Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi E.2024/983 K.2025/1260

Davacı tarafından, davalılar aleyhine açılan davanın yapılan yargılaması sonunda mahal mahkemesince davanın kısmen kabulüne dair verilen karara süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan ön inceleme sonunda, incelemenin duruşma açılmadan karar verilmesi mümkün hallerden olduğu anlaşılmakla dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dilekçesinde, müvekkili şirkete ait...plakalı araç 15.03.2020 tarihinde seyir halinde kırmızı ışıkta beklediği sırada ... sevk ve idaresindeki ... plakalı araçla tam kusurlu olarak arkadan çarpması sonucu maddi hasarlı kaza meydana geldiğini,... plakalı araç, ...A.Ş.'ne ZMMS poliçesi ile sigortalı olduğunu, kaza neticesinde müvekkili şirkete ait araçta oluşan 33.654,23.-TL tutarındaki hasarın müvekkili şirketçe ödenmiş olduğunu, hasar ve araçtaki değer kaybının ödenmesi için sigorta şirketine yapılan başvuru sonucu ...

A.Ş.'den 17.04.2020 tarihinde 16.692,17.-TL hasar ödemesi, 10.08.2020 tarihinde de 2.736,00.-TL değer kaybı ödemesi yapıldığını, yapılan bu ödemelerin müvekkilinin uğramış olduğu zararı karşılayamadığından fazlaya ilişkin hakların saklı kalmak kaydıyla, araçta oluşan zarar bakiyesi olan 16.962,06.-TL ile 1.000,00.-TL aracın değer kaybından kaynaklanan maddi zararın 15.03.2020 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini, talep etmiştir.

Davacı vekili 06.02.2024 tarihli ıslah dilekçesinde, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla dava dilekçesinde talep edilen miktarın, kaza tarihinden (15.03.2020) itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte 6.264,00.-TL ıslahı ile toplam 7.264,00.-TL aracın değer kaybından kaynaklanan maddi tazminat alacağının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, karar verilmesini, talep etmiştir.

Davalı ....cevap dilekçesinde, kazaya karışan ve olay günü sevk ve idaresinde bulunan ...plaka sayılı aracın diğer davalı sigorta şirketinin 24245161- No'lu ZMMS poliçesi ile sigortalı olduğunu, sigorta poliçesinde araç başı maddi zarar limiti 39.000,00 TL olarak belirlenmiş olduğunu, davacının talep etmiş olduğu zarar bedeli sigorta poliçesi limitleri dahilinde olduğunu, bu nedenle sorumluluğu ancak sigorta limitini aşan bedeli için söz konusu olduğunu, talep edilen hasar bedeli sigorta limitleri dahilinde olmasına rağmen ödeme yapmayan diğer davalı sigorta şirketi olduğundan,

davanın açılmasına sebebiyet vermeyen ve bu hususta kusuru da bulunmayan tarafına işbu davanın yöneltilmesi haksız olduğunu, 33.654,23 TL'lik hasar bedeli faturası fahiş olup, kaza anındaki gerçek hasar bedelini yansıtmadığını, sevk ve idaresinde ki aracın hızı çok yüksek olmamakla birlikte, çarpışmanın şiddeti de iddia edilen zararın meydana gelmesine sebebiyet verecek ölçüde olmadığını, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini, talep etmiştir.

Davalı ...A.Ş. vekili süresi içerisinde cevap dilekçesi ibraz etmemiş ise de aşamalardaki beyanlarında, davanın reddine karar verilmesini, talep etmiştir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile 3.357,89.-TL hasar bedeli ile 1.000,00.-TL değer kaybı tazminatının davalılardan sigorta şirketi açısından 10.08.2020 tarihinden diğer davalı açısından 15.03.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, bakiye değer kaybı açısından davalı sigorta şirketinin zamanaşımı defiinin kabulü ile bakiye miktar açısından davanın reddine, 6.264,00.-TL bakiye değer kaybı tazminatının davalı ...’ten 10.08.2020 tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine, karar verilmiştir.

Mahkemece 19.04.2024 tarihli tashih şerhi ile hükmün 4 ve 5 nci maddeleri vekalet ücretleri yönünden tashih edilmiştir.

Davacı vekili istinaf kanun yolu başvuru dilekçesinde, bilirkişi raporundaki onarım maliyeti hesabını kabul etmediklerini, müvekkili şirketçe ödenen hasar onarım bedelinin dosyaya sunulan belgelerle sabit olduğunu, müvekkilinin tamirci .... A.Ş.'ye 33.654,23.-TL ödediği, davalı sigorta şirketince müvekkiline 16.962,17.-TL ödeme yapıldığı dolayısıyla bakiye 16.962,06,-TL gerçek zararlarının bulunduğunu, bu nedenlerle yerel mahkeme kararının kaldırılmasını, talep etmiştir.

DEĞERLENDİRME ve GEREKÇE:

Dava, haksız fiil sebebiyle maddi tazminat talebine yöneliktir.

Dairemiz 2022/336 E-2023/1102 K sayılı ilamla eksik incelemeye işaret edilerek kaldırma kararı verilmiştir.

Davacı adına kayıtlı, dava dışı sürücü ... sevk ve idaresinde olan 41 SU 574 plakalı araç ile davalı ...AŞ tarafından zorunlu mali mesuliyet sigortası ile sigortalanan, davalı Turgay sevk ve idaresinde olan 16 AEC 822 plakalı aracın karıştığı 15/03/2020 tarihli trafik kazasında davacı adına kayıtlı aracın hasar gördüğü uyuşmazlık konusu değildir.

Araçta kaza sebebiyle oluşacak değer kaybı, aracın kaza sonrası onarımından sonraki değeri ile hasarsız değeri arasındaki farkı ifade eder (Yargıtay 17 HD 2016/966 E-2016/5728 K sayılı ilam).

Anayasa Mahkemesi'nin 09/10/2020 tarihli 2019/40 E-2020/40 K sayılı ilamıyla, 2918 sayılı KTK 90 maddesinin 1. cümlesindeki '...ve bu kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda...' ibaresi ve 2. cümlesindeki ''...ve genel şartlarda...'' ibaresi iptal edilip, yürürlüğü durdurulmuş olduğu, 7327 sayılı Kanun 18 maddesi ile 09/06/2021 tarihinde, 2918 sayılı KTK 90/1 maddesi 1. cümlesinden sonra eklenen ''a)Değer kaybı tazminatı, aracın;

piyasa değeri, kullanılmışlık düzeyi, hasara uğrayan parçaları ile hasar tutarı dikkate alınarak'' ibaresi de göz önüne alındığında değer kaybının bu kriterlere göre hesaplanacağı, başka bir ifade ile aracın kaza öncesi rayiç değeri ile onarım sonrası rayiç değeri arasındaki fark, kaza sonucu oluşan değer kaybıdır.

Aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki ikinci el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınmaktadır (Yargıtay 4 HD 2021/21252 E- 2022/5913 K sayılı ilam).

Somut olayda, 11/12/2023 tarihli bilirkişi raporunun kusura yönelik bölümünde davalı sürücünün kazanın meydana gelmesinde %100 oranında kusurlu olduğunun belirtildiği, davalı sürücünün 2918 sayılı KTK 84 maddesine aykırı davranışla kazaya sebebiyet verdiğinin ve tam kusurlu olduğunun kabulünün gerektiği, bilirkişi raporunun tazminata yönelik bölümünde, değer kaybı olarak belirlenen bedelin hasarın niteliği, meydana gelen zarar, kaza tarihindeki rayiç değer göz önüne alındığında piyasa şartlarına uygun düştüğü, hasar gören parçalarla uyumlu olduğu anlaşılmıştır.

Ancak, alacak kalemlerinden de biri de kazada meydana gelen bakiye hasar bedeline yönelik olup, bilirkişi raporunda buna yönelik değerlendirme yapılmamıştır. Davacı, aracının onarımına yönelik 33.654,23 TL bedelli fatura ibraz etmiş, davalı sigorta şirketi tarafından yapılan 16.692,17 TL nin mahsubuyla bakiye hasar bedeli olan 16.962,06 TL talep etmiş olup, dosya bilirkişiye tevdi edilerek ibraz edilen fatura bedelinin kazalı parçalar ve piyasa şartlarına uygun düşüp düşmediği, kaldırma kararı öncesinde alınan raporda faturalar gözetilmeksizin inceleme yapıldığı da dikkate alındığında, bakiye hasar alacağı bulunup bulunmadığı, bulunuyorsa miktarının tespiti bakımından ek rapor alınmalıdır.

6098 sayılı TBK 72 maddesi gereği, haksız fiilden kaynaklı tazminat davalarında zamanaşımı süresi tazminat yükümlüsünü öğrenme tarihinden itibaren 2 yıl ve eylem tarihinden itibaren 10 yıldır. 2918 sayılı KTK 109 maddesi ile motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin taleplerin zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü, öğrendiği tarihten başlayarak 2 yıl ve kaza gününden başlayarak 10 yıl içerisinde zaman aşımına uğrayacağı hüküm altına alınmıştır. Ancak tazminat, ceza kanunlarının daha uzun bir zamanaşımını öngördüğü bir fiilden kaynaklanıyorsa, ceza zamanaşımı uygulanacaktır.

Somut olayda, 15/03/2020 tarihinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, davanın kaza sebebiyle araçta oluşan bakiye hasar bedeli ve değer kaybına yönelik olduğu, değer kaybı yönünden 1.000,00 TL dava değeri gösterildiği, davacı vekilince 06/02/2023 tarihinde değer kaybı bedelinin 7.264,00 TL olarak ıslah edildiği, ıslah dilekçesinin davalı ...

AŞ vekiline tebliğ edildiği, davalı Axa Sigorta AŞ vekilince de yasal süre içinde ıslah talebine karşı zamanaşımı definde bulunulduğu, eylemin suç teşkil etmesi halinde, tazminat davalarında da ceza davası açılma şartına bağlanmaksızın ceza zamanaşımı süresinin uygulanmasının gerekeceği, ancak olayda yaralanma bulunduğuna yönelik bir delil olmadığı gibi, davacı tarafça bu hususta iddiada da bulunulmadığı, bu durumda ceza zamanaşımı süresinin uygulanmasına olanak bulunmadığı, davanın kısmi dava olarak açıldığı,

bu durumda zamanaşımının yalnızca kısmi olarak ileri sürülen bölüm yönünden kesileceği, kaza tarihinden ıslah tarihine kadar 2 yıllık zamanaşımı süresinin dolduğu ve davalı Axa Sigorta AŞ vekilince de ıslah talebine karşı süresi içinde zamanaşımı definde bulunulduğu gözetildiğinde (Yargıtay 17 HD 2016/15645 E- 2017/11704 K sayılı ilam) davacı vekilinin bu yoldaki istinaf sebebi yerinde değildir.

HMK 355.maddesi gereğince istinaf yoluna başvuranın sıfatına, kamu düzenine ve istinaf konusu yapılan nedenlerle sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda, hükmün esasını etkileyecek tüm deliller toplanmadan karar verilmesi nedeniyle karar usul ve yasaya aykırı olup davacı vekilinin istinaf başvurusunun bu sebeplerle kabulü ile mahkeme kararının HMK 353/1-a-6 maddesi gereğince kaldırılmasına, Dairemiz kararı gereğince davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

... · Başkan · ... ... · Üye · ... ... · Üye · ... ... · Katip · ...