Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi E.2023/347 K.2025/615

İncelenen Kararın Mahkemesi : Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi Tarihi: 12/01/2023 Davanın Türü: Menfi Tespit (Antalya Genel İcra ... Esas - Kapatılan Antalya 3. İcra ... E.) Karar Yazım T.: 29/05/2025

İlk derece mahkemesince verilen karar istinaf edilmekle dairemiz üyesi tarafından hazırlanan rapor okunduktan ve dosya kapsamı incelendikten sonra yapılan müzakere sonucu gereği düşünüldü;

I. DAVA

Davacılar vekili açtığı dava ile, davacı şirket ile davalı şirket arasında alt yüklenici sözleşmesi imzalandığını, davalı şirketin davalının yapımını üstlendiği inşaatta kaba inşaat yapım işini üstlendiğini, davalının sözleşmeyi 19/06/2019 tarihinde feshettiğini, feshin haksız olduğunu, davalı şirketin yapılan işler bedelini ödemediğini, toplam 260.760,96 TL nakit ödeme yapıldığını, fesih ihtarında belirtildiği gibi fazla ödemenin yapılmadığını, davacının sözleşmeye aykırı davranmadığını, davacı şirketin işçilerinin ücretini davalının ödemesi gerektiğini, davacının inşaat alanına girmesini engelleyerek işi durdurduğunu,

davacı adına toplam 552.886,30 TL tutarında eski inşaat kalıpları ve iskelenin davalı tarafından alındığını ve davacı şirkete fatura kestiğini, bu bedelin davacının hak edişlerinden kesilerek tahsil edildiğini, alınan bu inşaat kalıpları ve iskelelerin şantiyede kaldığını, bu nedenle bedelinin davacı şirkete ödenmesi gerektiğini, icra takibine dayanak bononun davalı şirketin davacı adına aldığı iskele ve kalıpların borcuna istinaden alındığını, fatura edilen bedellerin hak edişlerden kesilerek tahsil edildiğini, takibe konu bononun da bu nedenle bedelsiz kaldığını,

Antalya 3. İcra Dairesinin ...Esas (Yeni Esas Antalya Genel İcra Dairesi ...) sayılı dosyasında takip konusu edilen bonodan dolayı borcun bulunmadığını ileri sürerek Antalya 3. İcra Dairesinin...Esas (Yeni Esas Antalya Genel İcra Dairesi ...) sayılı dosyasında 94.000,00 TL bedelli senetten dolayı borçlu olmadığının tespitine ve davacı lehine tazminata karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevabında, davalının davacı şirkete hak edişinden daha fazla ödeme yaptığını, takip konusu bono dışında ciddi miktarda alacak bulunduğunu, davalının defterlerine göre 25/02/2021 tarihi itibariyle 480.903,20 TL alacaklı olduğunu, bu bedele davacı şirketin işçisi ... için ödenen 42.000,00 TL'nin dahil olmadığını, davacının hak edişinin üzerinden avans çektiğini, çalışmayı yarım bıraktığını, işçilerin maaşını ödemediğini, bu nedenle alt taşeron sözleşmesinin feshedildiğini, davacı şirketin işçileri tarafından açılan davalarda tazminat ve mesai ücretlerinin davalı tarafından ödendiğini ve ödenmeye de devam edildiğini,

davacının...şantiyesinde kullanmak üzere iskele ve kalıp kiraladığını, kira bedellerini ödemek için kiralanan ürünlerin şantiyeden alındığını, yine sözleşmeye göre davalının davacıya ait malzemeler üzerinde hapis hakkı bulunduğunu, davacının davalıdan çeşitli malzemeler satın aldığını, bu mallara ilişkin faturalar kesildiğini, davacı işçileri için yemek faturası, şantiye gider katılım payı kesildiğini, bu faturaların hak edişlerden düşüldüğünü, davacının ödeme ile ilgili herhangi bir belgesinin bulunmadığını ileri sürerek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesi, davacının senet bedelinin ödendiğini ispat külfeti altında olup, yapılan bilirkişi incelemesinde davacının dava dilekçesinde ikrar ettiği banka ödemelerini dahi ticari defterlerine yansıtmadığı, defterler gerçek durumu yansıtmadığından davacının defterlerine itibar edilemeyeceği, davalının defterlerinde ise bakiye alacağın bulunduğu, hakediş kesintilerinin senet bedeline mahsuben yapıldığına dair yazılı delil sunulmadığı,

her ne kadar tanıkla ispatı mümkün olmadığından tanık beyanları hükme esas alınacak nitelikte olmasa dahi dinlenilen tanıkların beyanlarının senet bedelinin ödenmesine dair görgüye dayalı bilgilerden olmadığı, tanık....nun ise şirketin devrinden sonraki döneme ilişkin beyanlarına şirketle ilgisi bulunmamasına göre itibar edilemeyeceği, davacının yemin deliline dayanmayacağını da bildirdiği anlaşılmakla ispat olunamayan ödeme iddiasına dayalı davanın reddine, açmış olduğu alacak davasının bekletici mesele yapılması talebinin bu davanın eldeki davaya göre önceliği olmaması,

bilakis davacının alacağının belirlenebilmesi için eldeki bonodan borcu bulunup bulunmadığı hususunun açığa kavuşması gerektiği anlaşılmakla, usul ekonomisi gereği bekletici mesele talebinin kabul edilmediği, takip tedbiren durdurulmadığından davacı lehine İİK 72 uyarınca tazminata da hükmedilmediği gerekçesiyle davanın reddine karar vermiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

B. İstinaf Nedenleri

Davacılar vekili, dava dilekçesini tekrarlar mahiyette beyanda bulunarak davalının kendi edimini yerine getirmediği, feshin haksız olduğu, Antalya 19. Asliye Ceza Mahkemesinin ...Esas sayılı dosyasında hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma suçundan davalı hakkında görülen dava bulunduğu, takibe dayanak bononun davacının iskele ve kalıp borcuna istinaden alındığı, iskele ve kalıp bedellerinin de davalı tarafından fatura edildiği, fatura bedellerinin hak edişlerden kesilerek tahsil edildiği, bonodan dolayı borcun bulunmadığı, mahkemenin hatalı değerlendirme yaptığı, Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasındaki alacak davasının sonucunun beklenmesi gerektiği, bilirkişi raporunun hüküm kurmaya elverişli olmadığı gibi nedenlerle kararı istinaf etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, TBK 470 vd. maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanmakta olup, davacı şirket alt yüklenici, davalı asıl yüklenici/iş sahibidir.

2. Ön İnceleme ve İncelemenin Kapsamı

İlk derece mahkemesi kararının; kesinlik, süre, istinaf başvuru şartları ve diğer usul konuları yönünden HMK 352. maddesine göre ön incelemesi yapılmış ve eksiklik bulunmadığı anlaşılan dosyanın incelenmesine geçilmiştir. İstinaf incelemesi de, HMK 355. maddesi göz önünde bulundurularak, kamu düzeninden olan hususlar re'sen gözetilmek suretiyle istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılmıştır.

3. Değerlendirme

3.1.Davacı taraf açtığı dava ile davalının alacak iddiasıyla başlattığı Antalya Genel İcra Müdürlüğünün ... Esas (Eski Antalya 3. İcra Müdürlüğünün... Esas) sayılı dosyasında 94.000,00 TL bedelli keşidecisi...., kefili..., lehtarı ... Şti. olan bonoya dayalı olarak kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla davacılar hakkında takip başlattığı anlaşılmaktadır.

3.2.Davacı taraf bononun davalının davacı nam ve hesabına aldığı inşaat malzemeleri sebebiyle davalıya verildiğini, davalının aldığı inşaat malzemelerini fatura ettiğini, bu fatura bedellerinin de hak ediş kesintileriyle ödendiğini, dolayısıyla bonodan dolayı borcun bulunmadığını ileri sürmüş, davalı taraf ise davacıya hak edişinden daha fazla ödeme yapıldığını ve sözleşmenin haklı sebeple feshedildiğini, davacı işçilerinin maaş ödemeleri ve pirim borçlarının da davalı tarafından ödendiğini ileri sürerek davanın reddini istemiştir.

3.3.HMK 166. maddesine göre, aynı yargı çevresi içerisinde yer alan aynı düzey ve sıfattaki hukuk mahkemelerinde görülen davaların aralarında bağlantı bulunması durumunda birleştirilebilir. Aynı maddenin 4. fıkrasına göre de, davaların aynı veya birbirine benzer sebeplerden doğması ya da biri hakkında verilecek hükmün diğerini etkileyecek nitelikte bulunması durumunda, bağlantı varsayılır. Somut uyuşmazlıkta, davacı tarafça Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin ...,Esas sayılı dosyasında alacak davası açılıp, açılan bu davanın halen derdest olduğu uyap kayıtlarından anlaşılmaktadır. Her iki davanın birleştirilerek, delillerin birlikte değerlendirilerek neticesine göre karar verilmesi gerekirken, yazılı olduğu şekilde karar verilmesi usul ve yasaya uygun düşmemektedir.

3.4. Yukarıda açıklanan nedenlerle; davacılar vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nun 353/1-a/5 maddesi uyarınca, kararın esası incelenmeden kaldırılmasına karar vermek gerekmiştir.

V. KARAR