Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2024/2619 K.2024/2329

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 22/2 maddesi gereğince yargı yerinin belirlenmesi için dairemize gönderilen dosya içindeki tüm belgeler ile dairemiz üyesi tarafından hazırlanan ön inceleme raporu incelendi. Gereği görüşüldü:

DAVA DİLEKÇESİ

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı tarafından müvekkili aleyhine Bursa 6. İcra Müdürlüğünün 2018/...

Esas sayılı dosyasıyla kambiyo senedine dayalı olarak icra takibi başlatıldığını, müvekkilinin takip alacaklısına böyle bir borcunun bulunmadığını, müvekkilinin .... bünyesinde özel araç kiralama işini yapan davalı ...'den 16 KK 667 plakalı aracı kiraladığını, müvekkilinin kira sözleşmesinden kaynaklı edim yükümlülüğünü yerine getirdiğini, kira bedelini ödediğini, bu sebepten ötürü hiçbir borcunun bulunmadığını, müvekkilinin 05.05.2018 tarihinde kira konusu araçla seyir halindeyken Isparta-Antalya otoyolunda kaza yaptığını, müvekkilinin her türlü tedbiri almış olsa da hava koşulları ve gecenin karanlığının kazayı kaçınılmaz kıldığını,

kazaya maruz kalan araca ait kasko bedelinin sigorta şirketince ödenmiş olup müvekkilinin kaza esnasında herhangi bir kusuru olmadığından dolayı sigorta kapsamında sorumluluğunun bulunmadığını, davalının araç kiralayan müvekkiline araç kira sözleşmesinin altında olan sözleşme eki açık senedi imzalattığını, takip konusu 175.000,00 TL bedelli senedin teminat niteliğinde olmayıp oto kiralama sözleşmesinin eki niteliğinde olduğunu ve araçta oluşan zarar için düzenlenmediğini, davalı tarafın oto kiralama sözleşmesinin son bölümünü boş olarak imzalatmış olup davalı tarafın kötüniyetli olduğunu,

davalının kiralanan aracın kasko bedelini sigorta şirketinden almış olup haksız kazanç elde etmeye çalıştığını, müvekkiline icra takibi yapan ... ile ....... Şirketinin yetkilisinin aynı olmasının iddialarını destekler mahiyette olduğunu, bu nedenlerle müvekkilinin söz konusu senedin borçlusu olmadığının tespitine ve bu nedenle Bursa 6. İcra Müdürlüğünün 2018/...

Esas sayılı dosyasıyla başlatılan takibin iptaline, 21.04.2018 tanzim tarihli 23.04.2018 vade tarihli senedin iptaline, dava konusu senedin teminatsız veya mahkemece uygun görülecek bir teminat mukabilinde ve dosya kapsamında yapılacak yargılama neticesi verilecek mahkeme kararının kesinleşinceye kadar davaya konu senedin ödenmesini engeller mahiyette ve muhtemel icra takiplerinin durdurulması amacıyla ihtiyati tedbir kararı verilmesini, davalının kötüniyetli olmasından dolayı %20 tazminata mahkum edilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. Taraflar arasındaki ilişkinin tarafların arasında imza edilmiş bir araç kira sözleşmesine dayanmadığını, haksız fiilden kaynaklandığını, bu sebeple davaya bakmakla Asliye Hukuk Mahklemelerinin görevli olduğunu, kazaya konu 16 KK 667 plakalı Volkswagen marka Passat model aracın kiralamasına ilişkin sözleşmenin Emre Koç ile Ker-Kar Oto Klima Tamir Bakım Taş. San. Tic. Ltd.

Şti. arasında imza edildiğini, ancak davadışı Emre'nin kiralamış olduğu aracı davacının zilyetliğine bıraktığını, davacının taraf Antalya-Isparta karayolunda kaza geçirdiğini, davacının yurtdışından alınmış bir sürücü belgesinin bulunmakta olup sürücü belgesinin Türkiye'de geçerliliğinin kaza anı itibari ile bulunmadığını, sigorta şirketi tarafından geçerliliği olmayan sürücü belgesinden dolayı ehliyetsiz sürücülere uygulanan prosedüre benzer işlem yapılarak kasko bedelinin bu sebeple ödenemeyeceğinin belirtildiğini,

sigorta şirketinden herhangi bir ödeme alınmamış olup davacının bu yöndeki iddialarının herhangi bir somut delile dayanmadığını, bu nedenlerle müvekkili hakkında açılmış bulunan işbu davanın reddine, takip konusu alacağın % 20’sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesini talep etmiştir.

DAVANIN AÇILDIĞI MAHKEME TARAFINDAN YAPILAN İŞLEMLER

Dava, Bursa 1. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2018/1992 Esas sayısında açılmıştır. Mahkemece yapılan yargılamada davacı ile davalı arasında yazılı ya da sözlü bir kira ilişkisi ve sözleşmesi bulunmayıp, bu ilişkinin dava dışı Emre Koç ile kurulu olduğu, açılmış olan menfi tespit davası taraflar arasında kira ilişkisine ve kira sözleşmesine dayanmayıp teminat senedi niteliği taşıyıp taşımadığı tartışmalı olan kambiyo senedi vasfındaki bonoya ilişkin olduğundan taraflar arasındaki anlaşmazlığın niteliğine göre Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olduğu gerekçesi ile görevsizlik kararı verilmiştir.

Bu görevsizlik kararı taraflarca istinaf yasa yoluna başvurulmaksızın kesinleşmiş ve dava dosyası 6100 sayılı HMK. 20/1 maddesi uyarınca ilgili mahkemeye gönderilmiştir.

DAVANIN GÖNDERİLDİĞİ MAHKEME TARAFINDAN YAPILAN İŞLEMLER

Görevsizlik kararı üzerine dosya kendisine gönderilen Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nce dava 2023/71 Esas sırasına kaydedilmiş, mahkemece yapılan yargılamada, davaya konu ile ilgili davalı asılın 06.04.2021 tarihinde altında imzası bulunan beyanında aracı Fatma Kılıç'a verdiğini ve güvence olarak senet aldığını kabul ettiği, davacı ... Kılıç'ın da beyanın bu meyanda olduğu, bu nedenle bahse konu senedin Araç Kiralama Sözleşmesi kapsamında davacıdan aldığının anlaşıldığı, bu durumda kira sözleşmesi kapsamında alınan senet ile ilgili açılan işbu davada Bursa 1.Sulh Hukuk Mahkemesi’nin görevli olduğu gerekçesi ile karşı görevsizlik kararı verilmiştir.

Bu görevsizlik kararı da taraflarca istinaf yasa yoluna başvurulmaksızın kesinleşmiştir.

UYUŞMAZLIĞIN NİTELİĞİ

Her iki mahkemenin karşılıklı görevsizlik kararı vermiş olmaları ve bu kararların istinaf yoluna başvurulmaksızın kesinleşmesi nedeniyle mahkemeler arasında görev uyuşmazlığı çıktığı, 6100 sayılı HMK. 21/1-c maddesinde yargı yerinin belirlenmesini gerektiren sebep olarak gösterilmiş bulunan "İki mahkeme de görevsizlik kararı verir ve bu kararlar kanun yoluna başvurulmaksızın kesinleşirse" sebebinin gerçekleştiği görülmektedir. Karşı görevsizlik kararını veren mahkeme 6100 sayılı HMK. 22/1 maddesi uyarınca görev uyuşmazlığının çözümü ve görevli mahkemenin belirlenmesi için dava dosyasını re'sen dairemize göndermiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

6100 sayılı HMK 23/1 maddesinde yargı yerinin belirlenmesine ilişkin incelemenin dosya üzerinden yapılabileceği düzenlenmektedir. Bu nedenle dairemizce dosya üzerinden yapılan incelemede;

Dava; menfi tespit istemine ilişkindir. Dava nedeni ile mahkemeler arasında karşılıklı olarak görevsizlik kararı verilmiştir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 4/1-a hükmü gereğince kiralanan taşınmazların, ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla, kira ilişkisinden doğan alacak davaları dahil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu alan davaların sulh hukuk mahkemelerinin görev alanına girmektedir.

Davalı kiralayan ile davacı kiracı arasında araç kiralama konusunda uyuşmazlık bulunmamaktadır. Araç kiralama her iki tarafında kabulünde olup menfi tespit takibine konu senedin üçüncü tarafından teslim edilmesi kira ilişkisini ortadan kaldırmaz. Bu kapsamda, davalı tarafından araç kira sözleşmesi kapsamında verilen bono nedeni ile Bursa 6. İcra Müdürlüğünün 2018/.... Esas sayılı dosyasıyla başlatılan takibin iptali ile 21/4/2018 tanzim, 23/04/2018 vade tarihli senedin iptali talep edilmiş olmakla bu sebeple taraflar arasındaki uyuşmazlığın kira sözleşmesinden kaynaklandığı, uyuşmazlığın kira sözleşmesine göre değerlendirileceği ve davada görevli mahkemenin Sulh Hukuk Mahkemesi olduğu tüm dosya kapsamından anlaşılmaktadır.

Bu durumda davanın Bursa 1.Sulh Hukuk Mahkemesi'nde görülmesi gerektiği anlaşılmakla, bu mahkemece verilen görevsizlik kararının yerinde olmadığı kabul edilmiş ve yargı yeri olarak belirlenmesi gerekmiştir.

KANUN YOLU

6100 sayılı HMK. 23/2 maddesi uyarınca kesin olmak üzere

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 11/10/2024

... · Başkan · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Katip · ... · ¸e-imzalıdır