Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2024/1620 K.2024/1410

İhtiyati hacze itiraz eden/borçlu vekili tarafından yukarıda belirtilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşılmış olmakla dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde gereği görüşülüp düşünüldü:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Alacaklı vekili dava dilekçesi ile; müvekkilinin 15.06.2022 vade tarihli emre muharrer senet ile 95.000 USD olmak üzere borçlulardan toplam 95.000 USD alacaklı bulunduğunu, vadesi geldiği halde ödenmediğini, borcun ödenmesi için yapılan sözlü taleplerin neticesiz kalması, borçluların mal kaçırma hazırlı içerisinde olması, alacağın rehinle de temin edilmediği sebebiyle, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 250.000,00 TL alacağın tahsili amacıyla borçluların taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarının İhtiyaten haczi için gerekli kararın verilmesini talep etmiştir.

Borçlu vekili cevap dilekçesi ile; İhtiyati haciz kararına haksız ve kötü niyetli itiraz edenin itirazının reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ D.İŞ KARARI ÖZETİ

Mahkemece, teminat mukabilinde talebin kabulüne karar verilmiştir.

Borçlu vekilinin; senet üzerindeki imzanın müvekkiline ait olmadığı, alacaklıyı tanımadığı, senedin diğer borçlu tarafından sahte olarak düzenlendiği, müvekkilinin ev hanımı olduğu ve böyle bir senet düzenlemediği, itirazları üzerine, mahkemece 04.06.2024 tarihli ek karar ile; İİK'nun 257/1. maddesi ve devamı hükümleri gereği dosya içerisinde mevcut delillere göre, mahkemece verilen ihtiyati haciz kararında; İİK.265.maddesinde sayılan hususlar yönünden yapılan incelemede herhangi bir değişiklik olmayıp, muterizin sözkonusu ihtiyati haciz kararına itirazının yerinde olmadığı gerekçeleriyle, ihtiyati hacze itirazın reddine karar verilmiştir.

Bu ek kararı karşı davalı/borçlu vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati Hacze İtiraz Eden/Borçlu vekili istinaf dilekçesi ile.

Bursa 4. Genel İcra Müdürlüğünün ...E. sayılı icra dosyası ile müvekkili aleyhinde kambiyo senetlerine mahsus takip yolu ile icra takibi başlatıldığını, ancak müvekkilinin davalı yana hiçbir borcu bulunmadığını, müvekkilinin emekli olup, tek gelir kaynağının emeklilik aylığı olduğunu, müvekkilinin bu yaşına kadar bir çok farklı işte gerek temizlik işlerinde gerek pazarlarda çalıştığını, çocuklarını bu şekilde geçindirmeye çalıştığını, bahse konu senet ile bir bağlantısı bulunmayıp bu denli borç, alacak veya ticaret yapacak kadar maddi imkanı hiç olmadığını, müvekkilinin davalıyı da tanımadığını,

haksız yere konulan ihtiyati haczin kaldırılmasını ve mahkeme nezdinde depo edilmiş bulunan teminat tutarının alacaklıya iadesini önlemek üzere teminat üzerine tedbir konulmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEPLER VE GEREKÇE

Dava, kambiyo senedine ilişkin ihtiyati haciz istemidir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

İhtiyati haciz talebine konu kambiyo senedi 03/02/2022 düzenleme, 15/06/2022 tediye, 15/05/2022 ödeme tarihli olup, düzenleme yeri Bursadır.Keşideci ... TC kimlik numaralı ..., lehtar ise ...'dür. Senedin 95.000 USD tutarlı ve nakden kaydıyla düzenlendiği, iki adet aynı keşideci imzasının yer aldığı ,arkasında ise sırasıyla ...ve ... cirosunun bulunduğu, ...'ın en son ciranta ve hamil olarak, keşideci ... aleyhine kısmi olarak 250.000,00 TL tutar için ihtiyati haciz talebinde bulunduğu anlaşılmış olup , mahkemece teminat mukabilinde ihtiyati haciz talebinin kabulüne karar verilmiştir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 778/1-b maddesi göndermesi ile bonolar hakkında da uygulanması gereken aynı Kanun'un 703/2. maddesi uyarınca; çift vadeli olarak düzenlenen senetler bono vasfında sayılamayacağından İİK'nın 170/a maddesi uyarınca takip yapılmasına da olanak bulunmamaktadır.

Somut olayda, İhtiyati haciz istemine konu edilen 03/02/2022 düzenleme, 15/06/2022 tediye, 15/05/2022 ödeme tarihli 95.000 USD tutarlı miktarlı bonoda talep eden ciranta, itiraz eden ise keşideci konumunda olup, söz konusu belge TTK'nın 778/1-b maddesi göndermesi ile bonolar hakkında da uygulanması gereken aynı Kanun'un 703/2. maddesi uyarınca; çift vadeli olarak düzenlendiğinden, bono vasfında sayılamayacağından TTK'nın 776. Maddesinde yer alan bono niteliğinde değildir. (Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 2016/1310 E. 20161859 K., 2013/2623 E. 2013/4200 K., 2009/12730 E. 2009/11585 K., ve 2008/4713 E. 2008/5363 K. Sayılı kararları)

Bu itibarla, uyuşmazlık, adi senetten kaynaklanan alacak iddiasına ilişkindir. 6100 sayılı HMK.'nın 114-(1)-c) maddesi uyarınca; görev mahkemeye ilişkin olumlu dava şartıdır. Mahkeme tarafından dava şartlarının bulunup bulunmadığı, davanın her aşamasında re'sen araştırılır.

6102 sayılı Kanun'un 6335 sayılı Kanun ile değişik 4 üncü maddesinde ticari davaların; mutlak ticari davalar ve nispi ticari davalar olarak iki gruba ayrıldığı; mutlak ticari davaların, tarafların sıfatına veya bir ticari işletme ile ilgili olup olmamasına bakılmaksızın kanun gereği ticari sayılan davalar, nispi ticari davaların ise, tarafların tacir sıfatına haiz olduğu ve her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili uyuşmazlıklardan doğan davalar olduğu açıklanmıştır. Aynı Kanunun 5. Maddesi 3 fıkrasında ise Asliye Ticaret Mahkemeleri ile Asliye Hukuk Mahkemeleri ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişkinin görev ilişkisi olduğu belirtilmiştir.

Somut olayda taraflar arasındaki ilişki adi senetten kaynaklanmakta olup, taraflar gerçek kişi olup, tacir olduklarına dosyada bir delil bulunmamaktadır. Bu haliyle davanın mutlak veya nispi ticari dava niteliğinin bulunmaması sebebiyle görevli mahkeme Asliye Hukuk Mahkemesi olduğundan, mahkemece ihtiyati hacze itirazın görev kuralı sebebiyle kabulüne, değişik iş dosyalarında görevsizlik halinde dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesi şeklinde karar verilemeyeceğinden ihtiyati haczin kaldırılmasına karar verilmesi gerekirken görev kuralı gözetilmeksizin yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın kaldırılması gerekmiştir.

Açıklanan bu nedenle; itiraz edenin istinaf başvurusunun kabulüne, yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, dairemizce itiraz hakkında yeniden karar verilmesine karar verilmiştir.

... · Başkan ... · ¸(e-imzalıdır) · ... · Üye ... · ¸(e-imzalıdır) · ... · Üye ... · ¸(e-imzalıdır) · ... · Katip ... · ¸(e-imzalıdır)