Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2021/348 K.2023/566

Yukarıda tarih ve sayısı yazılı kararın davacı vekili, birleşen davalı ... şirketi,davacı-birleşen davalı .... vekili , .... sigorta tarafından istinaf edilmesi üzerinde dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

Asıl dosyada davacı vekili; 28/03/2017 tarihinde müvekkili ... plakalı araç ile seyrederken, davalıya sigortalı dava dışı ... yönetimindeki ... plaka sayılı aracın kusuruyla çarptığını,davacının kemik kırığı olacak şekilde yaralanıp malül kaldığını açıklayarak fazlaya ilişkin hakları saklı tutularak şimdilik 5.000,00 TL kalıcı iş göremezlik tazminatının dava tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.Dava karşı aracın ZMSS’si olan ... sigortaya yöneltilmiştir.

Mahkemenin Birleşen ... esaslı dosyasında davacı vekili; aynı kaza nedeniyle aracın sürücüsü ... ile işleteni .... şirketinden aynı şekilde kalıcı iş göremezlik nedeniyle 5.000,00 TL maddi tazminatın ile 30.000,00 TL manevi tazminatın kaza gününden itibaren yasıl faiziyle davalılardan müteselsilen tahsilini talep etmiştir.

Antalya 1.Asliye Ticaret Mahkemesinin birleşen ... esas sayılı dosyasında davacı .….plakalı aracın sürücüsü .... vekili; aynı kaza sebebiyle müvekkilinin kemik kırığı olacak şekilde yaralandığı, kazada asıl kusurlu olanın ... tarafından hızlı gelip ışık kırmızıdan sarıya dönerken-diğer araçlara rağmen- aniden ana yola giren .... plakalı araç olduğunu açıklayarak bu aracın trafik sigortacısı ... Sigortadan kalıcı iş göremezlik içir şimdilik 500,00 TL ve geçici iş göremezlik için şimdilik 500,00 TL maddi tazminat talep etmiştir.Tazminatlara ... kaza gününden itibaren yasal faiz işletilmesini talep etmiştir. Dosya 13.03.2018 tarihinde 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'ndeki asıl dosya ile birleştirilmiştir.

Davalı ... vekili; müvekkilinin adresinin Maltepe/ İstanbul olup, yetki itirazında bulunduklarını, iş bu davada davacı ile davalı şahıs olmasına müvekkili ile ne davalının ne de davacının birebir hukuksal bir bağı olmamasına rağmen davanın ticaret mahkemelerinde görülemeyeceğini, davaya konu davalı .... tarafından kullanılan ... plakalı aracın müvekkil tarafından dava dışı .... Bankası A.Ş.'ye uzun dönem olarak kiralık verildiğini, dolayısı ile aracın uzun dönem kiraya verilmesi sebebiyle müvekkil şirketin malik sıfatının sona erdiğini, bu sebeple davanın reddini, talep etmiştir.

Mahkeme; en son İTÜ heyetinden temin ettiği rapora göre kimin kırmızı ışıkta geçtiği tespit edilemediği için sürücülerin eşit oranda kusurlu oldukları, ATK’dan Özürlülük Ölçütü…..Yönetmeliğine göre temin edilen raporlarda davacı ..’in kalıcı maluliyeti bulunmadığı, iyileşmesinin kaza tarihinden itibaren 9 ayı bulabileceği, birleşen davacı ... ’ın ise aynı yönetmelik hükümlerine göre %4 daimi ve 4 ay geçici iş göremezliği olduğu, ... günlü aktüerya raporuna itibar edilmesi gerektiği düşüncesi ile ;

davacı-birleşen davalı .... ’in asıl ve birleşen davalardaki maddi tazminat talebinin reddine, birleşen dosyadaki manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 1.500,00 TL manevi tazminatın davalı ...’dan tahsiline, işleten olmadığı aracı uzun süreli kiraya verdiği anlaşılan ... firması aleyhindeki davanın ise reddine, birleşen davacı ... yönüyle.

10.799,88 TL geçici ve 47.514,86 TL kalıcı iş göremezlik tazminatının davalılardan tahsiline, 12.000,00 TL manevi tazminatın davalı ... dan tahsiline hükmetmiştir.

Sürelerinde verdikleri istinaf dilekçeleri ile;

Asıl ve birleşen dosya davacısı ... vekili; hal ve şartlara dosya kapsamına, davalının sabit olan eylemeleri sonucunda müvekkilinin iş yerini değiştirmesi, aile düzenin bozulun eşinden ayrılması gözetildiğinden taktir edilen tutarın az olduğunu, istemin tamamının kabul edilmesi gerektiğini davalı tarafın kırmızı ışıkta geçtiği aşikar olmasına rağmen, kırmızı ışık ihlali yaptığının belirlenmediğinden söz edilerek vekil edenine %50 kusur verilmesinin doğru olmadığını, bu hususta ceza dosyasının sonucunun beklenilmesi gerektiğini,müvekkiline takdin edilen manevi tazminat tutarının oldukça düşük kaldığı, davalı ... a fazla tazminat verildiğini,

Birleşen davalı ... şirketi; gerekçeli kararın hüküm bölümü 14. fıkrasında vekalet ücreti talebinin olmadığı belirtilmiş ise de, bu tespitin hatalı olduğunu, bu sebep haklarındaki davanın red sebebi farklı olmakla hem maddi ve hem de manevi tazminat yönüyle avukatlık ücreti takdiri gerektiğini,

Birleşen dosyada davalı ... Sigorta A.Ş vekili; alınan bilirkişi raporlarının yeterli olmadığını, müvekili sigorta şirketinin geçici iş göremezlikten sorumlu olmadığı halde, bu zarar hüküm altına alınmasının doğru olmadığını, müvekilinin tespit edilen maluliyet oranını gerçeği yansıtmadığını bu konuda ATK'dan rapor temini gerektiğini, vekil eden sigorta şirketine sigortalı araç sürücüsüne atfedilen kusuru kabul etmediklerini,

Davalı- karşı davacı .... vekili; öncelikle mahkemede asıl dosya davacısı ... nın , manevi tazminat davası yönüyle red edilen kısım için lehine vekalet ücreti takdiri yapılmadığı ve yine 500,00 TL'lik, geçici ve 500,00 TL'lik, sürekli iş göremezlik zararı talep etmelerine rağmen gerekçeli kararda sadece 500,00 TL'lik, geçici iş göremezlik taleplerinin ise değerlendirilmediği gerekçeleri ile hükmün tamamlanmasını ve tavzihini istemiş mahkeme kimi taleplerin reddine karar vermiş sadece karşı vekalet ücreti yönüyle hükmü ek kararla tamamlamıştır. Ek karara karşı anılan kişi vekili sadece avukatlık ücreti yönüyle kararı istinaf etmiştir.

İleri sürerek hükmün kaldırılması ile talepleri gibi karar verilmesini istemişlerdir.

Dava, trafik kazası sebebiyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Duruşma açılmasını gerektiren gerektiren sebep bulunmadığından HMK'nın 353. ve 355. maddeleri gereğince inceleme ve müzakereler kamu düzeni ve istinaf nedenleriyle sınırlı biçimde dosya üzerinden yürütülmüştür.

Buna göre;

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, usule ve yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle kanıtların toplanması ve değerlendirilmesinde bir usulsüzlük görülmemesine, mahkemenin ilamda yazılı şekilde ortaya koyduğu taktirine, birleşen dosyada davalı ....

Otomotiv aleyhindeki davanın 2918 sayılı KTK'nın 3 ve 85. maddeleri uyarınca işleten olmadığından bahisle reddedildiğine göre zarar gören davacı zarara neden olan ve anılan davalının kayden malik olması sebebiyle kendisine husumet yöneltmesi sebebiyle bir kusuru bulunmadığı ve mazur görülmesi gerektiğinden her ne kadar gerekçesi farklı olsa da birleşen davalı .... firması lehine avukatlık ücreti takdir edilmemesinde bir usulsüzlük görülmemesine,

Uyap sisteminden yapılan kontrolde kesinleştiği anlaşılan ceza ilamı içeriğine göre tazminata dayanak kazada kırmızı ışıkta geçtiği anlaşılan ... plaka sayılı vasıta sürücüsü davalı- karşı davacı ... nun tam kusurlu olmasına göre hesap bilirkişisi raporundaki kimi usulsüzlükler ve geçici iş göremezlik hususundaki istinaf itirazlarının irdelenmesinde fayda bulunmamasına, asıl dosyada red edilen manevi tazminat tutarı yönüyle AAÜT'nin 13. maddesine göre davalı- karşı davacı .... lehine belirlenen vekalet ücretinin - davacı için belirlenen ücreti aşamayacağından - usul ve yasaya uygun olmasına,

maluliyet raporunun ve hesabın yerleşik yargı uygulamalarına ve bilimsel verilere göre yapılmış olmasına, mahkemenin değerlendirmesi ve vardığı neticede istinaf nedenleri yönüyle usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı- karşı davacı ... vekili, birleşen davalı ...

Şirketi vekilinin tüm, asıl dosyada ve birleşen dosya da davacı ... ile birleşen dosya davalısı ... sigorta vekilinin ise aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki sair istinaf itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Bidayet mahkemesi karar verdiği sırada henüz ceza ilamı kesinleşmemiştir. Oysa ki trafik kazasının oluşumunun tartışmalı olduğu, hangi tarafın kırmızı ışıkta geçtiği hususunun belirgin olmadığı hallerde 6098 sayılı TBK'nın, 74. Maddesi uyarınca ceza mahkemesi kararının katileşmesi beklenmelidir. Somut uyuşmazlıkta her iki sürücü de yeşil ışıkta geçtiklerini, karşı tarafın ışık ihlali yaptığını savunmaktadırlar.

Mahkeme de en son temin ettiği kusur raporuna itibarla sürücüleri eş değer oranda kusurlu bularak tazminatların hesap ve takdirinin buna göre yapmıştır. Oysa ki Antalya 11. Asliye Ceza Mahkemesi, ....

Esas sayılı dosyası üzerinden yürüttüğü yargılama neticesinde ATK Trafik İhtisas Dairesi'nden temin ettiği ... günlü raporda sanık davalı ... ın kırmızı ışık ihlali yaptığını ve tam kusurlu olduğunu benimsemiş buna göre davacı sanık .. nın beraatine diğer sanık -davalı ... ın ise cezalandırılmasına hükmetmiştir.

Beraat hükmünün istinaf edilmesi üzerine Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Ceza Dairesi 10/10/2021 gün ve .... esas, ... karar sayılı ilamıyla istinaf başvurusunu red etmiş, bu şekilde karar kesinleşmiştir. Artık bu saptama hukuk hakimini bağlayacaktır. Bu durumda davacı ... yı kusursuz, davalı karşı araç sürücüsü ... ın tam kusurlu kabul etmek gerekecektir. Bu izahlara göre davacı ... nın ve ... sigortanın istinaf başvurularının kabulü gerekir.

3-Hakim, manevi tazminatın tutarını belirlerken, saldırı oluşturan eylem ve olayın özelliği yanında tarafların kusur oranını, sıfatını, işgal ettikleri makamı ve diğer sosyal ve ekonomik durumlarını da dikkate almalıdır. Tutarın belirlenmesinde her olaya göre değişebilecek özel durum ve koşulların bulunacağı da gözetilerek takdir hakkını etkileyecek nedenleri karar yerinde nesnel (objektif) olarak göstermelidir.

Çünkü yasanın takdir hakkı verdiği durumlarda yargıcın, hukuk ve adalete uygun karar vereceği Medeni Yasa'nın 4. maddesinde belirtilmiştir. Takdir edilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir işlevi (fonksiyonu) olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi malvarlığı hukukuna ilişkin bir zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir.

Takdir edilecek tutar, var olan durumda elde edilmek istenilen doyum (tatmin) duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. ( 4 HD’nin 08/02/2016 tarih ve 2015/2733-2016/1298 sayılı içtihadı) Olayın oluş şekli, biçimi, davacı ...'da ki maluliyetin derecesi, paranın satın alma gücü, hakkaniyet ilkesi nazara alındığında mahkemece davacı için belirlenen manevi tazminat tutarı az olmuştur.

Bu yönüyle birleşen davacı ...'nın davacının istinaf başvurusunun kabul edilmesi gerekir.

4-HMK 353/1-b/2 madde ve bendi uyarınca yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanununun olaya uygulanmasında ve delillerin taktirinde hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde istinaf mahkemesince yeniden esas hakkında karar verilebilir.

5-Açıklanan tüm bu sebeplerle. Birleşen davalı .... şirketi ile davalı karşı davacı ...'nun istinaflarının reddine, davacı .... ile birleşen dosya davalısı .... Sigortanın istinaf başvurularının kabulüne, hükmün kaldırılmasına, davacı- karşı davalı ....'nın asıl dosyada ve birleşen ... Esas sayılı dosyada açtığı maddi tazminat davalarının reddine,davacı- karşı davalı ....'nın birleşen ....

Esas sayılı dosyada açtığı manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile takdiren 25.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden (....) itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte birleşen dosya davalısı ....'dan tahsili ile davacıya verilmesine, davacı- karşı davalı ....'nın birleşen .... Esas sayılı dosyada ....

A.Ş ye yönelttiği maddi ve manevi tazminat davalarının pasif husumet yokluğundan usulden reddine, birleşen dosya davalısı , karşı dava ve birleşen dosya davacısı ....'nun asıl dosyada davacıya karşı davasının ve birleşen Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .... Esas sayılı dosyalarındaki maddi tazminat davasının kendisi tam kusurlu görüldüğünden reddine, yine .....'nun asıl dosyada davacıya karşı açtığı manevi tazminat davasının reddine karar verilmiştir.