Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi E.2024/369 K.2026/305

İncelenen Kararın Mahkemesi:Denizli 1. Asliye Ticaret Mahkemesi Tarihi:06/02/2024 Davanın Türü:İtirazın İptali (Denizli 3. İcra ... Esas) - Karşı Dava: Alacak (Eser Sözleşmesi) Dava Tarihi:Asıl Dava: 23/05/2014 / Karşı Dava: 15/07/2014 Karar Yazım T:16/04/2026

İlk derece mahkemesince verilen karar istinaf edilmekle dairemiz üyesi tarafından hazırlanan rapor okunduktan ve dosya kapsamı incelendikten sonra yapılan müzakere sonucu gereği düşünüldü;

I. DAVA VE KARŞI DAVA

Davacı vekili açtığı dava ile, davacı yüklenici ile davalı kooperatif arasında düzenlenen sözleşme gereğince, davacının kaba inşaat yapım işini 30/11/2011 tarihinde tamamlayarak davalıya teslim ettiğini, bu tarihle akdin feshedileceğinin bildirildiği 13/12/2012 tarihleri arasında davacı yüklenicinin başka firmalarca yapılan imalatlara ilişkin olarak yüklenicilik ve şantiye şefliği görevini yerine getirdiğini, bu nedenle 40.000,00 TL yüklenicilik ve 30.000,00 TL şantiye şefliği alacağının bulunduğunu, bu alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine davalı tarafından yapılan itirazın haksız olduğunu belirterek, davalının icra takibine yapmış olduğu itirazın iptaline ve icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Karşı davacı açtığı karşı dava ile, davacı yükleniciden işin geç teslim edilmesinden kaynaklanan gecikme tazminatı alacaklarının bulunduğunu, ayrıca kooperatifin yasal düzenleme nedeniyle %17 KDV iadesi halinde bunun götürü bedel olan 420.000,00 TL'den düşülmesinin gerektiğini ve bunun da fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere 71.400,00 TL'ye tekabül ettiğini, davalının yapmış olduğu imalatın kusurlu olması nedeniyle bu kusurun giderilmesi gerektiğini belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere 50.000,00 TL (ıslah ile 196.000,00 TL) gecikme tazminatı, 25.000,00 TL kusurlu imalat bedeli ve 72.400,00 TL KDV iade tutarının davacı karşı davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAPLAR

Davalı vekili cevabında, taraflar arasındaki sözleşmede yüklenicilik karı ve şantiye şefliği ile ilgili bir düzenleme bulunmadığını, taraflar arasındaki sözleşmenin götürü bedelli olarak düzenlendiğini, sözleşme dışı işlerin dava dışı 3. kişilere yaptırıldığını savunarak davanın reddine ve kötü niyet tazminatına karar verilmesini istemiştir.

Karşı davalı vekili cevabında, karşı davacının taleplerinin zaman aşımına uğraması nedeniyle öncelikle karşı davanın zaman aşımı yönünden reddine karar verilmesi gerektiğini, cevap ve karşı dava birlikte değerlendirildiğinde, savunma ve taleplerin yasal dayanaktan yoksun olduğu, gerçeği yansıtmadığı, kötü niyetli olarak taleplerini bertaraf etmeye yönelik olduğunun görüldüğünü belirterek, karşı davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Denizli 3. Asliye Hukuk Mahkemesi, dairemizin 20/06/2023 tarihli kaldırma kararından sonra verdiği 08/09/2023 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı görevsizlik kararına istinaden, dava dosyasını Denizli Ticaret Mahkemesine göndermiştir.

Denizli 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 06/02/2024 tarihli kararla, Denizli 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas ... Karar sayılı ilamında da değinildiği üzere, Denizli İli, ... İlçesi, ...

Mahallesi ... ada ... parsel sayılı taşınmaz üzerine inşa edilecek binanın kaba inşaat işinin yapımı için taraflar arasında 30/04/2009 tarihinde sözleşme imzalandığı, tarafların aynı sözleşmenin eki niteliğinde olan 11/09/2011 tarihli sözleşmeyi de aralarında düzenledikleri, davacının hak ettiğini iddia ettiği şantiye şefliği ve müteahhitlik alacağının davalı kooperatif tarafından ödenmemesi üzerine taraflar arasında uyuşmazlık çıktığı, davacı tarafından 40.000,00-TL müteahhitlik ve 30.000,00-TL şantiye şefliği alacağının tahsili için Denizli 3. İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı ilamsız icra takibinin başlatıldığı, davalı tarafça takibe itiraz edilmesi üzerine takibin durdurulduğu, davacı tarafından bir yıllık hak düşürücü süre içerisinde itirazın iptali davası açıldığı, davalının savunmasında müteahhitlik ve şantiye şefliği alacağının götürü bedelle düzenlenen taraflar arasındaki sözleşme bedelinin içine dahil olduğu iddiasıyla davanın reddinin talep edildiği,

ayrıca karşı davacı kooperatif tarafından inşaatın davacı tarafça süresinde tamamlanmaması nedeniyle ıslahla birlikte 1960.000-TL gecikme tazminatı, %1 olarak uygulanması gereken KDV nedeniyle 72.400,00-TL KDV alacağının iadesi, eksik ve kusurlu imalat nedeniyle de 25.000,00-TL alacak talebinde bulunulduğu,

mahkemece aldırılan ilk iki rapor arasında çelişki bulunması nedeniyle raporlar arasındaki çelişkinin giderilmesi amacıyla ... ve ... isimli bilirkişilerden rapor aldırılmış ise de işbu raporun hüküm vermeye elverişli olmaması ve taraf vekillerinin ısrarlı itirazları sonucunda mali müşavir ..., hukukçu ... ve inşaat mühendisi ...'den oluşan heyetten dördüncü kez rapor aldırılmak durumunda kalındığı, dosyaya sunulan 13/01/2020 tarihli raporun yeterli olup hüküm vermeye de elverişli olması sebebiyle mahkemece hükme esas alındığı, buna göre;

taraflar arasındaki 30/04/2009 tarihli sözleşme gereği işin bitirilme süresinin 30/09/2010 olarak belirlendiği, sonradan düzenlenen 11/09/2011 tarihli sözleşme ile işin tamamlanma süresinin 30/10/2011 olarak belirlendiği, sözleşmelere göre davacının, üstlendiği kaba inşaat yapımı işi tamamlandıktan sonra da yaptığı işle ilgili olarak kurumlardaki imza sorumluluğunun devam edeceği, taraflar arasındaki sözleşmelerde davacının ayrıca müteahhitlik ve şantiye şefliği ücretine hak kazanacağına dair bir düzenleme bulunmadığı, bu nedenle davacının somut olayda müteahhitlik ve şantiye şefliği ücretine hak kazanamayacağı değerlendirildiğinden,

davacı tarafça açılan davanın reddine karar vermek gerektiği, karşı dava yönünden yapılan değerlendirmede ise, 11/09/2011 tarihli ikinci sözleşme gereği işin tamamlanması için belirlenen 30/10/2011 tarihi itibarıyla işin tamamlanıp tamamlanmadığı hususunun belirsiz olduğu, ancak tarafların imzasının yer aldığı belediye onaylı 30/12/2011 tarihli seviye tespit tutanağına göre davacının üstlendiği işin süresinde tamamlanmış olduğu kanaatine varıldığından karşı davacı kooperatifin gecikme nedeniyle uğradığı bir zararının bulunmadığı,

eksik ve kusurlu imalata dair talep yönünden ise, taraflar arasındaki 30/04/2009 tarihli ilk sözleşmenin ilk maddesinde doğal gaz kolon tesisatının döşenmesi ve çatının yapımı işinin sözleşme kapsamında bulunduğu, tespit dosyasına sunulan rapora göre doğal gaz tesisatının yapılmadığı, ancak çatı imalatının yarım bırakıldığı, yine tarafların imzasının yer aldığı belediye onaylı 30/12/2011 tarihli seviye tespit tutanağında bu eksikliklerin giderildiğinin saptandığı,

ancak dosya kapsamında davacı tarafça eksik bırakıldığını iddia eden ve bu hususta ispat yükü kendisinde olan karşı davacı tarafından söz konusu eksik imalatın kendisi tarafından tamamlandığının ispat edilemediği gerekçesiyle, asıl davanın reddine, karşı davanın kısmen kabulü ile, KDV alacağından kaynaklanan 66.127,12 TL’nin karşı dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davacı/ karşı davalı ... İnşaat Ltd. Şti’nden alınarak davalı/ karşı davacı ...

Konut Yapı Kooperatifine verilmesine, karşı davadaki gecikme tazminatı ve kusurlu imalata yönelik fazlaya ilişkin talebin reddine karar vermiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı/ karşı davalı vekili ile davalı/ karşı davacı vekili istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

B. İstinaf Nedenleri

Davacı/ karşı davalı vekili, taleplerinin sözleşmeye ilişkin olmadığı, alacağın sözleşme kapsamında yapılıp teslim edilen işlerden sonra 30/10/2011 ile 13/12/2012 tarihleri arasındaki dava dışı başka yükleniciler tarafından gerçekleştirilen imalatlarda yüklenicilik ve şantiye şefliği yapan davacının yaptığı bu işlerden kaynaklandığı, bu durumun sigorta kayıtları ile tüm dosya kapsamı ile sabit olduğu, bu döneme ilişkin bir sözleşme bulunmadığını, zaten yüklenicilik ve şantiye şefliği için yazılı bir sözleşmenin de zorunlu olmadığı, karşı dava yönünden ise davanın zaman aşımına uğramasına rağmen bu konuda hüküm kurulmadığı,

davacı tarafından kesilen faturaların 01/10/2010 ve 05/10/2010 tarihli olduğu, Gelir İdaresi Başkanlığı Denizli Vergi Dairesinden gelen KDV'nin %1 olacağına dair yazının ise 14/10/2010 tarihli olduğu, davalı iş sahibinin sözleşme gereğince başvuru yapmadığı, fatura düzenlendikten sonra başvuru yaptığı ve buna göre davacı yüklenicinin KDV bedelini ödediği KDV'nin yüklenici uhdesinde kalan bir para olmadığı gibi nedenlerle kararı istinaf etmiştir.

Davalı/ karşı davacı vekili, taraflar arasındaki sözleşmeye göre iş bitim tarihinin 30/10/2011 olduğunu, yüklenicinin işi sürüncemede bırakarak ruhsat almaması nedeniyle gecikme tazminatı ödemek zorunda olduğu, doğal gaz tesisatının iş sahibi tarafından yaptırıldığı, yine yüklenicinin edimini ve işi ayıplı ifa ettiği, KDV alacağının 98.686,45 TL olması gerekirken eksik hesaplandığı, gecikmeden doğan 196.000,00 TL'nin eksik imalat bedeli olarak 15.000,00 TL'nin ve KDV iade bedeli olarak 98.686,45 TL'nin ödenmesi gerektiği gibi nedenlerle kararı istinaf etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, İcra İflas Kanununun 67. maddesine göre açılmış itirazın iptali, karşı dava ise, alacak davasıdır. Taraflar arasındaki uyuşmazlık, TBK 470 vd. maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanmakta olup, davacı/ karşı davalı yüklenici, davalı/ karşı davacı ise iş sahibidir.

2. Ön İnceleme ve İncelemenin Kapsamı

İlk derece mahkemesi kararının; kesinlik, süre, istinaf başvuru şartları ve diğer usul konuları yönünden HMK 352. maddesine göre ön incelemesi yapılmış ve eksiklik bulunmadığı anlaşılan dosyanın incelenmesine geçilmiştir. İstinaf incelemesi de, HMK 355. maddesi göz önünde bulundurularak, kamu düzeninden olan hususlar re'sen gözetilmek suretiyle istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılmıştır.

3. Değerlendirme

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, mahkemenin istinaf incelemesine konu kararında, dosyadaki mevcut delillere göre yaptığı değerlendirmeye, takdire, ortaya koyduğu gerekçeye ve ayrıca dairemizin kaldırma kararı doğrultusunda verilen görevsizlik kararına istinaden dosyanın gönderildiği görevli mahkemece taraflar arasındaki sözleşme hükümleriyle oluş ve dosya kapsamına uygun bilirkişi raporu gözetilerek yazılı şekilde karar verilmiş olmasında bir isabetsizlik bulunmamasına göre, mahkemenin vardığı sonuçta istinaf sebepleri yönünden usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı,

istinaf nedenlerinin yerinde olmadığı yapılan istinaf incelemesi sonucu anlaşılmakla, taraf vekillerinin istinaf başvurularının HMK 353/1-b/1 maddesi gereğince ayrı ayrı esastan reddine karar vermek gerekmiştir.

V. KARAR

1)Taraf vekillerinin istinaf başvurularının ayrı ayrı ESASTAN REDDİNE,

2)Asıl dava yönünden davacıdan alınması gerekli 732,00 TL istinaf karar harcından, peşin alınan 427,60 TL harcın mahsubu ile bakiye 304,40 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,

3)Karşı dava yönünden karşı davacıdan alınması gerekli 732,00 TL istinaf karar harcının, peşin alınan 1.129,28 TL harçtan mahsubu ile fazla olarak tahsil edilen 397,28 TL harcın talep halinde karar kesinleştiğinde karşı davacıya iadesine,

4)Karşı dava yönünden karşı davalıdan alınması gerekli 4.517,14 TL istinaf karar harcından, peşin alınan 1.130,00 TL harcın mahsubuyla bakiye 3.387,14 TL harcın karşı davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,

...