Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi E.2024/1438 K.2025/1242

İlk derece mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkilinin 01/07/2018 tarihinde yolcu konumunda bulunduğu ... plakalı aracın tek taraflı olarak maddi hasarlı ve yaralanmalı trafik kazası yapması sonucunda bedensel zarara uğradığını, meydana gelen kazada müvekkilinin bir kusurunun bulunmadığını, kaza tarihinde müvekkilinin 12 yaşında bir çocuk olduğunu, kaza neticesinde müvekkilinin vücudunda kırıkların oluştuğunu, ruhsal ve psikolojik olarak çok etkilendiğini, kazaya karışan aracın davalı sigorta şirketi tarafından sigortalandığını beyan ederek; müvekkilinin uğramış olduğu manevi zarar sebebiyle 10.000,00 TL manevi tazminatın temerrüt tarihinden itibaren işleyecek olan avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin sorumluluğunun sigortalısının kusuru ile orantılı olduğunu, meydana gelen kazada sigortalı araç sürücüsünün davacının bedeni zararının oluşumunda kusurunun bulunmadığını, davanın reddi gerektiğini, mahkeme aksi kanaatte ise kusur durumlarının tespiti talep ettiklerini, tazminat takdirinin yargıtay uygulamaları esas alınarak yapılması gerektiğini beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda; "... olay tarihi, ekonomik koşullar, paranın satın alma gücü, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, olayın meydana geliş şekli, müteveffanın davacının kızı olması, meydana gelen trafik kazası sebebiyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amacıyla hak ve nesafet kuralları çerçevesinde davacıya 10.000,00 TL manevi tazminatın verilmesinin uygun olacağı hususunda tam bir vicdani kanaat ve takdir oluştuğu" gerekçesiyle "davanın kabulü ile, 10.000,00 TL manevi tazminatın davalı ... Sigorta AŞ'den poliçe teminat limitleri ile sınırlı olmak kaydıyla temerrüt tarihi olan 29/10/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine" karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Karara karşı, davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin sorumluluğunun poliçede yazılı limitle ve verilen teminatlarla sınırlı olduğunu, ilk derece mahkemesi kararı ile poliçe limitinin aşıldığını, davayı kabul anlamına gelmemek üzere teminat limiti aşıldığından müvekkili şirketin sorumluluğunun her mağdur talebi üzerinden garameten yapılacak hesaplama sonucu belirlenmesi gerektiğini, teminat limitlerini belirtmelerinin müvekkili şirketin sorumluluğunu kabul anlamına gelmediğini, manevi tazminat teminat limitinin kişi başı olmayıp tüm poliçe dönemi boyunca gelebilecek talepleri karşılamak üzere kombine bir limit olduğunu,

kaza nedeniyle talepte bulunabilecek hak sahipleri gözetilerek manevi tazminat takdir edilmesi gerektiğini, talep edilen manevi tazminat miktarının somut olaya göre fahiş ve hakkaniyete aykırı olduğunu, kabul anlamına gelmemek kaydıyla hükmedilen tazminatta işletilen faizin dava tarihinden itibaren işletilmesi gerektiğini beyan ederek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:

Dava, trafik kazası nedeniyle gerçekleşen yaralanmaya bağlı TBK 56/1. maddesi uyarınca manevi tazminat istemine ilişkindir.

Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

2918 sayılı KTK'nun 96. maddesinde "zarar görenlerin tazminat alacakları, sigorta sözleşmesinde öngörülen sigorta tutarından fazla ise zarar görenlerin tazminat taleplerinin, sigorta tutarının tazminat alacakları toplamına olan oranına göre indirime tabi tutulması gerektiği" hükme bağlanmıştır.

KTK'nun 96. maddesi hükmüne göre, garameten ödeme ilkesi; bir rizikonun gerçekleşmesi ile zarar görenlerin birden fazla olması ve tazminat alacaklarının da sigorta sözleşmesinde öngörülen sigorta bedelinden fazla olduğu hallerde, zarar görenlerden her birinin sigortacıya karşı yöneltebileceği tazminat miktarı isteminden, sigorta bedelinin tazminat alacaklıları toplamına olan oranına göre indirim yapılmasını ifade etmektedir. Burada amaç, zarar görenlerin birden fazla olması halinde, sigortacının poliçede gösterilen limitle sorumlu olacağı da dikkate alınarak, zarar görenler arasında eşitliği sağlayıcı biçimde ve poliçe limitini de aşmayacak biçimde eşit paylaştırmanın sağlanmasıdır.

Somut olayda; davacının yolcu olduğu aracın karıştığı tek taraflı trafik kazasında davacı ve davacı haricinde birden fazla yolcu yaralanmıştır. Davalı sigorta şirketi davacının yolcu olarak bulunduğu aracın İMMS sigorta şirketidir. Davacı vekili 10.000,00-TL manevi tazminat isteminde bulunmuş, davalı vekili yargılamada, dava konusu kazada başkalarının da zarar gördüğünü ve poliçe limitinin dikkate alınması gerektiğini savunmuş, mahkemece; davanın kabulü ile birlikte davacı için 10.000,00 TL manevi tazminata hükmedilmiştir.

Dosya kapsamından Kasko ve İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortası ihtiyari mali mesuliyet ile birlikte manevi tazminat kapsamında kombine olarak tek limit 100.000,00 TL poliçe limiti bulunduğu, manevi tazminat klozu içeren ve davalı sigorta şirketine kasko sigorta poliçesi ile sigortalı aracın tek taraflı olarak karıştığı trafik kazasında birden fazla yaralanma olayı olduğu anlaşılmaktadır.

Buna göre, olay çoklu hasar olup poliçe limiti itibariyle, başka başvurular olması halinde yukarıda açıklandığı üzere KTK.nun 96. maddesi uyarınca garame hesabı yapılması gerektiği de açıktır. (Aynı mahiyette Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 08/072020 tarih ve 2019/4295E. 2020/4509K., Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 13/02/2024 tarih ve 2022/4215E. ve 2024/1471K. sayılı, Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 17/01/2023 tarih ve 2021/9860E. ve 2023/491K. sayılı ilamları)

İlk derece mahkemesince bu yöne ilişkin herhangi bir araştırma yapılmamış, davalı sigorta şirketinden hasar dosyası istenmemiş ve davalı savunması değerlendirilmemiştir. O halde, ilk derece mahkemesince davalı sigorta şirketi tarafından istinaf dilekçesinde bildirilen dosyalarının sonuçlanıp sonuçlanmadıkları hususları araştırılarak, varsa ilgili hasar dosyaları ile ödeme dekont ve makbuzları, dava dosyaları vs getirtildikten sonra, yukarıda açıklanan hususlar hep birlikte tartışıldıktan sonra sonucuna göre gerektiğinde davacının manevi tazminat talebi bakımından garame hesabı bakımından alanında uzman bilirkişiden rapor alınarak bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

Sonuç olarak, davalı vekilinin istinaf başvurusunun yukarıda izah olunan nedenlerle esastan kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince kaldırılmasına karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

...