Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 36. Hukuk Dairesi E.2024/23 K.2025/433

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonucunda mahkemece davanın kabulüne dair verilen karara karşı davalı tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dava dosyası incelendi. Gereği görüşülüp düşünüldü. Dava, otoyol/köprü geçiş ücreti ve cezası ile gecikme cezasının işlemiş faizi ve işlemiş faizin KDV'sinin tahsili için başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.

Mahkemece, "Davanın kabulü ile; davaya konu Ankara 25. İcra Müdürlüğünün 2018/1357 E. sayılı dosyası ile yapılan takibe davalının itirazının iptali ile takibin 11.636,95-TL asıl alacak, 46.547,80-TL ceza tutarı, 454,45-TL faiz tutarı ve 81,80-TL KDV olmak üzere toplam 58.721,00-TL üzerinden devamına, alacağın (58.721,00-TL) % 20'si oranında icra inkar tazminatının davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine" dair verilen karara karşı, davalı;

öncelikle dava süresinde açılmadığından usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, davacının işletmiş olduğu 3. Boğaz köprüsünden geçiş yaptığını, ancak bunların ödemelerinin ya peşin olarak yapıldığını yada OGS - HGS'den çekildiğini, kendisinin davacı tarafa herhangi bir borcunun olmadığını, ayrıca dava konusu geçiş ücreti ve cezalara ilişkin kendisine ödeme konusunda herhangi bir ihtar yapılmadığını, kendisine ödeme süresi verilmeden, asıl alacak ve ceza bedeli tebliğ edilmeden bu denli fahiş cezaların işletilmesinin hukuka aykırı olduğunu, dolayısıyla mahkemenin vermiş olduğu davanın kabulü kararının hukuka aykırı olduğunu,

geçiş ücretlerine uygulanan 4 katı cezaların usule ve yasaya aykırı olduğunu, geçiş ihlali nedeniyle hiçbir ihtar yapılmaksızın bu ihlallere 4 katı oranında ceza uygulanmasının vatandaş üzerinde otoriter bir güç uygulanmasından öte olmadığını, mahkeme kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesi gerektiğini ileri sürerek istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

Davalının istinaf sebepleri ile HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni nedeniyle res'en dikkate alınması gereken hususların incelenmesinde;

6001 sayılı Kanun'un "Geçiş ücretini ödememe ve güvenliğin ihlali" başlıklı 30. maddesinin 5. fıkrasında "4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir." hükmü;

aynı maddenin 7. fıkrasında ise, "Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz.

Otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yaptığı tespit edilen yabancı plakalı araçlara uygulanan idari para cezaları için bu fıkrada belirlenen on beş günlük süre beklenmez. Ancak, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde geçiş ücretinin ödenmesi halinde idari para cezası tahsil edilmez." hükmü düzenlenmiştir.

Somut olayda, davalı tarafa ait araçların çeşitli tarihlerde çok sayıda ihlalli geçiş yaptığı, ihlalli geçiş ücretlerinin 15 gün içerisinde ödenmediği anlaşılmış olup yasa gereği davalının ihlalli geçişten itibaren 15 gün sonra temerrüde düştüğü, bunun için davacı tarafça takip tarihinden önce ihlali geçiş sebebiyle ihtarname gönderilmesine gerek bulunmadığı kanaatine varılmıştır. Nitekim Yargıtay 3. Hukuk Dairesinin 20/06/2023 tarihli 2022/7984 Esas 2023/1968 Karar sayılı ilamı da aynı yöndedir.

O halde, dosya kapsamı, mevcut delil durumu, hükme esas alınan bilirkişi raporunun yeterli, denetime ve somut olayın özelliklerine uygun olması, mahkemece bilirkişi raporu doğrultusunda geçiş ücreti, ceza tutarı, işlemiş faiz ve işlemiş faizin KDV'si olmak üzere toplam 58.721,00 TL alacağa yapılan itirazın iptaline karar verilmesinin isabetli olması ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından, davalının istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan Üye Üye Katip