Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 35. Hukuk Dairesi E.2024/779 K.2024/966

Mahalli mahkemesince verilen karara karşı ihtiyati hacze itiraz eden (davalılar) vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

İhtiyati haciz isteyen davacı vekili dava dilekçesinde; ... için talep ettikleri manevi tazminata ilişkin zarar hariç, hesap bilirkişi raporunda 3.138.599,59 TL olarak hesaplanan zararının en azından %50'ne tekabül eden 1.617.796 TL tutarında geçici ödeme yapılmasına ve bu miktarın ileride hüküm altına alınacak tazminat miktarından mahsup edilmesine karar verilerek,

davalılardan 03.10.2021 kaza tarihinden itibaren 1.617.796 TL'nin avans faiziyle birlikte tahsili için davalıların taşınır, taşınmaz mallarıyla, 3. kişilerdeki hak ve alacaklarının 6098 sayılı BK'nın 76. maddesi, 2004 sayılı İİK'nın 257. vd. md.leri, 6100 sayılı HMK'nın 390. vd. maddeleri gereğince teminatsız olarak ... lehine ihtiyaten haczine karar verilmesini, (Sigorta şirketi'nin sorumluluğunun şimdilik poliçede teminat altına aldığı risk bedelinin 1/2'ne tekabül eden 215.000 TL ile sınırlandırılmasını) talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ ARA KARARI

Mahkemece 11/06/2024 tarihli ara karar ile; davacı vekilinin talebinin kısmen kabulüne, TBK'nın 76. maddesi gereğince şimdilik 400.000,00TL geçici ödemenin (Maddi Tazminata İlişkin) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'a ödenmesine (talep gibi sigorta şirketi sorumluluğunun şimdilik poliçede teminat altına alınan risk bedelinin 1/2'sine tekabül eden 215.00,00 TL ile sınırlı tutulmasına), davacı ... vekilinin maddi tazminata ilişkin ihtiyati haciz talebinin kısmen kabulüne, İİK'nın 257. maddesi gereğince;

davacı tarafça şimdilik talep edilen 2.000,00 TL yönünden talep edilen tazminat tutarı ve ölçülülük ilkesi dikkate alınarak kazaya karışan ... plakalı araç üzerine davalı adına kayıtlı olması halinde takdiren teminatsız olarak ihtiyati haciz konulmasına, davacı vekilinin taşınır, taşınmaz mallarıyla, 3. kişilerdeki hak ve alacakların da ihtiyaten haczi talebinin reddine karar verilmiş, iş bu ara karara karşı ihtiyati hacze itiraz eden (davalılar) vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvuru yapılmıştır.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati hacze itiraz eden (davalılar) vekili istinaf dilekçesinde; somut olayda ihtiyati haciz koşulunun oluşmadığını, teminat yatırılmadan ihtiyati haciz kararı verilmesinin hukuka aykırı olduğunu belirterek, istinaf isteminin kabulü ile yerel mahkeme ara kararının kaldırılmasına ve ihtiyati hacze itirazlarının kabulü ile ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE

İhtiyati hacze itiraz eden (davalılar) vekilinin istinaf sebepleri ile sınırlı olarak, dosya içerisindeki bilgi ve belgeler, mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonunda;

Uyuşmazlık, trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemli davada ihtiyati haciz kararı verilip verilemeyeceğine ilişkindir.

2004 sayılı İİK'nın 257.maddesi hükmüne göre; "Rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklarıyla diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir.

Vadesi gelmemiş borçtan dolayı yalnız aşağıdaki hallerde ihtiyati haciz istenebilir:

1-Borçlunun muayyen yerleşim yeri yoksa;

2-Borçlu taahhütlerinden kurtulmak maksadıyla mallarını gizlemeye, kaçırmaya veya kendisi kaçmaya hazırlanır yahut kaçar ya da bu maksatla alacaklının haklarını ihlal eden hileli işlemlerde bulunursa;

Bu suretle ihtiyati haciz konulursa borç yalnız borçlu hakkında muacceliyet kesbeder.

İİK.'nın 258.maddesinde ise; "İhtiyati hacze 50nci maddeye göre yetkili mahkeme tarafından karar verilir. Alacaklı alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeğe mecburdur. Mahkeme iki tarafı dinleyip dinlememekte serbesttir.

(Ek fıkra: 17/07/2003 - 4949 S.K./60. Md.; Değişik fıkra: 02/03/2005-5311 S.K./16.mad) İhtiyatî haciz talebinin reddi halinde alacaklı istinaf yoluna başvurabilir. Bölge adliye mahkemesi bu başvuruyu öncelikle inceler ve verdiği karar kesindir."

2004 sayılı İİK'nın 258/1. madde metninden de anlaşıldığı üzere ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için mahkemenin ''alacağın varlığı hakkında kanaat edinmiş olması'' gereklidir.

Mahkemenin ''alacağın varlığına kanaat edinmiş olmasından'' anlaşılması gereken alacağın usul hukuku kurallarına göre kesin veya tam olarak ispat edilmesi değil, diğer hukuki himaye tedbirlerinde olduğu gibi ihtiyati hacizde de amaç davaya ilişkin yargılamadan farklı olarak, maddi hukuka dayanan hak bakımından nihai bir karar verip, uyuşmazlığı esastan sona erdirmek değildir.

Yani ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için ispat gerekmez, yaklaşık ispat için delil sunulması yeterli olup, alacaklının ilişkisinin varlığını ve muaccel olduğunu tam ve kesin olarak ispat etmesi aranmaz. Ancak ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için alacaklının alacağın varlığı ve haciz sebepleri hakkında yaklaşık ispat kuralları çerçevesinde kanaat getirecek deliller sunulması gerekir.

Haksız fiilden kaynaklanan tazminat davalarında tazmin yükümlülüğü olay tarihi itibariyle muaccel hale gelir.

Somut olayda, alacağın varlığına ve muaccel olduğuna kanaat oluşturacak belgelerin dosyada mevcut olduğu, yaklaşık ispat koşulları çerçevesinde İİK'nın 257/1. maddesi kapsamında dava konusu alacak miktarıyla sınırlı olarak ihtiyati haciz talebinin kabulüne karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir. Açıklanan nedenlerle, usul ve yasaya uygun olarak verilen ilk derece mahkemesi kararına karşı ihtiyati hacze itiraz eden (davalılar) vekilinin istinaf başvurusunun HMK’nın 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.