Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi E.2023/66 K.2023/766

Mahkemece verilen karara karşı yapılan istinaf başvurunun incelenmesi neticesinde;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMASININ ÖZETİ

Davacı vekili, davalı ... ile davacı arasında yapılmış olan sipariş sözleşmesi gereğince davalı tarafın 10/03/2021 tarihli sipariş sözleşmesi ile sahibi oldukları ...

Lokantası için malzeme siparişi verdiğini, iş bu makinenin özel imalat olarak kurumun isteği doğrultusunda yapıldığını, davacının ekte sundukları yazışmalar doğrultusunda davalı tarafın isteği üzerine proje çizdirdiğini, render çalışması yaptırdığını ve malzemeleri özel olarak imal edilmesini istediğini, davacının da davalının bu isteklerini yerine getirdiğini, teklif sözleşmesi oluşturulduğunu, davalının da bu teklifi kabul etmesi üzerine sipariş sözleşmesi oluşturularak malzemelerin imal edildiğini, davacının sipariş sözleşmesinde bulunan ürünü imal edip gönderdiğini, ürünlerin lokantaya teslim edilip montajı yapıldığını,

ancak bedelin bir kısmını davacının hesabına havale etmişlerse de kötü niyetli olarak sağlam teslim aldıkları ürünleri hasarlı diyerek sözleşmede anlaşılan tutardan 32.240,00-TL yi ödemediklerini, davalı tarafa kalan bakiye için 4. İcra Müdürlüğü 2021/2370 E. Sayılı takip başlatıldığını, davalı tarafın icra takibine 27/07/2021 tarihinde itiraz ettiğini, beyanla davalının Balıkesir 4.İcra Müdürlüğünün 2021/2370 esas sayılı icra takibine yaptığı haksız ve kötüniyetli itirazının itirazının iptali ile takibin devamına karar verilmesini, davalının %50'den az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına mahkum edilmesini,

yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini vekaleten talep ve dava etmiştir.

Davalı, yetki itirazlarının bulunduğunu, davalının lokanta açmaya karar vermesi üzerine kaliteli ve albenili endüstriyel mutfak malzemesinin kendi lokantasına özel üretiminin sağlanması için davalı taraf ile anlaşma yaptığını, davalının lokantayı gelip gördüğünü, proje çizdiğini, istenen modellerin ayrıntılı olarak davalıya bildirildiğini, 50.000,00TL de ödeme yapıldığını, ancak kendisine teslim edilen ürünlerin ayıplı olduklarını, bu hususta Ezine Asliye Hukuk Mahkemesi’ nin 2021/34 D.İş davası ile tesit yaptırdıklarını, ayıplı ürünler ile ilgili davalıya ihtar gönderildiğini, davanın reddine karar verilmesini aksi halde malzemelerdeki ayıp oranında indirim yapılmasını talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, davanın, eser sözleşmesinden kaynaklı alacağa dayalı yapılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkin olduğunu, davalı hakkında yapılan tacir araştırmasında davalının Esnaf Odasında lokantacılık meslek dalında esnaf kaydının bulunduğu, gerçek usulde gelir vergisi mükellefi olduğu,

davacının tacir olduğunu, ancak davalının esnaf olup tacir sıfatı bulunmadığını, uyuşmazlık konusunun ticari uyuşmazlık olarak kabulü için TTK.'nın 4 maddesinde sayılı mutlak ticari davalardan yahut her iki tarafın tacir olduğu ticari işletmeden kaynaklı olması gerektiği, eldeki davanın mutlak veya nispi ticari dava özelliği bulunmadığı genel yetkili Asliye Hukuk mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerektiği gerekçesiyle mahkemenin görevsizliği nedeniyle davanın usulden reddine, dosyanın karar kesinleştiğinde ve talep halinde görevli Balıkesir Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine, karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı, davaya cevap dilekçesinde yetki itirazını bildirdiğini, mahkemece yetki itirazları yönünde karar verilmeksizin davanın görevsizlik nedeniyle reddine karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu beyan ederek istinaf talebinde bulunmuştur.

İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

HMK'nın 355. maddesine göre istinaf incelemesi; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır.

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklı alacağa dayalı yapılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.

Mahkemece, 6502 sayılı Kanun gereğince davada görevli mahkemenin asliye hukuk mahkemesi olduğu kabul edilerek dava şartı yokluğu nedeniyle "davanın usulden reddine" karar verilmiştir.

Taraflar arasında akdî ilişkinin kurulduğu ihtilâfsız olup imalâtın bedeli ile ilgili olarak taraflar arasında uzlaşma bulunmamaktadır.

İlk derece mahkemesi tarafından, davalının, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 177.maddesi kapsamında esnaf işletmesi için öngörülen sınırı aşan düzeyde gelir sağlayıcı faaliyette bulunmadığı, davalının faaliyetinin esnaf faaliyeti sınırları içerisinde kaldığı gerekçesiyle davaya bakma görevi Asliye Hukuk Mahkemesinde olduğundan, görevsizlik nedeniyle dava şartı yokluğundan davanın reddine karar verilmiştir.

Davalı mahkemece verilen görevsizlik kararının hatalı olduğu yönünde bir istinaf sebebi ileri sürmemiş, mahkemece öncelikle yetki itirazının incelenmesi gerektiğini, yetki itirazı incelenmeden görevsizlik kararı verilmesinin doğru olmadığını istinaf dilekçesinde ileri sürmüştür.

Mahkeme davanın her aşamasında görevli olup olmadığını inceleyebilir. Taraflarda, davanın her aşamasında da görevsizlik iddiasını ileri sürebilmektedirler. İstinaf ve temyiz aşamasında da, görevsizlik iddiası ileri sürülebilmektedir. Taraflar, yetkinin aksine sözleşme ile mahkemenin görevini belirleyemezler. Hüküm görevli olmayan bir mahkeme tarafından verilmiş ve kesinleşmişse, yargılamanın yenilenmesi yoluna başvurmak da mümkün değildir. Mahkeme görev itirazını, yetki itirazından önce inceleyip karar vermelidir. Davalı tarafın yetki itirazı görevli mahkemece incelenebilecektir. Bu açıdan mahkemece verilen görevsizlik kararının hatalı olup olmadığı inceleme konusu yapılmayarak, davalının mahkemenin öncelikle yetki itirazını incelemesi yönündeki istinaf sebebine itibar edilmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, ilk derece mahkemesi kararı usul ve yasaya uygun olduğundan davalının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.