Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi E.2023/1512 K.2025/1090

İncelenen Kararın Mahkemesi:Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi Tarihi:08/06/2023 Davanın Türü:İtirazın İptali (Eser Sözleşmesi) (Antalya Genel İcra ... E.) Dava Tarihi:25/01/2023 Karar Yazım T:16/10/2025

İlk derece mahkemesince verilen karar istinaf edilmekle dairemiz üyesi tarafından hazırlanan rapor okunduktan ve dosya kapsamı incelendikten sonra yapılan müzakere sonucu gereği düşünüldü;

I. DAVA

Davacı vekili açtığı dava ile, davacının müteahhitlik yaptığını, inşaatında kullanmak üzere davalıdan sözleşmeye konu malzemeleri satın aldığını, davalının alınan malzemelerin montajını da yapacağını, davalıya sözleşme gereği 29.500,00 TL'nin ödendiğini, davalının edimini yerine getirmediğini, ihtarname çekildiğini, maliyetlerin artması bahane edilerek ek ücret istenildiğini ve işin yapılmayacağının bildirildiğini, noter vasıtasıyla sözleşmenin feshedilerek, ödenin paranın talep edildiğini, ödeme yapılmaması nedeniyle Antalya Genel İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasında icra takibi başlatıldığını, itiraz üzerine takibin durduğunu belirterek, itirazın iptaline ve icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevabında, davacının imalat ölçüsü alınması için yer teslimini zamanında gerçekleştiremediğini, edimini ifa edemediğini, sözleşmenin yapılmasından 9 ay sonra yerin hazır olduğunu bildirdiğini, bunun sonucunda davalı tarafın belirtilen fiyat üzerinden işi yapamayacağını bildirdiğini, sözleşme sonrası fiyatların yükseldiğini, aynı bedelle işin yapılmasının istenemeyeceğini, sözleşmenin 10. maddesine göre, bedelin imalata başlanılmaması halinde % 50'sinin talep edilebileceğini belirterek, davanın reddine ve kötü niyet tazminatına karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesi, sözleşmenin davalı tarafça ifa edilmediği hususunda uyuşmazlığın bulunmadığını, davalı, davacı tarafından sözleşmenin tanzim edildiği tarihten itibaren yer tesliminin yapılmasının ve imalat ölçüsünün alınmaya hazır hale getirilmesinin sağlanması,

yine bu işleri de en geç 75 iş gününden daha kısa bir sürede yapması gerektiği, davacı tarafa sözleşme imzalandıktan sonra yer teslimini ve imalat ölçüsü alınması gerektiğini defalarca bildirdiğini, ancak davacı tarafın sözleşmede belirtilen süre zarfında edimini zamanında ifa edemediğini, davacı tarafın sözleşmenin tanzim tarihinden 9 ay geçtikten sonra yerin hazır olduğunu davalıya bildirdiğini ve ancak gecikmeden kaynaklı ek ücret talep ettiği, bu talebi yerine getirilmediği için de edimini ifa etmediğini beyan etmiş ise de,

sözleşme gereğince yer teslimini yapması ve imalat ölçüsünün alınmaya hazır hale getirilmesi hususu davacıya ait olsa da, davacının buna aykırı davranarak yer teslimini yapmadığı ve imalat ölçüsü alınmadığının bu nedenle işi yapamadığına ilişkin durumu ispat külfetinin davalıda olduğu, davalının, davacının edimini yerine getirmediğine dair veya bu yöndeki çabasını gösteren herhangi bir delilin dosyaya ibraz edilmediği, buna ilişkin yani herhangi bir tespit yaptırmadığı ve ihtarname göndermediği, edimini yerine getirmeyen davalıyı, davacının Kumluca 1. Noterliğinin 25/07/2022 tarihli ihtarı ile temerrüde düşürdüğü,

bu rağmen davalının sözleşme kapsamında ifa yükümlülüğünü yerine getirmediği, davacının 14/10/2022 tarihli ihtarnamesi ile sözleşmeyi fesih iradesini açıkladığı ve sözleşmeden dönerek ödediği meblağın iadesini istediği, bu nedenlerle davasında haklı olduğu ve yaptığı ödemeyi sözleşmenin feshinin tebliğinden itibaren faiziyle isteyebileceği, davalının edimini ifa etmemesi nedeniyle sözleşmeden dönen davacıya aldığı ödemeyi iade etmesinin gerektiği sonuç ve kanaatine varıldığı, davalı itirazında haksız olduğundan aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesi gerektiği gerekçesiyle, davanın kabulü ile;

davalının Antalya Genel İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın iptaline, takibin devamına, asıl alacağın takdiren %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

B. İstinaf Nedenleri

Davalı vekili, işin gecikmesinde davacı tarafın sebebiyet verdiğine dair delillerin değerlendirilmediğini, davacının sözleşmede belirlenen zamanda yer teslimini sağlayamadığını, sözleşmede belirlenen edimlerin esaslı şekilde değiştirilmesinin talep edildiğini, davalının kusurlu olmadığını, feshin davacı tarafından yapıldığını, sözleşmenin 10. maddesine göre ödenen bedelin % 50'sinin istenebileceğini, davacının ihtarname çekerek sözleşmede belirtilen işleri aynı bedelle yapmasını istediğini, sözleşme konusu işin süresi içerisinde yapılamamasının sebebinin davacının edimini zamanında ifa etmemesi olduğu gibi nedenlerle kararı istinaf etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, İcra İflas Kanununun 67. maddesine göre açılmış itirazın iptali davasıdır. Dava bir yıllık hak düşüm süresi içerisinde açılmıştır. Uyuşmazlık, TBK 470 vd. maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanmakta olup, davacı iş sahibi, davalı ise yüklenicidir. Davanın konusu, feshedilen sözleşme gereği ödenen bedelin iadesi istemine ilişkindir.

2. Ön İnceleme ve İncelemenin Kapsamı

İlk derece mahkemesi kararının; kesinlik, süre, istinaf başvuru şartları ve diğer usul konuları yönünden HMK 352. maddesine göre ön incelemesi yapılmış ve eksiklik bulunmadığı anlaşılan dosyanın incelenmesine geçilmiştir. İstinaf incelemesi de, HMK 355. maddesi göz önünde bulundurularak, kamu düzeninden olan hususlar re'sen gözetilmek suretiyle istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılmıştır.

3. Değerlendirme

3.1.Taraflar arasında yapılan 24/09/2021 tarihli eser sözleşmesine göre, işin sözleşmeden itibaren 75 iş günü içerisinde yapılması gerektiği, sözleşme gereğince davacının davalıya aynı tarihte 29.502,40 TL'lik ödeme yaptığı, davacı tarafın 14/10/2022 tarihli noter ihtarnamesiyle sözleşmeyi feshettiği ve ödediği bedeli davalıdan talep ettiği anlaşılmaktadır.

3.2.Davacı taraf ödeme yapılmasına rağmen, davalının süresi içerisinde sözleşme konusu edimi ifa etmediğini ileri sürmesine karşın, davalı taraf ise, davacının montaja uygun şekilde yeri teslime hazır hale getirmediğini, bu nedenle işin yapılamadığını savunmuştur.

3.3.Eser sözleşmesinin davacının tek taraflı iradesiyle feshi mümkündür. Davacı taraf, noter ihtarnamesiyle sözleşmeyi feshetmiş ve ödediği bedeli davalıdan talep etmiştir.

Davalı tarafın, mahsup niteliğinde kabul edilebilecek sözleşmenin 10. maddesine dayalı ödenen bedelin yarısının istenebileceğine dair savunmasında, sözleşmenin siparişin davacı tarafından iptal edilmesi halinde, iptal ettiği ürünlerin satıcı tarafından temin edilmesi veya imalata başlanması halinde yarı bedelini ödeyeceğinin taraflarca kararlaştırıldığı,

davalı tarafın sözleşmenin 10. maddesine göre imalata başladığına dair delil sunmadığı anlaşılmakla, feshedilen sözleşme gereğince, davacının ödediği bedeli temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline dair verilen kararda, gösterilen istinaf sebepleri yönünden usul ve yasaya aykırılık bulunmamaktadır.

3.4.Yukarıda açıklananlar ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, mahkemenin istinaf incelemesine konu kararında, dosyadaki mevcut delillere göre yaptığı değerlendirmeye, takdire ve ortaya koyduğu gerekçeye göre, mahkemenin vardığı sonuçta istinaf sebepleri yönünden usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı, istinaf nedenlerinin yerinde olmadığı yapılan istinaf incelemesi sonucu anlaşılmakla, davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK 353/1-b/1 maddesi gereğince esastan reddine karar vermek gerekmiştir.

V. KARAR