Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2020/1819 K.2023/1173

Davacı vekili tarafından yukarıda belirtilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşılmış olmakla dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde gereği görüşülüp düşünüldü:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkili banka ile davalılardan ... İnşaat Ltd. Şti. arasında akdedilen bankacılık hizmetleri sözleşmesine istinaden adı geçen şirkete kredi kullandırıldığını, diğer davalıların bu sözleşmede müteselsil kefil olarak imzasının bulunduğunu, borcun ödenmemesi üzerine hesabın kat edilerek borçlulara tebliğ edildiğini, buna rağmen bakiye alacağın ödenmediğini, alacağın tahsili için davalılar aleyhine Bursa 17.İcra Müdürlüğünün 2017/12162 Esas sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, davalıların takibe haksız biçimde itiraz ettiğini ileri sürerek itirazın iptaline, takibin devamına karar verilmesini ve icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

Davalılar vekili, müvekkillerinin davacı yana herhangi bir borcu bulunmadığı gibi bankaca işletilen faiz ve vadesi gelmeyen çeklerin tahsiline ilişkin talebin de yerinde olmadığını savunarak davanın reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece yapılan yargılama neticesinde; davanın, banka kredi sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptali davası olduğunu, alınan bilirkişi raporunda taraflar arasında 26/05/2017 tarihli 5.000.000 TL limitli sözleşme bulunduğunu, gerçek kişi davalıların da sözleşmeye müteselsil kefil olduğu, bu sözleşmeler kapsamında taksitli ticari kredi, kredili mevduat hesabı ve kredi kartı, çek ve teminat mektubu kullandırıldığını, taraflar arasındaki kredi hesabının 08/08/2017 tarihli ihtarla kat edildiği,

kat ihtarı ile verilen ödeme süresi ve tebligat tarihleri nazara alındığında temerrüt tarihinin 21/10/2017 olduğu, yapılan hesaplama uyarınca takip tarihi itibariyle toplam 978.279,26 TL nakdi borç bulunduğunu, depo edilmesi gereken gayri nakdi kredi miktarının da 1.087.610 TL olduğu tespit edilmiş olup davacı bankanın ispat külfetini yerine getirdiği gerekçesiyle, davanın kısmen kabulü ile Bursa 17.İcra Müdürlüğünün 2017/12162 E. sayılı takip dosyasına davalı-borçlular tarafından yapılan itirazın kısmen iptaline, takibin asıl borçlu ...

İnşaat Ltd.

Şti. ile Hüseyin Aksu ve Zeki Aksu yönünden, ....58-3 no'lu çek garanti bedelleri için 12.690 TL asıl alacak 152,28 TL işlemiş faiz ve 7,61 TL BSMV olmak üzere toplam 12.849,89 TL üzerinden, ....65-1 no'lu BCH kredisi için 600.000 TL asıl alacak, 31.127,04 TL işlemiş faiz ve 1.581,35 TL BSMV olmak üzere toplam 633.208,39 TL üzerinden, ...2886 no'lu kredi kartı yönünden 69.439,34 TL asıl alacak 515.61 TL işlemiş faiz ve 25,78 TL BSMV olmak üzere toplam 69.980,73 TL üzerinden,

40722 kredili mevduat hesabı yönünden 259.507,77 TL asıl alacak 2.602,36 TL işlemiş faiz ve 130,12 TL BSMV olmak üzere toplam 262.240,25 TL üzerinden hesaplanmak kaydıyla toplam 978.279,26 TL nakdi alacak üzerinden devamına, asıl alacaklara takip tarihinden itibaren KMH borçları için %28,08 diğer alacaklılar yönünden %44,16 oranında temerrüt faizi ve bunların %5 oranında BSMV uygulanmasına, toplam 1.087.610 TL gayri nakdi alacağın davalılardan tahsili ile davacı banka nezdinde açılacak hesaba depo edilmesine,

itirazın alacağın tahsilini geciktirmeye yönelik olduğu ve alacağın belirlenebilir bulunduğu nazara alınarak asıl alacaklar toplamı olan 941.537,11 TL'nin %20'si oranında icra inkar tazminatının davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

İstinaf talebinde bulunan davacı vekili, mahkeme kararında "Yukarıda gösterilen asıl alacaklara takip tarihinden itibaren KMH borçları için %28,08 diğer alacaklılar yönünden %44,16 oranında temerrüt faizi ve bunların %5 oranında BSMV uygulanmasına" denilmek suretiyle hüküm altına alınan faiz oranlarının usule ve yasaya aykırı olduğunu, davaya konu icra takiplerindeki faiz oranlarının yasaya uygun olarak belirlenmiş olup mahkemece tespiti yapılmış olan faiz oranlarının kabulünün mümkün olmadığını, karşı taraf lehine hükmedilen 56.011,00 TL vekalet ücreti hesabının tümden hatalı olduğunu ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

Davalılar vekili istinafa cevap dilekçesinde, davacı tarafın istinaf dilekçesinde belirttiği hususların gerçeği yansıtmayıp, istinaf taleplerinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEPLER VE GEREKÇE

HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebepler ve kamu düzeni ile sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesinde; Dava, genel kredi sözleşmesine istinaden başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali talebine ilişkindir. Mahkemece, yazılı gerekçe ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olup karara karşı davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Dosya kapsamında bulunan belgeler uyarınca, davacı ile davalı ... İnşaat Taah...Ltd.Şti. arasında 26/05/2017 tarihli 5.000.000 TL bedelli genel kredi sözleşmesinin imzalandığı, diğer davalılar Zeki Aksu ve Hüseyin Aksu'nun da söz konusu sözleşmeye 26/05/2017 tarihinde 5.000.000 TL bedel ile müteselsil kefil oldukları, genel kredi sözleşmesine istinaden asıl borçlu davalı şirkete ticari krediler kullandırıldığı,

davacı bankanın davalı borçlular aleyhine Bursa 17.İcra Müdürlüğünün 2017/12162 E. sayılı takip dosyasında nakdi kredi alacakları başlığı altında toplam 978.279,26 TL alacak tutarının tahsilini, çek bedeli kredisi alacağı için %72 temerrüt faizi oranı, ticari kredi alacağı için %35 temerrüt faizi oranı, ticari kredi kartı alacağı için %44,16 temerrüt faizi oranı ve ticari artı para kredi alacağı için ise %44,16 temerrüt faizi oranı üzerinden tahsili ile gayrinakdi çek bedeli kredisi için ise toplam 1.115.620 TL gayrinakdi kredi tutarının şube nezdinde faizsiz bir hesapta bloke edilmesi için ilamsız icra takibi başlatıldığı,

davalı borçlular vekilince yasal süresi içerisinde borca ve ferilerine itiraz edildiği anlaşılmaktadır.

Davacı vekili istinaf talebinde mahkemece hükmedilen temerrüt faiz oranlarına ilişkin istinaf talebinde bulunmuş olup davacı tarafça icra takibinde çek bedeli kredisi alacağı için %72 temerrüt faizi oranı, ticari kredi alacağı için %35 temerrüt faizi oranı, ticari kredi kartı alacağı için %44,16 temerrüt faizi oranı ve ticari artı para kredi alacağı için ise %44,16 temerrüt faizi oranı talep edildiği, mahkemece ise takip tarihinden itibaren KMH borçları için %28,08 diğer alacaklılar yönünden %44,16 oranında temerrüt faizi uygulanmasına karar verildiği görülmektedir.

Öncelikle, mahkemece alınan bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere TCMB 2006/1 sayılı tebliğinde yapılan değişiklik ile 27/05/2013 tarihinden itibaren kredili mevduat hesaplarına uygulanacak akdi ve gecikme faiz oranlarının kredi kartı işlemlerine uygulanacak aylık azami akdi ve temerrüt faiz oranlarını geçemeyeceği düzenlendiğinden 01/01/2017 tarihi itibariyle yıllık %28,08 olduğu, dava konusu ticari artı para (KMH) hesabına uygulanacak temerrüt faiz oranının da yıllık %28,08 olarak esas alınması gerektiği anlaşılmaktadır.

Sözleşmenin 2.7.1 maddesinde ise müşterinin, temerrütünün doğduğu tarihten itibaren borcun tamamen tasfiye edildiği tarihe kadar bankanın müşteriye kullandırdığı nakdi kredi türlerine kredinin kullandırıldığı tarih ile temerrüt tarihi arasındaki süre içinde bankaca uygulanan en yüksek kredi faiz oranının 2 katı tutarında temerrüt faizi hesaplanacağı öngörülmüş olup bilirkişi tarafından yapılan incelemede müşteriye kullandırılan kredilere (BCH hesaplarına ve nakde dönüşen çek garanti bedellerine) bankaca en yüksek yıllık %22,08 uygulandığı tespit edildiğinden bu oranın iki katı yıllık %44,16 oranının temerrüt faizi oranı olarak tespit

edildiği belirtilmiş olup temerrüt tarihinde fiilen uyguladığı en yüksek faiz oranını ispat etme külfeti davacı bankanın üzerindedir. Davacı vekili ise yargılama aşamasında fiilen uygulanan en yüksek faiz oranını gösterir herhangi bir bilgi ve belge ibraz etmediği gibi istinaf aşamasında da sunulan herhangi bir belge bulunmamaktadır.

Bu durumda davacının, davalı şirketin genel kredi sözleşmesi kapsamında kullandığı kredi ilişkisinde uyguladığı % 22,08 akdi faiz oranının üzerinde bir faiz oranı uyguladığını ispatlayamadığı gibi yargılama aşamasında bilirkişi raporu ile tespit edilen uygulanacak temerrüt faizi oranlarına itiraz da edilmediği nazara alındığında davacı vekilinin temerrüt faizi oranlarına ilişkin istinaf nedenleri yerinde görülmemiştir.

Öte yandan, takip talebinde ..65-1 nolu ticari kredi için %35 temerrüt faizi talep edildiği halde mahkemece, söz konusu kredi için %44,16 oranında temerrüt faizi uygulanmasına hükmedildiği görülmektedir. Takibe sıkı sıkıya bağlı olan itirazın iptaline ilişkin davada ödeme emrinde talep edilen temerrüt faiz oranını aşar şekilde hüküm kurulması hukuka aykırı olup bu hususun resen nazara alınması gerekmektedir.

Davacı vekilinin diğer bir istinaf nedeni ise davalılar lehine hükmedilen vekalet ücretine ilişkindir.

Davacı tarafça takip talebinde ve davada gayri nakdi kredi tutarın ilişkin 1.115,620 TL'nin faizsiz bir hesapta bloke edilmesi talep edilmiş olup mahkemece, 1.087.610 TL gayri nakdi kredi alacağının depo edilmesine karar verildiği, bu suretle davacının gayrinakdi kredi alacağına ilişkin talebinin 28.010 TL'sinin reddine karar verildiği, nakdi kredi alacağına ilişkin talebin ise tamamının kabulüne karar verildiği halde "Reddedilen kısım üzerinden davalılar vekili lehine takdir olunan 56.011TL ücret-i vekaletin davacıdan alınarak davalıya verilmesine" karar verildiği görülmektedir.

Gayri nakdi alacak için maktu vekalet ücreti takdir edilmesi gerektiği halde yazılı şekilde nispi vekalet ücretine hükmedilmesi hatalı olup davacı vekilinin bu yöndeki istinaf nedenleri yerindedir.

Açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1-b-2 maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve yeninden hüküm kurulmasına, yeniden kurulan hükümde ....65-1 nolu ticari kredi için uygulanacak temerrüt faiz oranının ödeme emrinde talep edildiği şekilde %35 olarak düzeltilmesine ve davalılar lehine maktu vekalet ücreti hükmedilmesine karar verilmiştir.