten ...

İstasyonu ... yönüne tesis edilen elektronik ... sistemine ait ekipmanların bulunduğu dolapların anahtarları, sistem şifre ve parolalarının talep edildiğini, davalının bu talepleri reddettiğini, böylelikle davalı şirketin sözleşmeye ve dürüstlük kurallarına aykırı eylemleri ile hileli imalat sonucunda tamamen kullanılamaz durumda ve bu haliyle sözleşme kapsamında ifa edilmemiş olan,

sebepsiz zenginleşme kapsamına giren 1.kısım için idaremizden haksız olarak tahsil edilen 260.000,00 Euro bedelin iadesi gerektiğini belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davalı şirkete ödenen 2.024.334,00 TL alacağın ödeme tarihinden yabancı para ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesi isteğinde bulunmuştur.

Davalı vekili; toplam 6 adet lokasyondan birincisi olan ... İstasyonu (tek hat) ... ...

Kontrol Sisteminin müvekkili tarafından zamanında ve eksiksiz olarak yerine getirildiğini, teslim ve kabulünün yapılarak işin bedeli olan 260.000,00 Euro'nun ödemesinin müvekkiline yapıldığını, davacı işletme yöneticilerinin şahsi kusurlu davranışları nedeniyle sözleşmenin diğer kalan 5 lokasyonda taahhüt edilen işin yerine getirilmesi için işin imalatına başlaması, montajı, kurulumu, test edilmesi,

kabulü için gerekli çalışma imkanlarını kasıtlı olarak sağlamadığını, sözleşme bir tane olsa da her bir lokasyon işinin birbirinden bağımsız ayrı işler olduğunu, ikinci lokasyon olan Niğde/Bor lokasyonunda imalatın gerçekleştirilmiş olmasına rağmen davacının kabul ve test işlemlerini yapmadığını hatta engellediğini, davacının iddia ettiği gibi geçici kabulün söz konusu olmadığını, asıl teslim ve kabulün gerçekleştiğini, müvekkili şirketin yüklenmiş olduğu imalatı yerine getirebilmek için 6 lokasyona göre yatırım yaptığını, diğer 5 lokasyondaki işlerin yerine getirilmesinin engellenmesi nedeniyle müvekkilinin zarara uğradığını,

edimleri karşılıklı yerine getirilmiş, ifa edilmiş sözleşmenin feshinin hukuken mümkün olmadığını, sözleşmenin feshi için gösterilen nedenlerin hukuka ve iyi niyet kurallarına aykırı olduğunu, hileli ve teknik gereklere uygun olmayan imalat iddialarının yerinde olmadığını, imalatı gerçekleştirilen ikinci lokasyon için davacının hukuken geçerliliği olmayan bir muayene raporu tuttuğunu, bu durumun Ankara 38. Noterliğinin 19056 yevmiye numaralı 04/07/2019 tarihli ihtarname ile detaylıca izah edildiğini belirterek davanın reddine karar verilmesi isteğinde bulunmuştur.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece; davalı şirket yetkilisi tarafından keşif sırasında anahtar ve sistemin kullanılması için gereken şifrenin idareye verilmediği, ancak henüz teslim süresinin dolmadığı belirtilmiş olup, davacı tarafça davalıya keşide edilen ihtarnamede ... ... yönü Elektronik ...

Sistemi'ne ilişkin şifre ve parolaların ...halen verilmediği husususun da belirtilerek ihtarda bulunulduğu, verilen süreye rağmen yerine getirilmediği, bu şekliyle sistemin kullanılmasının mümkün olmadığı, şifre ve parola eksikliğinin davacıyı kabule icbar edilemeyecek derecede ayıplı kıldığı, davalı tarafça yapılan panonun bu haliyle kullanılmasının mümkün olmadığı,

bu haliyle sözleşme kapsamında tedarik edilen maldan hiçbir yarar sağlanamayacağı, feshin yerinde olduğu anlaşılmakla davacı taraftan sözleşmenin bu kısmı için talep de nazara alınarak ödenen bedelin (260.000,00 Euro'nun dava tarihindeki kur üzerinden TL karşılığı) 2.024.334,00 TL'nin davanın niteliği de gözetilerek dava tarihi öncesi itibariyle temerrüt oluşmadığından, dava tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili katılma yoluyla istinaf başvuru dilekçesinde özetle; dava konusu alacağın ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile tahsiline karar verilmesi gerektiğini, kararın bu yönüyle hatalı olduğunu belirterek kararın bu yönüyle kaldırılmasını, davalı tarafın istinaf başvurusunun reddini talep etmiştir.

Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; davacının işin devamını engellediğini, ifayı imkansız hale getirdiğini, kısmi ifa ve kabulün söz konusu olmadığı için ayıptan söz edilemeyeceğini, söz konusu işin bölünemeyeceğini, fesihin keyfi olduğunu, ... sistemin çalıştığını, işin devamını davacının engellediğini, davacının montaja da katılmadığını, davacının dava hakkını kötüye kullandığını, Niğde-Bor lokasyonundan itibaren işe devamlarının engellendiğini, zorla temerrüde düşürüldüklerini, davanın öncelikle hukuki yarar yokluğundan usulden reddinin gerektiğini, ödemenin teslimle ilgisinin bulunmadığını,

anahtar ve şifrelerin verilip verilmemesinin zilyetlikle ilgili olduğunu, teslimin hukuki unsuru olduğunu, müvekkil yetkilisinin beyanlarının bilirkişilerce hatalı yorumlandığını, bilirkişilerin kötü niyetli olduğunu, davacının vadesi gelmemiş bir edimin ifasını isteyemeyeceğini, bilirkişilerin hukuki çıkarımda bulunamayacağını, işin sözleşmeye uygun olarak yapılmasına engel görülseydi genel ihbar yükümlülüğü kapsamında davacıya bildirildiğini, imalatın kaldırılmasının yapıya zarar vereceğini, fesihin haksız olduğunu, sözleşmede tek bir edim olduğunu, vadenin gelmediğini,

sözleşmenin tamamı üzerinden zorla temerrüde düşürüldüklerini belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılmasını ve davanın reddini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, Eser Sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili istemine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK)'nun 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

İlk derece Mahkemesinin 2020/317 Esas, 2021/613 Karar sayılı kararının Dairemizin 14/03/2023 tarih, 2022/27 Esas, 2023/340 Karar sayılı ilamı ile kaldırılması üzerine Mahkemece Dairemiz kararı doğrultusunda inceleme ve değerlendirme yapılarak yeniden karar verilmiştir.

Mahkemece, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilerek yasal düzenlemelere uygun ve isabetli gerekçeyle karar verilmiş olduğu, taraf vekilleri tarafından ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, taraf vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

✍e-imzalıdır ✍e-imzalıdır ✍e-imzalıdır ✍e-imzalıdır