Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2024/1708 K.2024/983

Yukarıda tarih ve sayısı yazılı kararın istinaf edilmesi üzerinde dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; davacıların desteği müteveffa ... 01/10/2021 tarihinde, davalılardan ... idaresindeki ...

Plakalı aracın, ... idaresindeki ... plakalı motosiklete çarpması suretiyle meydana gelen kaza neticesinde 25/10/2021 tarihinde vefat ettiğini, davalı ... müteveffaya çarptıktan sonra, bir kez bile aileye taziye ziyaretine dahi gitmediğini, maddi manevi destekte bulunmadığını, pişmanlık göstermediğini, kaza nedeniyle Denizli 16. Asliye Ceza Mahkemesi ...

Esas sayılı dosyanın açıldığını, yargılamanın devam ettiğini, müteveffanın vefat ettiği sırada ... nezdinde motor kurye olarak çalıştığını, vefatı nedeniyle murisin eşi ... , henüz 4 yaşında annesiz kalan kız çocuğu ... , murisin annesi ve babası ... ve ... müteveffanın desteğinden maddi ve manevi olarak yoksun kaldıklarını, davacıların desteği olan müteveffanın davalının kusuru ile hayatını kaybetmiş olup, bu durumun taraflar arasında uyuşmazlık konusu olmadığını, dava dilekçesi ekinde sunulan trafik kazası tespit tutanağı, trafik bilirkişisinin raporu ile davaya konu olayda davalıların kusurlu oldukları,

gerçekleşen kaza nedeniyle müvekkillerin desteği olan müteveffanın vefat ettiği, müvekkillerin destekten yoksun kaldıkları ve zarara uğradıkların açık olup yakın ispat koşulu gerçekleştiğinden ve haksız fiil tarihiyle muaccel hale gelen alacak rehinle teminat altına da alınmadığından ihtiyati haciz talebinin kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkeme, 19/04/2023 Tarihli ara karar ile, davalılar ... ve ... adına kayıtlı taşınır ve taşınmaz mallar ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları üzerine şimdilik teminatsız olarak (İİK.'nun 82. ve 83. maddeleri ile özel yasalarınca haciz edilemeyecek mal, hak ve gelirler ile maaş gelirleri ve maaş gelirinin yattığı banka hesapları hariç ) ihtiyati haciz konulmasına, davalılar ... ... ve ... (... ) yönüyle ihtiyati haciz talebinin reddine, hükmetmiştir. Davalı ... ve ... vekillerinin ara karara itiraz ettikleri, 06/09/2023 tarihinde ihtiyati haciz kararının kaldırılması taleplerinin ayrı ayrı reddine karar verilmiştir.

Mahkemece 28.02.2024 tarihli duruşmada, davalı ... vekilinin ihtiyati haczin kaldırılması talebinin reddine karar verildiği, Davacı vekilinin davalı ... yönünden ihtiyati haciz talebinin kabulü ile; adli yardım talebi bulunması nedeniyle, davalı ... (... - ... / ... ) adına kayıtlı taşınır ve taşınmaz mallar ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları üzerine şimdilik teminatsız olarak (İİK.'nun 82. ve 83. maddeleri ile özel yasalarınca haciz edilemeyecek mal, hak ve gelirler ile maaş gelirleri ve maaş gelirinin yattığı banka hesapları hariç ) ihtiyati haciz konulmasına, karar verilmiştir.

Mahkemece, 27/03/2024 tarihinde Davalı ... itirazı üzerine yine 27/03/2024 tarihli ara karar ile davalı ... itirazının kabulü ile; Mahkememizin 28/02/2024 tarihli ihtiyati hacze ilişkin ara kararın kaldırılmasına karar verildiği, davacı vekilinin karara itiraz ettiği ve mahkemece 17.04.2024 ve 08/05/2024 tarihli ara kararlar ile davacı vekilinin itirazının reddine karar verildiği görülmüştür.

Davacı vekili ve davalı ... vekilinin ara kararları görülmüştür.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesince 27/03/2024 tarihinde verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılarak talepleri doğrultusunda istinaf başvurularının kabulüne karar verilerek kararın kaldırılarak, davalı ... taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine karar verilmesini istemiştir.

Davalı ... Vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkemece hukuka ve hakkaniyete aykırı, hukuki dayanaktan yoksun ve ölçüsüz bir biçimde karar verildiğini ileri sürerek talepleri doğrultusunda ihtiyati haciz kararının kaldırılması taleplerinin reddine ilişkin 28.02.2024 tarihli ara kararın istinaf incelemesi sonucunda ortadan kaldırılmasına karar verilmesini istemiştir.

Uyuşmazlık, trafik kazası nedeniyle meydana gelen ölümle kaza nedeniyle maddi ve manevi tazminat davası sırasında talep edilen ihtiyati haciz isteğine ilişkindir.

Bilindiği üzere, ihtiyati haciz, nitelikçe bir geçici hukuki koruma tedbiridir. (HMK 406/2) Geçici hukuki koruma tedbirlerinin amacı, yargı organları önünde hak arayan kişilerin nihai olarak elde etmeyi umdukları haklarına erişimi kolaylaştırmaktır. Bu amacın gerçekleşmesi için, elde edilmesi umulan hakların ya da onların konularının ortadan kalkması, yok olması, değiştirilmesi gibi olasılıkların bertaraf edilmesi gerekir.

Elde edilmesi umulan hakka kavuşulmasını kolaylaştırıcı tedbirler hak arama özgürlüğünü, adil yargılama hakkını ve hukuk devleti ilkesini de yakından ilgilendirir. (İHAS 6, 2709 sayılı T.C Anayasası 36, HMK 33) İhtiyati haciz istekleri değerlendirilirken geçici hukuki koruma tedbirlerinin açıklanan bu amacının gözden uzak tutulmaması gerekir.

İİK'nun 257 ve izleyen maddelerine göre rehin ile temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacakları ile diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir. Talep değerlendirilirken tam ispat aranmaz. Yaklaşık ispat yeterlidir.

Bu kuralın haksız eylemden kaynaklanan tazminat ve alacak isteklerinde de uygulanması gerektiği belirgindir. Çünkü bu isteklerde de para alacağına kavuşulması amaçlanmaktadır. Yargıtay'ın istikrar kazanmış ilke ve uygulamalarına göre, haksız eylemden kaynaklanan zarar haksız eylemin gerçekleştiği tarihte muaccel hale gelmektedir. Buradaki “muacceliyet” kavramı, alacaklı tarafından talep ve dava edilebilir hale gelmiş olma anlamındadır. (Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, 24/05/2016 gün ve 2016/4517-6851 E.K. sayılı ilamı)

Tüm bu anlatılanlar ve açıklamalar ışığında, dosyaya sunulan bilgi ve belgeler, davanın niteliği, talep konusu meblağ nazara alınarak dava trafik kazası sebebiyle maddi ve manevi tazminat talebine dayalı olduğundan, 2004 sayılı İİK'nın 257.maddesindeki ihtiyati haciz koşulları bulunması nedeniyle ihtiyati haciz isteminin kabulü yerine mahkemece aksi düşünce ve yetersiz gerekçe ile yazılı biçimde davalı ... yönünden ihtiyat-i haciz talebinin reddine karar verilmesi doğru değildir.

Zira, her ne kadar ceza dosyasında davalı tarafından kusuru olmadığı belirlenmiş ise de, kaza tespit tutanağı da gözetilerek bu aşamada kusur yönünden yaklaşık ispatın mevcut olduğu, tam bir ispatın beklenemeyeceği kanaatine varılmıştır. Bu durumda, dosya kapsamı itibariyle davalı ... aleyhine ihtiyati haciz kararı verilmesi ise isabetlidir. Bu sebeplerle davacılar vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, hükmün kaldırılması ve yeniden oluşturulması gerekir.

Davalı ... istinaf talebinin ise reddi gerekir.

HMK'nun 353/1-b/2 madde ve bendi uyarınca yargılamada esiklik bulunmamakla beraber, kanununun olaya uygulanmasında ve delillerin taktirinde hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde istinaf mahkemesince yeniden esas hakkında karar verilebilir.

Tüm bu nedenlerle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nun 353/1. fıkrası (b-2) bendi gereğince kabulüne, Davalı ... vekilinin talebinin reddine, ilk derece mahkemesinin 27/03/2024 tarihli ihtiyati haciz talebinin reddine dair ara kararın kaldırılmasına, davacılar vekilinin ihtiyati haciz talebinin kabulüyle, İİK 257. maddesi gereğince Davacı vekilinin davalı ... yönünden ihtiyati haciz talebinin kabulü ile;

adli yardım talebi bulunması nedeniyle, davalı ... (... - (... / ... ) adına kayıtlı taşınır ve taşınmaz mallar ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları üzerine şimdilik teminatsız olarak (İİK.'nun 82. ve 83. maddeleri ile özel yasalarınca haciz edilemeyecek mal, hak ve gelirler ile maaş gelirleri ve maaş gelirinin yattığı banka hesapları hariç ) ihtiyati haciz konulmasına karar verilmesi gerekir.

...