Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2019/2507 K.2022/1030

Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 02/10/2018 tarih, 2017/1112 Esas, 2018/1228 sayılı kararının istinaf incelemesi neticesinde;

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesi ile.

Davacı ile dava dışı Baras Teknik Ltd Şti arasında Bayilik Sözleşmesi imzalandığını, bu Bayilik Sözleşmesine istinaden davalıya ait "Hacı İlyas Mah. 2724 ada 2 parsel" sayılı taşınmazda davalı tarafından davacıya intifa hakkı verildiğini, söz konusu intifa hakkının Danıştay kararlarıyla beş yılla sınırlandırıldığını, beş yılı aşan kısımlar için intifa hakkının geçersiz olduğunu, buna ilişkin olarak davalı tarafa tapuda terkin yapılması amacıyla uyarıda bulunulduğu ve bu amaçla vekaletname gönderilerek davalı tarafa yetki verildiğini ve intifa hakkının tapudan terkinin yapılmasına davet edildiğini,

Emlak Vergisi Madde üçe göre emlak vergisinin malik intifa hakkı sahibi yada malik gibi tasarruf edenden tahsil edileceği için belediye tarafından emlak vergi borcuna ilişkin olarak ödeme emri gönderildiğini, davacının da buna istinaden 2011 ve 2012 yıllarına ilişkin emlak vergisi borcu olarak toplamda 134.419,53 TL vergiyi 20/ 08/2015 tarihinde ödediğini,

gerek intifa hakkının beş yıldan sonra geçersiz oluşu gerekse intifa senedinde taraflar arasındaki iç ilişkide taşınmaza ilişkin her türlü vergilerin ve emlak vergisinin davalıya ait olduğunun kararlaştırılması karşısında davacının ödediği bu meblağı davalıdan tahsili için davalı taraf aleyhine Bursa 4.İcra Müdürlüğünün 2015/10545 sayılı takip dosyası ile icra takibi başlattıklarını, davalının haksız olarak bu takibe itiraz ettiğini, itirazın iptali ile %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesin karar verilmesini talep etmişlerdir.

Davalı taraf usulüne uygun tebligata rağmen davaya cevap vermemiş, duruşmalara katılmamıştır.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, davalı tarafın sözleşme gereği davacının ödemiş olduğu 85.116,40 TL'lik emlak vergisi asıl borcundan , 2011 yılı gecikme zamları toplamının %50'si olan 13.507,89 TL'den ve yine 2012 yılı gecikme cezalarının tamamı olan 35.795,33 TL olmak üzere davacının yaptığı ödemelerin toplamı olan 120.911,63 TL'lik kısımından davalının sorumlu olduğu, bu miktarın davacı tarafın davalıya rücu edebileceği, dolayısıyla davacı takipte 120.911,63 TL asıl alacak tutarınca davalıdan alacaklı olduğu, bu miktar üzerinden itirazın iptaline karar verildiği,

taraflar arasındaki sözleşme hükmü dikkate alındığında ve yine davacı tarafça ödenen miktarlar belirli olduğu gerekçeleriyle alacak likit kabul edilerek bu tutar üzerinden icra inkar tazminatına hükmolunmuş ve davanın kısmen kabul, kısmen reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesi ile; reddedilen kısma ilişkin kararın hukuka aykırı olduğu, intifa hakkının 05.03.2012 yılında sona erdiği ve intifa resmi senedinde de her türlü vergiden davalı yanın sorumlu olduğuna ilişkin özel düzenleme yapıldığı hususları dikkate alındığında, müvekkil şirketin icra tehdidi altında ödediği tutarı davalı yandan talep etmesi hukuka uygun olduğu, taşınmaz maliki olan Çama Dış Ticaret A.Ş. ye rücu edilmek üzere müvekkil şirket tarafından ihtirazı kayıtla ödenen 2011 ve 2012 yıllarına ait emlak vergisi ile işlemiş faiz tutarının tamamının davalı yandan tahsilinin istenmesinde hukuka aykırı bir yön bulunmadığı,

reddedilen kısım yönünden ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın tümden kabulüne karar verilmesi talebi ile istinaf isteminde bulunmuştur.

Davalı vekili istinaf dilekçesi ile; 27.01.2009 tarihli fesih protokolü ve ekinde yer alan fesih protokolü şartlarında yer alan 4. madde “Baras Teknik Nakliyat İnşaat Akaryakıt Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin ALPET (Altınbaş Petrol ve Ticaret A.Ş.) arasında imzalanan tüm sözleşme ve protokollerin kefil ve garantörleri de kapsayacak şekilde yukarıda adresi belirtilen istasyon yeri için iptal edilmiş olduğu, intifanın sona ermesi sonrasında, lehine intifa tesis edilen davacı tarafın, intifayı terkin etmemesinin kendi kusuru olduğu, davalı müvekkiline atfedilecek bir kusur veya yükümlülük bulunmadığı gerekçeleri kararın kaldırılması talebi ile ile istinaf isteminde bulunmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, itirazın iptali talebine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Davalının eski ünvanının olan Özvar İnşaat A.Ş. olup, daha sonra davalı ünvan değişikliği ile Çama Dış Tic. A.Ş. adını aldığı,

Takip konusu alacağın, davalıya ait taşınmazın emlak vergisi borçları ve gecikme cezalarının davacı tarafından ödenmesinden kaynaklandığı, itiraz üzerine davacının yasal süre içinde istinafa konu davayı açtığı,

Mülkiyeti davalıya ait bulunan akaryakıt ve oto lpg satış ve servis istasyonun işletilmesi amacıyla Altınbaş Petrol ve Ticaret A.Ş. ile dava dışı Baras Teknik Nakliyat İnşaat Akaryakıt San. ve Tic. Ltd. Şti. arasında, 08.03.2007 tarihinde bayilik sözleşmesi, bayilik protokolü ve ek protokollerin imzalanmış olduğu, akdedilmiş bulunmaktadır.

Yine bu sözleşme kapsamında taraflar arasında davalıya ait Osmangazi İlçesi Hacıilyas Mah. 2724 Ada 2 Parsel sayılı taşınmazda 05/03/2007 tarihinde davacı lehine intifa hakkı tesis edilmiştir. Intifa hakkının süresinin resmi senede göre 20 yıl olarak kararlaştırıldığı anlaşılmaktadır. Yine resmi intifa senedinde “… anılan taşınmazın her türlü emlak vergi mülk sahibi tarafından ödenmek kaydıyla Altınbaş Petrol ve Tic. A.ş. lehine intifa hakkı tesis edildiği” kararlaştırıldığı, yine taşınmaza ait 2011 ve 2012 yıllarına ait emlak vergisi tutarlarını ödeme emri sonucu davacı tarafça yatırıldığı,

4054 sayılı Rekabetin Korunması Kanununun 4.maddesi kapsamında; rekabet kurumu tarafından da yayınlanan duyuruyla birlikte intifa hakkı ve kira sözleşmelerinde en fazla 5 yıllığına imzalanabileceği, 5 yıllık süreyi aşan kısımların hukuken geçersiz olacağı bildirilmiş olduğu, bunun üzerine davalı tarafça 23/02/2012 tarihinde davacı tarafa noter vasıtayısla ihtarname gönderilerek 05/03/2012 tarihinden sonra intifa hakkının fek ettirilmesi, fek işlemlerinin davacı tarafça yapılması yahut fek için davalıya yetkilendirme içeren vekaletname gönderilmesi ihtar olunduğu görülmüştür.

Davalı tarafça gönderilen bu ihtarnameden sonra davalı tarafça fek işlemlerinin yapılabilmesi için davacı tarafından davalıya İstanbul 8.Noterliğinin 07/03/2012 tarihli 03655 yevmiye numaralı düzenleme şeklinde vekaletnamesinin tanzim edildiği ve bu şekilde fek işleminin yapılmasında davalının şirket yetkililerine terkin için yetki verildiği ,

İlgili Osmangazi Belediye Başkanlığı tarafından verilen cevapta; ilgili taşınmaza ilişkin olarak 85.116,40 TL emlak vergisi asıl borcu, 49.303,13 TL. gecikme zammı olmak üzere toplamda 134.419,53 TL. ödeme yapıldığı, tüm dosya kapsamından anlaşılmaktadır.

1319 sayılı Emlak Vergisi Kanununun 3/1 maddesi ; ''Bina vergisi ve binanın maliki, varsa intifa sahibi, her ikisi de yoksa binaya malik gibi tasarruf edenler öder.'' şeklinde olup düzenleme emredici düzenleme olmayıp taraflarca iç ilişkide aksi kararlaştırılabilir. Bu kapsamda somut davada intifa hakkına ilişkin resmi senette tarafların intifaya konu taşınmazın her türlü emlak ve vergi borçlarının malik tarafından ödeneceği açıkça kararlaştırılmıştır.

Davalı tarafından resmi intifa senedinde “… anılan taşınmazın her türlü emlak vergi mülk sahibi tarafından ödenmek kaydıyla intifa hakkı tesis edildiği” açıkça kabul ve beyan edilmiştir. Bu hüküm nedeni ile gayrimenkulün belirtilen yıllara ilişkin emlak vergisini ödeme yükümlüsü mülk sahibi olan davalı olup , ödenmeme konusunda davacıya atfedilecek kusur bulunmamaktadır. Bu itibarla yerel mahkemece davacının rücu kapsamında talebinin tamamı kabul ederek tamımı hakkında hüküm kurulması gerekirken; hatalı şekilde 2011 yılına ait gecikme cezası bakımından %50 kusurlu sayılarak indirim yapılması isabetsiz olup bu itibarla davacı vekilinin istinaf isteminin kabulü gerekmektedir.

Yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde, davalı şirketin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK. 353/1-b-1 maddesi gereğince reddine, davacı vekilinin istinaf başvurusunun yukarıda belirtilen gerekçeler doğrultusunda kabulü ile; davacı yönünden eksik alacak miktarının düzeltilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, istinafa konu kararın 6100 sayılı HMK’nin 353/1-b-2 maddesi uyarınca kaldırılarak ve yeniden hüküm tesisine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.