Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2024/467 K.2024/1124

İlk derece mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, Antalya İli, ....

İlçesi ... mahallesinde yer alan ... ada ... parsel sayılı taşınmaz ile aynı mevkide bulunan ... ada ... parsel sayılı taşınmazın, müvekkili kooperatifin üzerine kayıtlı olduğunu, kooperatifin bahse konu taşınmazlar üzerinde yazlık şeklinde yapı yapılmak amacıyla kurulduğunu, 26/12/2018 tarihli genel kurul tutanağında belirtilen ortaklık numarası, ismi, aidat borcu ve imar affı ödemesiyle birlikte üye başına toplam 21.000,00 TL ödenmesine karar verildiğini, bu karar kapsamında toplam 68 üyenin kooperatifte kayıtlı adreslerine ödeme yazısı gönderildiğini, bunlardan 52 üyeye gönderilen tebligatların sonuçsuz kaldığını,

bunun üzerine yönetim kurulu kararı ile kooperatifte kayıtlı adreslerine gönderilen ödeme istemleri sonuçsuz kalan 52 üyeye ana sözleşmenin 14. maddesi uyarınca gazete ilanı yapılmasına ve sonucunda kooperatiften ihraç edilmesine karar verildiğini, kooperatifin kurulduğu andan ihya kararı alınıp yeni yönetim ve denetim kurulu oluşturulana kadar kooperatifte birçok usulsüzlüklerin gerçekleştiğini, bu karışıklıktan fırsat çıkarılarak hali hazırda ferdileştirme olmayan yapıyı üçüncü kişilerin 2019 yılından itibaren haksız olarak işgal ettiklerini, ...

Mah. ... Sok. No:... 'da yer alan taşınmaz ve yapıların malikinin müvekkili kooperatif olduğunu, davalının hiçbir ayni veya şahsi hakkı olmaksızın ... blok ... numaralı yapıyı haksız bir şekilde işgal ettiğini beyan ederek davalının taşınmaz üzerindeki haksız ve kötüniyetli işgalinin önlenmesine karar verilmesini ve davalının işgal ettiği taşınmazın dava sonuna kadar müvekkili kooperatife yediemin olarak verilmesi yönünde tedbir kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.

DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davalı vekili, taşınmazda işgalci olmadığını ve halen kooperatif üyesi olduğunu, kooperatif tarafından düzenlenen toplantıların usulsüz olduğunu, kooperatifin yurtdışında da yaşayan birçok üyesinin olmasına rağmen çağrıların usulüne uygun yapılmadığını beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.

Dava, 19/12/2022 tarihinde Manavgat 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nde açılmış olup, anılan mahkemenin 14/04/2023 tarih, ... Esas - ... Karar sayılı kararı ile görevsizlik kararı verilmiştir. Karara karşı davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuş, Dairemizin 28/09/2023 tarih, ... Esas - ... Karar sayılı ilamı ile; davacı vekilinin ilk derece mahkemesi kararına ilişkin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilerek, karar kesinleşmekle talep üzerine dosya Alanya Asliye Ticaret Mahkemesi'ne tevzi olmuştur.

ALANYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NİN 27/12/2023 TARİH, ... ESAS - ... KARAR SAYILI KARARININ ÖZETİ:

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda;"...davacı kooperatif davalının geçerli bir şekilde kooperatif üyeliğini devralmadığını iddia ederek kooperatif adına tapuya kayıtlı taşınmaza davalının el atmanın istemi ile dava açmıştır. Davacı kooperatifin merkezi "..."dır.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 14. maddesi uyarınca özel hukuk tüzel kişilerinin, ortaklık veya üyelik ilişkileriyle sınırlı olmak kaydıyla, bir ortağına veya üyesine karşı veya bir ortağın yahut üyenin bu sıfatla diğerlerine karşı açacakları davalar için, ilgili tüzel kişinin merkezinin bulunduğu yer mahkemesi kesin yetkilidir. Kooperatifin kayıtlı olduğu ticaret sicil müdürlüğünün farklı bir yerde olması sonuca etkili değildir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 19. maddesi gereğince yetkinin kesin olduğu davalarda mahkemenin yetkili olup olmadığını dava sonuna kadar kendiliğinden araştırma zorunda olduğu, anılan Kanun'un 114/ç maddesi gereğince yetkinin kesin olduğu hallerde mahkemenin yetkili bulunması hususunun dava şartı niteliğinde olduğu, aynı Kanun'un 115/1. maddesi gereğince dava şartlarının mevcut olup olmadığının her aşamasında araştırılması ve aynı Kanun'un 115/2. maddesi gereğince dava şartı noksanlığının tespit edilmesi halinde davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğinden, davacı kooperatifin merkezinin "Antalya" ili olması,

uyuşmazlığın salt taşınmazın aynıyla ilgili olmayıp davalının kooperatifle olan üyelik ilişkisinden kaynaklandığı -davalının geçerli bir şekilde kooperatif üyeliğinin devralıp devralmadığı-" gerekçesiyle mahkemenin yetkisizliği nedeniyle davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Karara karşı, davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkeme tarafından davanın kooperatif üyeliğinden ihraç kararı olarak nitelendirmesinin yerinde olduğunu, kooperatif üyeliğinden ihraca ilişkin genel kurul kararının iptaline karar verilerek davanın esastan reddine karar verilmesi gerekirken olayda kesin yetki kuralı bulunması nedeniyle usulden ret kararı verilmesinin doğru olmadığını, usulden ret kararının yerinde olması durumunda dahi yetkisizlik nedeniyle usulden ret kararı verildiği halde tarafları lehine vekalet ücretine hükmedilmemiş olmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu beyan ederek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:

Dava, kooperatife ait olduğu iddia olunan taşınmaza el atmanın önlenmesi istemine ilişkindir.

Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

HMK'nın 359/3 maddesi uyarınca; dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, ilk derece mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, HMK'nın 355/1 maddesi gereği incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, re'sen gözetilmesi gereken, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına, uyuşmazlığın davalının geçerli bir şekilde kooperatif üyeliğinin devralıp devralmadığı,

kooperatif üyesi olup olmadığının belirlenerek çözümlenecek olması ve uyuşmazlığın salt taşınmazın aynıyla ilgili olmaması karşısında 6100 sayılı HMK'nın 14. ve 19. maddeleri uyarınca kooperatif merkezinin bulunduğu Antalya ilindeki ticaret mahkemelerinin yetkili ve görevli olduğunun anlaşılmasına, HMK'nın 331/2 maddesi hükmü ile Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 23/02/2021 tarih, ... -... Esas ve ...

Karar sayılı ilamı gözetildiğinde ilk derece mahkemesinin sırf yetki yönünden usulden ret kararına istinaden vekalet ücretine hükmetmemesinin yasal düzenlemeye uygun olması karşısında; davalı vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmediğinden HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

....