Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi E.2021/2276 K.2023/132

Davacı tarafından, davalı aleyhine açılan davanın yapılan yargılaması sonunda mahalli mahkemesince davanın kısmen kabulüne dair verilen karara süresi içinde taraf vekilleri tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan ön inceleme sonunda, incelemenin duruşma açılmadan karar verilmesi mümkün hallerden olduğu anlaşılmakla dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde, müvekkil şirketin 01.12.2017 tarihinde 16 AGT 83 plakalı aracı satın aldıktan sonra davalı şirket ile kasko sözleşmesi yaptığı, aracın 11.01.2018 tarihinde başka bir araca arkadan çarpmak suretiyle kaza yaptığını, davalı ... şirketine başvuru üzerine, sigorta şirketi kendi ekspertizi ile 54.026,24 TL teklif etttiğni, müvekkilin zararının ve araç değerinin çok altında olan bu teklif müvekkil tarafından bu kabul edilmediğini, açılan tespit davası sonucu Bursa 1. Sulh Hukuk Mahkemesi 2018/23 D.

İş dosyası ile açılan davada araçtaki pert-total hasar bedelini 82.843,00-TL olarak belirlendiğini, 13.01.2020 tarihinde arabulucuya başvurulduğunu, davalı tarafla bu konuda uzlaşmaya varılmadığını, bu nedenlerle davanın kabulüne, aracın eksiksiz ve seyahat güvenliği sağlanacak şekilde tamir ettirilmesine, aracın davalı tarafından tamir ettirilmesinin mümkün olmaması halinde tespit edilecek tamir bedelinin faiziyle birlikte müvekkile ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili, 27/04/2021 tarihli talep artırma dilekçesiyle, tazminat alacağını 135.000,00.-TL' ye çıkadmıştır.

Davalı vekili cevap dilekçesinde, dava şartı yokluğundan husumet itirazlarının bulunduğunu, müvekkil şirket nezdinde 255855364 sayılı 01.12.2017-01.12.2018 tarihleri arasında Kasko Sigorta Poliçesi ile sigortalı 16 AGT 83 plakalı araç 11/01/2018 tarihinde yapmış olduğu kaza ile ilgili araçta meydana gelen hasar ve zararın giderilmesi talebiyle yapılan başvuru üzerine müvekkil şirketçe 7/1447006 nolu kasko dosyası ile ekspertize başvurulduğunu,

eksper tarafından yapılan incelemeler ve araştırmalar sonucunda 15/01/2018 tarihli eksper raporunda araçta 54.026,24 TL hasar ve araçta meydana gelen hasarın onarımının uygun olduğunun tespit edildiğini, sigortalıya aracın onarımının mümkün olduğu bildirilmiş olmasına rağmen sigortalı tarafından kabul edilmediğini,

aracın tam hasara uğradığının tespiti halinde aracın ilgili mevzuat doğrultusunda hurdaya ayrıldığına dair hurda tescil belgesinin aracın onarımına karar verilmesi durumunda da ise trafikten çekildiğine dair " trafikten çekilmiştir" kaşeli tescil belgesinin ibraz edilmesi koşuluyla sigorta tazminatının ödenmesine karar verilmesi gerektiğini, dava dilekçesi bir bütün olarak değerlendirildiğinde davacının kısmi dava açtığı anlaşıldığını, davacı müvekkil şirkete tazminat için bir başvuruda bulunmuşsa da bu başvuru davacının tazminatı dava tarihinde muaccel hale geldiğini, bu nedenle davacıya tazminat ödenmesine karar verilmesi halinde,

ödenecek tazminata dava tarihinden itibaren faiz işletilmesi gerektiğini, bu nedenlerle dava şartı yerine getirilmediğinden davanın usulden reddine, haksız davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, davanın kabulüne; 135.000,00-TL maddi tazminatın davalı ... şirketinin temerrüde düşürülme tarihi olan 06/04/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, hasar gören 16 AGT 83 plakalı, Renault Marka Megane HB ICON 1.5 DCI EDC 110 model,K9KG657D063997 motor nolu, VF1RFB00859173803 şasi numaralı aracın davacıdan alınarak davalıya teslimine, karar verilmiştir.

Davacı vekili istinafa başvuru dilekçesinde, dava konusu araç, müvekkilin ticari işlerinde kullandığı ticari araç olduğundan tazminata işleyecek faiz ticari davalarda ticari işlere uygulanacak en yüksek faizler olan ticari temerrüt faizi veya reeskont avans faizi olması gerektiğini, tarafınca da talep artırım dilekçesi ile en yüksek faize hükmedilmesi talep edildiğini, mahkemece gerekçesi de belirtilmeksizin haksız ve yargıtay içtihatlarına, hukuka aykırı olarak yasal faize hükmedildiğini, faizin başlangıç tarihi 06.02.2018 olması gerektiğini savunarak kararın bu yönüyle kaldırılmasını talep etmiştir.

Davalı vekili istinafa başvuru dilekçesinde, bilirkişi raporunun hatalı olduğunu, ilk derece mahkemesi kararın gerekçesinde temerrüte düşürme tarihini neden 06.04.2018 olarak belirlediğine ilişkin hiçbir açıklamada bulunmadığını, ekspertiz raporu ile tamamen zıt şekilde hazırlanan bilirkişi raporunun, tüm itirazlarımıza rağmen ek rapor alınmadan, eksik hali ile karara esas alınarak verilen kararın haksız olması ve yeniden incelemeyi gerektirmesi nedeni ile yerel mahkeme tarafından verilen kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

Dava, kasko sigortalısının kendi sigortacısına yönelik tazminat davasıdır.

Yerel mahkemece, davacıya ait aracın pert total işlemi görmesi gerektiği kabul edilerek,davanın kabülüne karar verilmiştir.

Aracın perte ayrıldığının kabulü için kaza tarihindeki ikinci el rayiç değeri belirlenip, tamir masraflarının belli bir orana ulaşması ve aracın kaza tarihindeki ikinci el değerinden, sovtaj değeri düşülerek davacının zararının belirlenmesi gerekir (Yargıtay 17 HD, 2018/1089 E.- 2018/5070 K. sayılı ilam).

Kasko Sigortası Genel Şartlarının B.3.3.1.2.1 maddesinde "Onarım masrafları, sigortalı taşıtın, rizikonun gerçekleştiği tarihteki değerini aşar ya da taşıt onarım kabul etmez ise taşıt tam hasara uğramış sayılır. Bu durumda değeri tamamen ödenen araç ve aksamı, talep ettiği taktirde sigortacının malı olur." hükmü mevcuttur.

Buna göre, davalı ... şirketi, meydana gelen hasar bedelini tamamen poliçe limitleri içerisinde ödeme yükümlülüğü altında olup, sigortalı araç hurdasını sigorta ettiren kendisine verilmesini istemedikçe, sigortacı tarafından, araç hurdası sigorta ettirenin uhdesinde bırakılıp, hurda bedelinin tazminattan indirilmesi olanaklı değildir. Mal sigortalarından olan Kasko sigortasında aslolan amaç zarar bedelinin tamamen karşılanmasıdır. Hasarlı aracın kimin uhdesinde kalacağı hususunda sigortalıya seçimlik hak tanınmış olup davacı vekili dava dilekçesi ile aracın hurdasının müvekkilinde kalması talep etmiş olmakla seçim hakkını kullanmıştır. ( Yargıtay 17 HD 06/10/2020 tarih 2020/1844 E 2020/5149 K)

Mahkeme tarafından makine mühendisi bilirkişiden alınan raporda, kazalı aracın markası, yaşı , teknik özellikleri ve km si dikkate alınarak hasar boyutu irdelenmek suretiyle kaza tarihinde aracın hasarlı parçaları ve hasarlı parçaların tamir masrafları tek tek hesaplanmış ve tamir masraflarının aracın ikinci el değerini aşması nedeniyle tamirinin ekonomik olmadığı tespit edilmiştir.

Aracın pert kabul edilmesi gerektiğinin tespitinden sonra piyasa araştırması yapılarak aracın hasarsız ikinci el değeri ile sovtaj bedeli tespit edilerek davacının talep edeceği miktar belirlenmiş olup alınan raporda yapılan araştırma ve değerlendirmenin yeterli ve denetime açık olması nedeniyle mahkeme tarafından hükme esas alınmasından isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmakla davalı vekilinin bu husustaki istinaf isteminin de reddi gerekmiştir.

Taraf vekillerinin faiz türü ve başlangıç tarihine yönelik istinaf istemi değerlendirildiğinde, davacı ve davalı tacir olduğundan dolayı, dava nispi dava olduğu gibi, sigortadan kynaklanan ihtilafın Türk Ticaret Kanununda düzenlenmesi nedeni ile aynı zamanda mutlak ticari dava ve iş olması nedeni iledava dilekçesinde ticari faiz talep edildiği dikkate alınarak davacı lehine avans faizine hükmedilmesi gerekirken yasa l faize hükmedilmesi doğru olmamış, davacının bu ususa yönelik istinaf istemi yerindedir. (Yargıtay 17 HD. 2016/13172 E-2019/5826 K. sayılı ilam)

Faiz başlangıç tarihine yönelik istinaf istemi bakımından ise, kasko sigortası genel şartlarının B.3.1 maddesi uyarınca, sigortacı hasar miktarına ilişkin belgelerin kendisine verilmesinden itibaren en geç 15 gün içinde gerekli incelemeleri tamamlayıp hasar ve tazminat miktarını tesbit edip sigortalıya bildirmek zorundadır. Davacıların sigorta şirketine müracaat ettiği tarihten 15 gün sonra davalı yönünden temerrüt oluşacaktır.

Davacının davalı ... şirketine noterden ihtarneme göndererek, tebliğden itibaren 15 gün içerisinde ödeme talep etmiş ise de, buna ilişkin tebliğ şerhinin davacı tarafından dosyaya ibraz edilmediği, bu hali ile davacının sigorta şirketine başvurusu üzerine, davalının 7/1147006 nolu hasar dosyası için davacıya gönderdiği ihtar tarihi olan 16.02.2018 tarihi öncesinde davalıdan talepte bulunduğunu dava dosyası içeriğine göre kanıtlayamamış olduğundan, 16.02.2018 tarihinden itibaren 15 günlük sürenin başladığı kabul edilerek,

04.03.2018 tarihinden itibaren faize hükmedilmesi gerekmekte olup, bu hususa yönelik davacı vekilinin istinaf isteminin kabulü, davalı vekilinin ise aynı nedenlerle reddi gerekmiştir.

6100 sayılı HMK 355.maddesi gereğince istinafa başvuranın sıfatı, istinaf konusu yapılan nedenler ve kamu düzeni ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda, davalı vekilinin istinaf başvurusunun reddine, davacı vekilinin istinaf isteminin kabulü ile, bu durum yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden HMK 353/1-b-2 maddesi gereğince mahkeme kararının düzeltilerek yeniden hüküm kurulmasına dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

... · Başkan · ... ... · Üye · ... ... · Üye · ... ... · Katip · ...