Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi E.2022/1520 K.2022/1474

Davacı tarafından, davalı aleyhine açılan davanın yapılan yargılaması sonunda mahalli mahkemesince davanın görevsizlik nedeniyle reddine dair verilen karara süresi içinde davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan ön inceleme sonunda, incelemenin duruşma açılmadan karar verilmesi mümkün hallerden olduğu anlaşılmakla dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde, davalının davacı aleyhine icra takibi başlattığını, icra takibi sırasında haksız şekilde davalıya ait araçların haczedilerek muhafaza işlemi uygulandığını, davacının açtığı menfi tespit davası sonucunda davacının haklı olduğunun kanıtlandığını, icra dosyasında yapılan haciz işlemlerinin davacıyı maddi zarara uğrattığını, Bursa 17. İcra Müdürlüğü'nün dosyasından 09.08.2017 tarihinde 1.729,46 TL reddiyat yapıldığını, takibin haksız olduğunun anlaşılmasından sonra bu tutarın müvekkiline iade edilmediğini, davacının ödediği.

8.650 TL yediemin ücretinin ödeme günü olan 21.11.2018 tarihinden, 1.250 TL periyodik bakım masrafının ödeme günü olan 22.11.2018 tarihinden, 46.445 TL muayene gecikme ücretinin 12.12.2018 tarihinden, icra dosyasından yapılan 1.729,46 TL reddiyatın ödeme günü olan 09.08.2017 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini, müvekkilinin araçlarından mahrum kalması nedeni ilc uğramış olduğu kazanç kaybının araçların muhafaza altına alındığı tarihlerden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikle davalıdan tahsilini,

haksız takip nedeniyle ticari işlerinde kullandığı araçlarının yedi eminde kalması nedeniyle 20.000 TL manevi tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde, davacı vekilinin iddialarını kabul etmediklerini, zaman aşımı itirazında bulunduklarını, ayrıca görevli mahkemelerin Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğunu, dava konusu husumetin Adalet Bakanlığı'na yöneltilmesi gerektiğini, bu nedenle davanın husumet itirazlarının da bulunduğunu, davacı tarafından söz konusu ihtiyati haciz kararına karşı itiraz kanun yolu ile takibin durdurulması nedeni ile iptale dahi başvurulmadığını, davanın kötü niyetli açıldığını bildirmiş ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 21/04/2022 tarih,....... esas, .......... Karar sayılı kararı ile dava konusu icra dosyasına dayanak ihtiyati haciz kararının Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nce verildiğinden İİK. 259. maddesi gereğince tazminat davasının ihtiyati haczi koyan mahkemede dahi görülebileceğinden, mahkemenin görevsizliğine, dosyanın Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine karar verilmiştir.

Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 09/06/2022 tarih, .... esas, ............ karar sayılı ilamı ile, HMK 20. Maddeye aykırı olarak, kanunda belirtilen tebliğ işlemleri yapılmadan gönderilen dosyanın tebliğ işlemleri yapmak üzere mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 21/06/2022 tarih, ...... esas, ...........8 karar sayılı kararı ile yasalar gereğince kararın taraflara tebliğine, dosyanın Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine karar verilmiştir.

Davalı vekili istinaf kanun yoluna başvuru dilekçesinde, ilk derece mahkemesine görevsizlik ve husumet itirazında bulunduklarını, itirazın mahkemece değerlendirilmeden karar verdiğini bildirmiş ve ilk derece mahkemesince verilen kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

Dava; haksız ihtiyati haciz nedeniyle uğranılan zararın tazminine ilişkindir.

HMK' nın 399/2. Maddesinde lehine ihtiyati tedbir kararı verilen taraf, ihtiyati tedbir talebinde bulunduğu anda haksız olduğu anlaşılır yahut tedbir kararı kendiliğinden kalkar ya da itiraz üzerine kaldırılır ise haksız ihtiyati tedbir nedeniyle uğranılan zararı tazminle yükümlüdür. Haksız ihtiyati tedbirden kaynaklanan tazminat davası, esas hakkındaki davanın karara bağlandığı mahkemede açılır. Tazminat davası açma hakkı, hükmün kesinleşmesinden veya ihtiyati tedbir kararının kalkmasından itibaren, bir yıl geçmesiyle zamanaşımına uğrar.

Aynı düzenleme, İİK259/4. Fıkrasında " tazminat davası ihtiyati haczi koyan mahkemede dahi görülür" şeklindedir.

Haksız haciz istemine dayalı tazminatta taraflar tacir ve olay tarafların ticari işletmeleri ile alakalı ise görevli mahkeme Asliye Ticaret Mahkemesidir.

HMK'nın 1. Maddesinde "Mahkemelerin görevi, ancak kanunla düzenlenir. Göreve ilişkin kurallar, kamu düzenindendir" düzenlenmiştir.

TTK'nın “Ticari davalar ve çekişmesiz yargı türlerinin görüleceği mahkemeler” başlıklı 5. maddesi ise; "Aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir." düzenlenmiştir.

HMK'nın 30. Maddesinde Hâkim, yargılamanın makul süre içinde ve düzenli bir biçimde yürütülmesini ve gereksiz gider yapılmamasını sağlamakla yükümlüdür. Usul ekonomisi, medenî yargılama hukukuna egemen olan ilkelerden biridir. Emredici nitelikteki bu ilke, yargılamanın amacına hizmet eden araçlardan biridir. Usul ekonomisi, yasalarda öngörülen düzenleme çerçevesinde yargılamanın kolaylaştırılmasını, yargılamada öngörülen olağan zaman süresinin aşılmamasını ve gereksiz gider yapılmamasını amaçlar ve bunu hâkime bir görev olarak yükler. Bu bağlamda, “basitlik”, “hızlılık” ve “ucuzluk” usul ekonomisini oluşturan ögeler olarak ortaya çıkar.

Yerel mahkeme Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi..... Esas .......... Kararında, haksız fiil nedeniyle tazminat davasının Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olduğuna, davanın konusunu oluşturan haksız olduğu iddia edilen ihtiyati haciz kararını veren mahkemede görülmesi gerektiğinden gönderme kararı vermiştir. Bursa 2. Asliye ticaret mahkemesince de, görevsizliğin usulsüz olduğu ileri sürülmeksizin usul hükümleri uygulanarak dosyanın devri talep edilmiştir.

Somut uyuşmazlıkta, İİK 259/son madde gereğince, dava konusu haksız ihtiyati haciz nedeniyle manevi tazminat talebinde mahal mahkemece görevsizlik kararı verilmesinde isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmakla davalı vekilinin istinaf isteminin reddine karar vermek gerekmiştir.

HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf yoluna başvuranın sıfatına ve istinaf konusu yapılan nedenlere ve kamu düzeni ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda, ilk derece mahkemesin kararı usul ve yasaya uygun olması nedeniyle davalı vekilinin istinaf taleplerinin HMK 353/1.b-1 maddesi gereğince reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

..... · Başkan · ....... · e-imzalıdır · ......... · Üye · .... · e-imzalıdır · ..... · Üye · .......... · e-imzalıdır · ..... · Katip · ....... · e-imzalıdır