Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2021/66 K.2023/1569

Yukarıda tarih ve sayısı yazılı kararın istinaf edilmesi üzerinde dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

Davacı vekili; çift taraflı trafik kazasında annesi vefat eden müvekkilinin desteğin kaybı nedeniyle maddi - manevi zarara uğradığını, davalı sigorta şirketlerine başvuruya rağmen zararın giderilmediğini ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 10.000TL maddi tazminatın (sigorta şirketlerinden poliçe sorumluluğu kapsamında) davalıların kusurları oranında olmak üzere kaza tarihinden işleyecek ticari faiziyle tahsili, 25.000TL manevi tazminatın davalı .... ve .... Yapı... Şti'den yasal faiziyle birlikte tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı .... Sigorta A.Ş.vekili; davacı tarafa yapılan ödeme üzerine sulh olduklarını, müvekkilinin bir sorumluluğu kalmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı .... Sigorta A.Ş.vekili; kusur ve zararın ispatı gerektiğini, olayda hatır taşıması bulunduğunu savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece; davacının yaptığı başvuru üzerine davalı .... sigorta tarafından davalıya yapılmış olan ödemenin (sigortalı araç sürücüsünün kusuruna karşılık gelen) yeterli olduğu, bu nedenle davalı .... sigorta ile müteselsil sorumlu olan araç işleteni .... Yapı ...Şti.ve sigortalı aracın sürücüsü davalı ... yönüyle maddi tazminat isteminin reddine, diğer aracın trafik sigortacısı davalı .... sigorta yönüyle ( içinde desteğin yolcu olarak bulunduğu sigortalalı araç sürücüsünün kusuru uyarınca) 13.524,77TL maddi tazminatın davalıdan tahsiline, fazlaya dair maddi tazminat isteminin reddine; 3.750TL manevi tazminatın davalı .... ve .... yapı...Şti'den tahsiline karar verilmiştir.

İstinaf eden davacı vekili; müterafik kusur indiriminin hatalı olduğunu, hakkaniyet ve takdiri indirim nedeniyle reddedilen kısım üzerinden davalı yararına vekalet ücreti ve yargılama giderine hükmedilmesinin de doğru olmadığını, sigorta tarafından yapılan ödemenin yetersiz olduğu raporda bildirilmesine rağmen bir kısım davalılar hakkındaki davanın reddinin hatalı olduğunu, tazminatın yanlış hesaplandığını, manevi tazminatın yetersiz olduğunu ileri sürerek kararın kaldırılması ve talepleri gibi karar verilmesini istemiştir.

Dava, trafik kazası nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Duruşma açılmasını gerektiren gerektiren sebep bulunmadığından HMK'nın 353. Ve 355. Maddeleri gereğince inceleme ve müzakereler kamu düzeni ve istinaf nedenleriyle sınırlı biçimde dosya üzerinden yürütülmüştür.

Buna göre;

1-Yargıtay'ın yerleşik uygulamaları ile de kabul edildiği üzere; tazminatın saptanabilmesi için öncelikle zararın belirlenmesi gerekir. Sorumluluk hukukunda, tazminat denkleştirilirken yapılacak indirimler arasında bir sıra söz konusudur. İndirim nedenleri genellikle, biri gerçek zararın diğeri de tazminatın belirlenmesine ilişkin olmak üzere ikiye ayrılır.

Kural olarak, önce gerçek zararı bulmak gerektiğinden, zararla ilgili indirim sebepleri önce, tazminatla ilgili indirim sebepleri ise daha sonra uygulanmaktadır. Buna ilaveten, tazminat alacaklısına ilişkin indirim sebeplerinin önce, tazminat borçlusuna ilişkin indirim sebeplerinin de sonra uygulanması gerekmektedir.

Kazada koruyucu ekipmanların takılmamış olması ve maluliyetle veya ölüm sonucuyla illiyeti bulunduğunun saptanması halinde, BK'nın 44. maddesi (TBK md. 52) uyarınca tazminattan %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılması;( Yargıtay 17.HD , 2019/4211 -2021/400 ) gerekmektedir.

2- Somut olayda, dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, usule ve yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle kanıtların toplanması ve değerlendirilmesinde bir usulsüzlük görülmemesine, mahkemenin ilamda yazılı şekilde ortaya koyduğu takdirine, kaza ile ilgili olarak Ankara ATK Grup başkanlığından alınan rapor, dosya içeriği, mahkemenin kabulüne göre dava dışı sürücü ... ın kazanın oluşuna % 85 asli kusuru ile sebebiyet verdiği,

karşı araç sürücüsü ... nın meydana gelen ölüm olayından kaynaklı zarar nedeniyle %15 sorumlu tutulmasının dosya kapsamına uygun düştüğü, dava dilekçesi ile tarafların kusuru oranında maddi tazminattan sorumlu tutulmaları talep edilmiş olmakla ve davadan önce davalı ....

Sigorta tarafından davacı tarafa yapılan ödemenin sigortalısı araç sürücüsünün sorumluluk (%15) oranına göre yeterli olduğu anlaşılmakla, bilirkişice tespit edilen ve diğer davalı sürücü işleten ve trafik sigortasının %85 kusuruna karşılık gelen ve karşılanmayan bakiye zararından davalı .... sigorta sorumlu olacağından taleple bağlılık ilkesi uyarınca bu davalı dışında diğer davalılar yönüyle istemin reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik yoktur.

Yine TBK'nun 52 maddesi uyarınca desteğin müterafik kusurunun tespiti halinde (desteğin emniyet kemerini takmadığı anlaşılmakla) tazminattan Yargıtay kararları uyarınca %20 oranında indirim yapılması uygundur.

3-Ancak mahkemece bilirkişinin belirlediği tazminattan kısmi ödeme ve müterafik kusur indirimi yapılırken hatalı sıralama ve hesaplama yapılmış, davacının bilirkişi tarafından belirlenen güncel zararı olan 22.744,92TL'den güncellenmiş ödeme miktarı 2.855,54 TL düşülerek bakiye zarar 19.889,38 TL bulunarak bu zararın % 85 kusura denk gelen kısmının davacının babası sürücüye ve onun sigortacısına, %15 kusura denk gelenin karşı araç sürücüsü davalı ....'ya ait alacağı gözetilerek 19.889,38TL'den ölenin içinde bulunduğu araç sürücüsünün (ölenin eşi,

davacının babasının) % 85 kusuruna denk gelen 16.905,97TL'den emniyet kemeri takmayan desteğin müterafik kusuru nedeniyle % 20 indirim yapmış ve neticeden 13.524,77TL tazminata hükmedilmiş, böylelikle davacının aleyhine olarak daha düşük tazminat sonucu doğurmuştur.

Yapılması gereken öncelikle davacının belirlenen güncel zararı 22.744,92TL'den desteğin müterafik kusuru nedeniyle %20 indirim yapıldığında bulunacak bakiye zarar 18.195,936TL olup, bu miktardan güncellenmiş ödeme 2.855,54TL nin düşülmesiyle bulunan 15.340,396TL davacının karşılanmamış bakiye zararını oluşturmaktadır.

Davalı .... sigorta şirketinin dava dışı sigortalısı kazada %85 oranında kusurlu bulunmakla bakiye zarardan adı geçen davalı sigortanın sorumluluğuna karar verilmesi gerekirken; yanılgılı hesaplama ile yazılı biçimde davacının aleyhine olacak şekilde hüküm tesisi hatalı olmuştur. Yine desteğin müterafik kusuru nedeniyle reddedilen kısım üzerinden davalı lehine vekalet ücreti verilmesi ve yargılama giderine hükmedilmesi doğru değildir.

Davacı vekilinin maddi tazminatla ilgili itirazlarının açıklanan nedenlerden kabulü diğer yönlerden ise reddi gerekir.

4-Manevi tazminata gelince; davalı sürücünün %15 kusuruyla meydana gelen trafik kazasında davacı annesini kaybetmiş olup, olayın oluş şekli, ölenin kazanın meydana gelmesinde bir kusurunun bulunmayışı, tarafların ekonomik ve sosyal durumları, haksız fiil tarihinden bu yana paranın alım gücünün önemli ölçüde düşmüş olması, işleyecek faizin ödeme tarihine göre zararı karşılamaktan uzak olması, kişilerde oluşacak manevi tatmin duygusu vs gözetildiğinde davacı tarafça istenen manevi tazminatın ölüm olayı karşısında makul seviyede olduğu gözetilmekle, hakkaniyet gereği manevi tazminat isteminin tam kabulü gerektiği sonucuna varılmakla davacı vekilinin manevi tazminatın tam kabulü gerektiğine ilişkin istinaf itirazı haklı olup kabulü gerekmektedir.

5-Tüm bu nedenlerle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile davacı lehine,15.340,396TL maddi tazminat ile 25.000TL manevi tazminata karar verilmek üzere HMK'nın 353/1-b-2 maddesi uyarınca kararın kaldırılarak yeniden hüküm tesisi gerekir.

...