Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2022/2963 K.2023/174

İlk Derece Mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili, Davalı şirket hakkında Antalya Genel icra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası ile İcra takibi başlatıldığı, bu icra takibine davalı borçlu şirket vekili tarafından itiraz edilerek icra takibi durdurulduğu, taraflar arasındaki borç, alacak ilişkisi ticari araç kiralama ve yolcu taşıma sözleşmesine dayandığını, icra takibinden önce ... tarafından davalı işverence 47 günlük kiralama ve yolcu taşıma ücreti ödenmediğinden ve çalışma şartlarına davalı şirket tarafından uyulmadığından Manavgat 4. Noterliğinin 17/06/2022 tarih ve ... yevmiye ile ihtarname çekildiğini,

şirketle davacı arasında imzalanan 01/04/2022 ve 31/10/2022 tarihleri arasını kapsayan taşıt kira sözleşmesini BK.nun 330 ve ilgili maddeleri gereğince 3.gün sonrası için feshettiğini ihtaren bildirdiğini, bu ihtara davalı borçlu şirket vekili tarafından Antalya 10. Noterliğinin 24/06/2022 tarih ... yevmiye nolu ihtarından sonra verilen cevapta.

İhtarnamedeki hususları kabul etmediklerini, kendileri tarafından 60.000,00 TL bir borçtan bahsettiklerini, mahsup talebinde bulunduklarını, davacının alacağı olan miktarın, kendilerinin alacağı olan 60.000,00 TL den mahsup edilip bakiye kalan 38.354,97TL nin davalının ödenmesini ihtar ederek zımmen de olsa davacının alacağını kabul ettiklerini belirterek, borçlu davalı şirketin itirazının iptaline ve takibin devamını, davalı şirketin %20 den az olmamak üzere inkar tazminatına hükmedilmesine, dava masrafları ve vekalet ücretinin, davalı şirketten tahsiline karar verilmesi talep ve dava etmiştir.

Mahkemece, davanın taşıt kira sözleşmesinden kaynaklı alacak kapsamında başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali istemine yönelik olduğunu, anılan yasal düzenlemeler çerçevesinde davanın Sulh Hukuk Mahkemelerinde görülüp sonuçlandırılması gerektiğini, HMK'nın 115. maddesi gereğince yapılan incelemede mahkemenin görevli olmadığını, göreve ilişkin dava şartının olayda bulunmadığını ve tamamlanmasının da mümkün olmadığı belirtilerek görevsizlik kararı verilmiştir.

Karara karşı, davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; uyuşmazlığın araç kiralama ve yolcu taşıma sözleşmesinden kaynaklandığını ve tüketici mahkemesince bakılması gerektiğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

Dava, yolcu taşıma hizmetinin verilmesine yönelik karma nitelikli taşıt kira sözleşmesinden kaynaklı alacak kapsamında başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.

Mahkemece yazılı gerekçeyle, davanın görev yönünden reddi ile mahkemenin görevsizliğine karar verilmiştir.

Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

TTK'nın 3. maddesinde "Bu Kanunda düzenlenen hususlarla bir ticari işletmeyi ilgilendiren bütün işlem ve fiiller ticari işlerdendir." hükmü düzenlenmiştir.

Bir davanın ticari dava olup olmadığı ise, TTK'nın 4. maddesinde gösterilen ilkelere göre belirlenmekte olup, öğretide benimsenen görüşe göre de ticari davalar kendi aralarında mutlak ticari davalar ve nispi ticari davalar olmak üzere ikiye ayrılmaktadır.

Mutlak ticari davalar için tarafların sıfatlarına ve dava konusunun ticari işletme ile ilgili olup olmadığına bakılmazken, nispi ticari davalarda dava konusunun ticari işletme ile ilgili olup olmadığı kriter olarak kabul edilmiştir.

TTK'nın 4. maddesinde ticari davalar sayılmış olup bu maddeye göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için tarafların her ikisinin tacir olması ve uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğması veya ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi olması veyahut da açılan davanın maddede altı bent hâlinde sayılan davalardan olması gerekir.

Somut olayda, takibe dayanak taraflar arasında imzalanan 01/04/2022 tarihli "taşıt kira sözleşmesi" başlıklı sözleşme incelendiğinde, taşıtın sürücüsü ile birlikte davalıya ait yolcuların taşınması hizmetinde kullanılmak üzere kiralandığı, sözleşmenin niteliği itibariyle hem kira hem hizmet akdini içerir karma nitelikli sözleşme olduğu ve bir bütün halinde değerlendirildiğinde taşıma hizmetine ilişkin olduğu anlaşılmıştır. Tacirler arasındaki hizmet alım sözleşmesinde davaya bakma görevi Asliye Ticaret Mahkemesine aittir. Görev kamu düzenine ilişkin olduğundan istinaf aşamasında da re'sen nazara alınabilir.

Bu durumda mahkemece uyuşmazlığın Ticaret Mahkemesinde çözülmesi gerektiği gözetilerek göreve ilişkin dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine karar verilmesi doğru olmamıştır.

Sonuç olarak, davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile, 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-3. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren yerel mahkemeye gönderilmesine karar verilmesi gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

......