Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi E.2021/2553 K.2023/442

Davacı tarafından, davalılar aleyhine açılan davanın yapılan yargılaması sonunda mahalli mahkemesince davanın kısmen kabulüne dair verilen karara süresi içinde Davalı Akar İç ve Dış Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan ön inceleme sonunda, incelemenin duruşma açılmadan karar verilmesi mümkün hallerden olduğu anlaşılmakla dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesi ile,19/04/2017 tarihinde müvekkili Bahattin Toptanış'ın 16 SGP 51 plakalı aracı ile Polatlı istikametine seyir halinde iken ana yol üzerinde park etmiş ... sevk ve idaresindeki 34 DA 4338 plakalı çekici ve 76 AY 916 plakalı yarı römorka çarpması sonucu gerçekleşen trafik kazasında ağır yaralanarak beden gücü kaybına uğradığını, kaza tespit tutanağına göre davalı sürücünün kusurlu olduğunu, müvekkilinin boynunda oluşan kırıklar nedeni ile Bursa Devlet Hastanesi'nden almış olduğu 02/01/2018 tarihli engelli sağlık kurulu raporunda % 21 oranında engelli olduğu ve bu engelin kalıcı olduğunun belirtildiğini,

müvekkilin kaynak ustası olarak çalıştığını, söz konusu maluliyetin işini yapmasına engel teşkil ettiğini, kaza nedeniyle ruhsal çöküntüye uğradığını, davalının Zorunlu Taşıma Sigortacısı davalı Doğa Sigorta A.Ş.'ne yapılan başvuruya olumlu bir yanıt verilmediğini beyanla fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı kalmak kaydıyla 1.000 TL maddi tazminat ile 50.000 TL manevi tazminatın yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı Doğa Sigorta A.Ş vekili cevap dilekçesi ile, davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağını, davacının sürekli sakatlığa uğrayıp uğramadığı ve uğradıysa bunun dava konusu kaza ile illiyetinin olup olmadığının araştırılması gerektiğini, sorumluluklarının poliçe limiti ile sınırlı olduğunu ve sürücünün kusuruna göre belirlenebileceğini, davacının avans faizi talebinin haksız ve mesnetsiz olduğunu beyanla davanın reddini talep etmiştir.

Davalı Akar İç ve Dış Ticaret Ltd. Şti vekili cevap dilekçesi ile davanın zaman aşımı nedeniyle reddi gerektiğini, aracın arıza yaptığı için emniyet şeridine park ettiğini, kazadan sonra aracın motoruna bir darbe almamış olmasına rağmen Ankara bölgesinde Daf Tırsan firmasına çekildiğini, araç motoru hava yaptığından yürüyecek durumda olmadığını ve bu sebeple emniyet şeridine çekildiğini, aracın düz bir yolda tamamı emniyet şeridinde kalacak bir şekilde park ettiğini,

resimlerde de görüleceği üzere hava açık ve görüş mesafesi olmasına rağmen viraj olmayan düz bir yolda davacının tamamı ile emniyet şeridinde bulunan bir araca çarpmasının hayatın olağan akışına ve trafik kurallarına aykırı olduğunu, davacının aracının emniyet şeridinde seyir halinde olduğunun araştırılması gerektiğini, 34 DA 4338 plakalı aracın ERGO sigorta tarafından kaskolattırıldığını, bu sebeple davanın ERGO sigortaya davanın ihbarının gerektiğini, kusur oranlarının tespiti ile davanın reddini talep etmiştir.

Davalı Özbay Medya vekili cevap dilekçesi ile, kaza tespit tutanağını ve kusur raporunu kabul etmediklerini, müvekkilinin herhangi bir kusurunun bulunmadığını, müvekkilinin sevk ve idaresinde bulunan aracın (çekici) arızalanması üzerine aracı emniyet şeridine aldığını, aracın dörtlülerini yaktığını, aracın ön ve arkasına güvenlik tedbiri almak amacıyla araçtan inmek istediği anda davacı yan, sevk ve idaresinde bulunan araçla takriben 130-140 km hızla önce dorseye arka taraftan çarptığını, daha sonra dorseye sürte sürte giderek çekiciye vurduğunu çekicinin sol arka tekerini gümlettiğini,

akabinde hızını alamayarak geldiği yöne geri dönerek diğer bir araca çarptığını, kazanın meydana geliş şekli değerlendirildiğinde davacının aracının yasal sınırların çok üzerinde bir hızla seyir halinde olduğu anlaşılacağını beyanla davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece, davacının maddi tazminat taleplerinin feragat nedeniyle reddine, davacının manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 7.500,00 TL manevi tazminatın davalı Özbay Medya ve davalı Akar İç ve Dış Ticaret Ltd. Şti.’den kaza tarihi olan 19/04/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir. Davalı Akar İç ve Dış Ticaret Ltd. Şti. Vekili istinaf kanun yolu başvuru dilekçesi ile; kusur oranını kabul etmediklerini, sürücünün araçtan inmesine fırsat kalmadan kazanın meydana geldiğini, arıza nedeniyle mecburen emniyet şeridinde duraklama yaptığını beyanla kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

Dava, trafik kazasından kaynaklı maddi ve manevi tazminat talebine ilişkindir.

Davacılar, maddi tazminat talepleri yargılama aşamasında karşılandığı için maddi tazminat taleplerinden feragat etmişlerdir.

Türk Borçlar Kanunu’nun 56. maddesine göre; hâkimin özel hâlleri göz önünde tutarak, manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği tutar adalete uygun olmalıdır. Bu para tutarı, aslında ne tazminat ne de cezadır. Çünkü mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını amaç edinmediği gibi, kusurlu olana yalnız hukukun ihlalinden dolayı yapılan bir kötülük de değildir. Aksine, zarara uğrayanda bir huzur duygusu uyandırmayı, aynı zamanda ruhi ızdırabın dindirilmesini amaç edindiğinden, tazminata benzer bir fonksiyonu da vardır. O hâlde bu tazminatın sınırı, onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut hâlde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır.

Manevi tazminat, duyulan elem ve ızdırabın kısmen ve imkân nispetinde iadesini amaçladığından hâkim, TMK’nın 4. maddesi gereğince hak ve nesafete göre takdir hakkını kullanarak, manevi tazminat miktarını tespit etmelidir.

Hâkim belirlemeyi yaparken somut olayın özelliğini, zarar görenin ve zarara yol açanın ekonomik ve sosyal durumunu, paranın alım gücünü, maluliyet oranını, ölüm ya da beden gücü kaybı nedeniyle duyulan ve ileride duyulacak elem ve ızdırabı gözetmelidir. Nitekim aynı ilkeler Hukuk Genel Kurulunun 02.10.2018 tarihli ve 2017/17-1098 E., 2018/1384 K.; 02.03.2021 tarihli ve 2020/17-41 E., 2021/182 K. sayılı kararlarında da benimsenmiştir.

Keşif sonrası düzenlenen 07/01/2020 tarihli bilirkişi raporuna göre davacı % 75 davalı çekici sürücüsü ...'nın % 25 oranında kusurlu olduğu tespit edilmiştir. Kaza tespit tutanağı, soruşturma dosyasındaki beyanlar ve oluşa uygun rapor içeriği gözetildiğinde davalı Akar İç ve Dış Ticaret Ltd. Şti. vekilinin kusura yönelik istinaf isteminin reddi gerekmiştir.

Somut uyuşmazlıkta, eyleminin oluş şekli , davalının kusur durumu, paranın alım gücü, tarafların ekonomik sosyal durumu gözetildiğinde, ilk derece mahkemesince, davacının uğranılan zarar nedeniyle, tatmin duygusunun etkisine ulaşmak gerekli manevi tazminata hükmedilmiş olup, davalı vekilinin tazminat miktarına ilişkin istinaf isteminin reddi gerekmiştir.

HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf yoluna başvuranın sıfatına ve istinaf konusu yapılan nedenlere ve kamu düzeni ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda, ilk derece mahkemesin kararı usul ve yasaya uygun olması nedeniyle davalı Akar İç ve Dış Ticaret Ltd. Şti. vekili vekilinin istinaf taleplerinin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.