Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2022/1342 K.2022/912

İlk Derece Mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Başkanın inceleme raporu okundu.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İLK DERECE MAHKEMESİNE AÇILAN DAVADA

A-)Açılan dava ve iddia :

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle "... müvekkil sigorta şirketi ile dava dışı ... arasında 26/10/2017-26/10/2018 tarihleri arasında geçerli olmak üzere poliçede yazılı olan riziko adresinde meydana gelecek rizikolar için ... numaralı ...

Sigorta Poliçesi düzenlendiğini, davalı borçluların kusuru ve sorumluluğu ile hasar meydana geldiğini, 12/06/2018 tarihinde dava dışı sigortalının poliçe kapsamındaki konutunu mutfak lavabosu altından su bastığını, müvekkil şirket nezdinde açılan hasar dosyası ile alınan ekspertiz raporları ve dosyadaki tüm belgelerin incelenerek dava dışı sigortalıya meydana gelen hasarın müvekkil şirketçe ödendiğini, ekspertiz raporunda binanın ortak pis su hattının yağ/atık ile tıkanması sonucu hasar meydana geldiğini, bu nedenle davalı tarafa Alanya İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını davalı tarafça itiraz edilerek takibin durdurulduğunu belirterek. Alanya İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas dosyasında talep edilen alacağın varlığı nedeniyle, dosyada vaki itirazın iptalini ve takibin işlemiş ve işleyecek faizi ile devamını, borçlu tarafından yapılan itiraz sebebiyle takip bedelinin %20'sinden az olmamak kaydıyla %50 oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesini yargılama giderleri ve vekalet ücretiin karşı tarafa bırakılmak üzere karar verilmesini..." talep ve dava etmiştir.

B-) Cevap ve Karşı Talepler :

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle "...davacı tarafça icra takibinde, gerekse de işbu davada husumet ... ... Blok Apt. Yöneticiliği adına ... olarak yöneltildiğini, ... ... Blok Apt. Yöneticiliği adı altında bir tüzel kişiliğin söz konusu olmadığını davaya konu taleplerle ilgili husumet davalı müvekkile değil ...

Blok'ta oturan kat maliklerine yöneltilmesi gerektiğini, 12/06/2018 tarihli lavabo altından gelen pis su hattının yağ atık vs. ile takınmasına o binada oturan kişilerin kullanımının sebep olduğunu, diğer 6 binanın pis su giderinin ayrı olduğunu belirterek;

usule ilişkin husumet itirazları ile işbu davanın usulden reddini, davanın görevsiz mahkemede açılmış olması nedeniyle görevsizlik kararı verilerek dosyanın yetkili ve görevli Alanya Sulh Hukuk Mahkemesi'ne gönderilmesini, esasa yönelik beyanlar bakımından davanın reddini, haksız takip nedeniyle davacının dava değerinin %20'si oranında kötü niyet tazminatına mahkum edilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini..." talep etmiştir.

C-)İlk Derece Mahkemesi Kararı :

İlk Derece Mahkemesi tarafından "...Alanya 7. Asliye Hukuk Mahkemesince "görevsizlik" değil "gönderme" kararı verilmiştir. Başka bir ifade ile Alanya 7. Asliye Hukuk Mahkemesi ile mahkememiz arasında 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 22. maddesinde belirtilen şekilde görev uyuşmazlığı doğmadığından merci tayini yolunda bir karar verilmeksizin dava dilekçesinin görev yönünden reddine mahkememizin görevsizliğine kararı verilmesi gerekmiştir.

Görevsizlik, yetkisizlik veya gönderme kararından sonra davaya başka mahkemede devam edilmesi halinde yargılama giderine o mahkemece bakılacağından, bu konuda karar vermek görevli mahkemeye bırakılmıştır.

Görevsizlik, yetkisizlik ve gönderme kararından sonra davaya bir başka mahkemede devam edilmemiş ise; talep üzerine davanın açıldığı mahkeme dosya üzerinden bu durumu tespit ile davacıyı yargılama giderini ödemeye mahkum edileceğinden davanın 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 114/1-c ve 115. maddeleri gereğince usulden reddine,..." karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Kararı davacı yan istinaf etmiş ve dilekçesinde davanın ticari mahiyeti dikkate alındığından HSK Genel Kurulu kararı dikkate alınarak Alanya Asliye Tİcaret Mahkemesinin görevli hale geldiğini ve bu nedenle görevsizlik kararı verilemeyeceğini savunarak kararın kaldırılmasını talep ve istinaf etmiştir.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE

Dava, itirazın iptali istemine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun(HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Öncelikle; davaya Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatı ile bakan Asliye Hukuk Mahkemeleri ile Asliye Ticaret Mahkemeleri arasında bir görev uyuşmazlığı bulunmadığı; zira Asliye Hukuk Mahkemesinin kararının teknik anlamda ve HMK daki dava şartı olarak düzenlenmiş görevsizlik kararı niteliğinde olmadığı, karar niteliğinin “ devir” “ gönderme” niteliğinde bulunduğu kabul edilmelidir.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 1'inci maddesi uyarınca mahkemelerin görevi ancak yasa ile belirlenebilir. Göreve ilişkin kurallar kamu düzenine ilişkindir.

Anayasa'nın 37'nci maddesinde "Hiç kimse kanunen tabi olduğu mahkemeden başka bir merci önüne çıkarılamaz." denilerek görev ve kesin yetki kurallarının gücü, tabii hakim ilkesi olarak ifade edilen evrensel bir ilkenin anayasa hükmü haline getirilmesi suretiyle ortaya konmuştur. Tabii hakim ilkesi gereği yargılanacak olan uyuşmazlığın gerçekleşmesinden önce, yürürlükte bulunan yasalar aracılığıyla görevi, yetkisi ve işleyişi belirlenmiş olan mahkemede görülmesi gereklidir.

Dava açmanın maddi hukuk ve yargılama hukuku bakımından birtakım sonuçları vardır. Dava açmanın yargılama hukukuna ilişkin en önemli sonuçlarından biri davanın açılması anında görevli ve yetkili olan mahkemenin artık sabit hale gelmesidir (perpetuatio fori). Bu ilkeye göre sonradan ortaya çıkan değişiklikler görevi ve yetkiyi etkilemez. Bu çerçevede ortaya çıkan ikinci önemli sonuç da mahkemenin davayı inceleme zorunluluğunun doğmasıdır. Nitekim yasa değişikliklerinde dahi ayrı ve açık bir geçiş hükmü yoksa mahkemeler görevsizlik kararı vererek ellerinde derdest bulunan dosyaları yeni kurulan mahkemeye gönderemezler; bunlara bakıp sonuçlandırmak zorundadırlar.

6087 sayılı Hâkimler ve Savcılar Kurulu Kanunu'nun 4/1-a ve 7/2-f düzenlemelerine göre Adalet Bakanlığının bir mahkemenin kaldırılması veya yargı çevresinin değiştirilmesi konusundaki tekliflerini karara bağlamak, Kurul Genel Kurulunun görevleri arasındadır.

Ancak yargı çevresi bir mahkemenin hangi coğrafi alandaki davalara bakacağıyla ilgili olup, bir görev kuralı niteliğinde değildir. Bu karar ancak bundan sonra o yerde görülecek davaların yargılamasını yapacak mahkemeyi belirlemek maksatlıdır.

Nitekim karar 07.07.2021 günü alınmış, ancak yürürlük tarihi 01.09.2021 olarak belirlenmiştir. Kurul'un yargı çevresi belirlemeye ilişkin kararı, sadece bu kararın yürürlük tarihinden sonra açılacak davaları ilgilendirir. Aksi fikrin kabulü halinde Kurul'un tabii hakim ilkesini çiğneyerek derdest davaları dilediği mahkemede inceletme yetkisinin bulunduğu yolunda, Anayasa'ya aykırı bir sonuca varılacaktır.

Açıklanan bu gerekçe ile davacı yanın istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiştir.

...