Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2021/1133 K.2022/1568

İlk Derece Mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, davalılar hakkında bonoya dayalı olarak İzmir 22.icra müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyası ile icra takibi yapıldığını, takipten sonra takibe konu alacağın davacı tarafından temlik alındığını, temlik sonrası takibin ... esas numarası aldığını, yenileme sonrası davalıların bu kez İzmir 8.icra ... E sayılı dava ile zamanaşımı itirazında bulunması nedeniyle mahkemece icranın geri bırakılmasına karar verildiğini beyanla temlik sözleşmesi tarihi itibariyle davacının alacağa hak kazanmasından dolayı temlik sözleşmesi nedeniyle alacaklıya ödenen bedelin davalılardan müştereken müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesini dava ve talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının iddia etmiş olduğu alacağın zamanaşımına uğramış olan bonodan kaynaklandığını, bu nedenle davanın zamanaşımından reddine, davalı ... yönünden ise esastan haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, dava konusu 15/12/2006 tanzim 01/01/2007 vade tarihli 11.000,00 TL bedelli senedin lehtarından, temlik sözleşmesi ile senedi temlik alan olup, davalı ...'ın keşideci borçlu, davalı ...'ın aval veren olduğu, takip dayanağı bononun takip tarihi itibariyle hem kambiyo senedi vasfını kaybettiği, hem de TTK'nun 732. maddesi gereğince sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre keşideci davalı ...'e karşı açılacak davanın bir yıllık zamanaşımı süresinin dolduğu gerekçesiyle davalı keşideci ... yönünden davanın zamanaşımı nedeniyle reddine,

takip ve dava konusu bonoda keşideciye aval veren davalılardan ... 'in vade tarihi olan 01/01/2007 tarihinden itibaren 3 yıl geçmekle 01/01/2010 tarihi itibariyle senedin kambiyo vasfını kaybetmesiyle birlikte avalist olarak sorumluluğu sona ermekle, kambiyo vasfı sona ermiş bir bonoya dayalı olarak avaliste karşı takip yapılamayacağından bu davalı yönünden davanın esastan reddine karar verilmiştir. Karara karşı, davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; açılan davanın temlik sözleşmesinden kaynaklanan alacak davası olduğunu, temlik alınan borcun halen ödenmediğini, müvekkilinin temlik tarihi itibariyle alacağa hak kazandığını, mahkeme gerekçesinin yerinde olmadığını istinaf nedenleri olarak belirtmiştir.

Dava, kambiyo vasfını kaybetmiş bonodan ve alacağın temliki sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir.

Mahkemece yazılı gerekçeyle, davanın reddine karar verilmiştir.

Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Davaya konu olan bononun vade tarihinin 01/01/2007 olduğu, 16/03/2007 tarihinde dava dışı lehtar ... tarafından İzmir 22. İcra Müdürlüğünden icra takibine geçildiği, alacağın takip alacaklısı ... tarafından 07/03/2008 tarihinde davacıya temlik edildiği, işlemsiz bırakılan icra takibinin 20/02/2012 tarihinde yenilendiği anlaşılmıştır. TTK 750 maddesinde zamanaşımını kesen haller sayılmıştır. Buna göre icra takibinin başlatılması somut olayda zamanaşımını kesen sebeptir. TTK 751/2 . Maddeye göre de kesilen zamanaşımından sonra süresi aynı olan yeni bir zamanaşımının işlemeye başlayacağı buna göre somut olayda 16/03/2007 tarihinden itibaren 3 yıl geçmekle 16/03/2010 tarihi itibariyle bononun zamanaşımına uğradığı, icra takibinin bu süreden sonra yenilendiği anlaşılmıştır.

Davalıların senedin keşidecisi ve avalisti olduğu görülmektedir. Bononun zamanaşımına uğraması ile bonoda avalist olarak imzası bulunan davalı ... yönünden kambiyo vasfı ortadan kalktığından mahkemece davalı ... yönünden davanın reddedilmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmıştır.

Diğer yönden davada davacı ...'ün bononun lehtarı ...'dan bonoya dayalı alacağı temlik alan kişi olup davadaki temlik aldığı alacak zaman aşımına uğramış bonoya dayanmaktadır. Zamanaşımına uğrayan bonoların kambiyo senedi niteliğinde olmadığı, HGK'nın 20.02.2008 gün ve ... E. - ... K. sayılı ilâmında açıklandığı üzere yazılı delil başlangıcı niteliğinde olduğu anlaşılmaktadır.

Zamanaşımına uğramış bonolara dayalı olarak başlatılan takipte bononun düzenlenmesine ilişkin temel ilişki, borç para verilmesine ilişkin olup karz akti TBK'nın 146. maddesince 10 yıllık zamanaşımı süresine tabidir. Davacı temlik alan da TBK 'nın 183 ve devamı maddeleri uyarınca alacağı devreden bono lehtarının yerine geçerek takibe devam ettiğinden temel ilişkideki alacağı dava tarihi itibariyle zamanaşımına uğramadığı anlaşılmıştır.

Bu durumda davalı ... yönünden davanın esastan incelenmesine geçilerek, tarafların göstermiş olduğu deliller toplanıp elde edilecek sonuca göre karar verilmesi gerekirken davalı ... yönünden zamanaşımı nedeni ile davanın reddine karar verilmesinde hukuka uygunluk bulunmadığı anlaşılmış bu nedenlerle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan kabulü ilk derece mahkemesi kararının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince kaldırılmasına, dosyanın İlk Derece Mahkemesine geri gönderilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

...