Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2024/1677 K.2024/1467

İhitiyati Haciz Talep Eden /DAVACI : ... VEKİLİ : Av. ...

İhtiyati Hacze İtiraz Eden/ DAVALI :... VEKİLİ : Av. ...

DAVANIN KONUSU

İhtiyati Haciz

KARAR TARİHİ : 04/10/2024

KARAR YAZIM TARİHİ : 04/10/2024

Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 26/03/2024 tarih,...Esas, ...sayılı kararının istinaf incelemesi neticesinde;

TALEP

İhtiyati Haciz Talep eden talep dilekçesinde; Borçluların faktoring işlemleri neticesinde doğan borçları nedeniyle 03/08/2023 keşide tarihli, 74.000,00 TL bedelli, çeki müvekkiline tevdi ettiğini, çekin yasal süresinde bankaya ibraz edildiğini ve ödenmediğini, alacağın rehinle de teminat altına alınmadığını, borçluların adresinden ayrılma ve malvarlığını elinden çıkarma ihtimali nedeniyle, 45.893,76 TL tutarındaki alacak için borçlular ..... Ltd. Şti. ...., ... ve .... Şti.'nin borca yeter miktarda menkul, gayrimenkul ve 3. şahıslardaki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemenin 26/03/2024 tarihli ...D. İş kararı ile; talebin yerinde olduğu değerlendirilerek, 45.893,76 TL alacağın tahsilini teminen %15 teminat karşılığı ihtiyati haciz talebinin kabulüne karar verilmiştir.

İhtiyati hacze itiraz eden borçlu ... vekili itiraz dilekçesinde özetle; müvekkilinin kanuni ikametgahının ...olduğunu ayrıca çekte düzenleme yerininin de ... olduğunu, bu nedenle yetkili mahkemenin .... Mahkemeleri olduğunu, Bursa 2. İcra Hukuk Mahkemesi ... Esas sayılı dosyasında hem yetki itirazında bulunulduğunu hem de borca ve imzaya itiraz edildiğini, karşı tarafın (ihtiyati haciz talep eden şirketin) müvekkilinden herhangi bir alacağı bulunmadığını, belirterek öncelikle yetki itirazının kabulü ile yetkisizlik kararı verilmesini ve ihtiyati haciz kararının iptalinini talep etmiştir.

Alacaklı vekili cevap dilekçesinde özetle; itirazların haksız ve dayanaksız olduğunu, aleyhine ihtiyati haciz istenen borçlulardan.... Şti.'nin bilinen adresinin "..." ve mersis adresi ise "..." adresi olduğunu, Davalı/borçlunun birden fazla olması halinde bunlardan birinin ikametgahı/yasal adresi mahkemeleri HMK 7/1 maddesine göre yetkili olduğundan borçlunun yapmış olduğu yetki itirazının reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece duruşma açılarak verilen 05/06/2024 tarihli ek karar ile ; İhtiyati hacze karar vermeye yetkili mahkemenin "takibe yetkili icra dairesinin bulunduğu yer mahkemesi" olduğu, bu hususun İİK 258/1'in 50. maddeye yaptığı atıf ile anlaşıldığını, İhtiyati haciz kararı için yetkili mahkemenin kural olarak HMK hükümlerine göre belirleneceği, somut olayda talep dayanağı çekin keşide yerinin Nusaybin, muhatap bankanın ... şubesi, borçlunun yerleşim yerinin ... olduğu, dolayısıyla Bursa mahkemelerini yetkili kılan herhangi bir husus bulunmadığı belirtilerek İhtiyati hacze itirazın kabulüne, mahkemenin 26/03/2024 tarih, ..D. İş -... Karar sayılı ihtiyati haciz kararının itiraz eden borçlu...yönünden kaldırılmasına, karar verilmiştir.

Karara karşı talep eden vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Talep eden alacaklı vekili istinaf dilekçesinde özetle. İİK 50/1 maddesinde aynen "Para veya teminat borcu için takip hususunda Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun yetkiye dair hükümleri kıyas yolu ile tatbik olunur.

Şu kadar ki, takibe esas olan akdin yapıldığı icra dairesi de takibe yetkilidir " denildiğini, İİK yollamasıyla HMK'nın yetkiye ilişkin düzenlemelerine bakılması gerektiğini, HMK 7/1 maddesine göre "Davalı birden fazla ise dava, bunlardan birinin yerleşim yeri mahkemesinde açılabilir.

Ancak, dava sebebine göre kanunda, davalıların tamamı hakkında ortak yetkiyi taşıyan bir mahkeme belirtilmişse, davaya o yer mahkemesinde bakılır." hükmü gereğince aleyhine ihtiyati haciz istenen borçlulardan ...Şti.'nin bilinen adresi "..." ve mersis adresi ise "..." adresi olduğunu, Davalı/borçlunun birden fazla olması halinde bunlardan birinin ikametgahı/yasal adresi mahkemeleri HMK 7/1 maddesine göre yetkili olduğuna dair açık kanun hükmü göz ardı edilerek verilen kararın hukuka aykırı olduğunu belirterek kararın kaldırılmasına, borçlunun yapmış olduğu İhtiyaten Hacze İtirazın reddine, karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Dava, ihtiyati hacze itiraz istemine ilişkindir.

İlk derece mahkemesince, davanın 26/03/2024 tarih,... D. İş - .. Karar sayılı ihtiyati haciz kararının itiraz eden borçlu ...yönünden kaldırılmasına, karar verilmiş olup, karara karşı talep eden vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu(İİK)'nun 257/1. Maddesine göre, rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklarıyla diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir. İİK'nın 258/1. Maddesine göre de ihtiyati hacze İİK'nın 50. maddesi atfı ile Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun yetkiye dair hükümlerine göre yetkili mahkeme tarafından karar verilir.

Borçlu tarafından kendisi dinlenmeden verilen ihtiyati hacze karşı İİK'nın 265/1. maddesine uyarınca, ihtiyati haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı; huzurunda yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi halde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edilebilir. İİK'nın 265/3. maddesinde ise, mahkemenin, gösterilen sebeplere hasren tetkikat yaparak itirazı kabul veya reddedeceği, düzenlenmiştir.

İhtiyati hacze konu edilen çekin; 03/08/2023 tarihli 74.000 TL bedelli muhatap banka İş bankası ...Şubesi, keşide yeri ...olduğu, keşidecisinin ...i. Avalist ...Kök, lehtarı .. olan çekte sırasıyla lehtar ..,.., ... Ltd. Şti. ve alacaklı ... Şirketinin cirolarının bulunduğu, süresi içinde çekin bankaya ibrazında karşılığının bulunmadığı ve Gaziantep 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...Esas sayılı kararı ile üzerine ihtiyati tedbir konulduğundan herhangi bir işlem yapılmadığına ilişkin şerhin çekin üzerine işlenmiş olduğu görülmüştür.

İİK'nın 258. maddesinde ihtiyati hacze 50. maddeye göre yetkili mahkeme tarafından karar verileceği belirtilmiş, aynı yasanın 50. maddesiyle "Para veya teminat borcu için takip hususunda Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun yetkiye dair hükümleri kıyas yolu ile tatbik olunur. Şu kadar ki, takibe esas olan akdin yapıldığı icra dairesi de takibe salahiyetlidir." şeklindeki düzenleme uyarınca ihtiyati hacizde yetkili mahkemenin belirlenmesi hususunda HMK'nın yetkiye ilişkin hükümlerine atıfta bulunulmuştur.

Kambiyo senetlerinden doğan alacaklar aranacak alacak niteliğinde olduğundan bu alacaklar için 6098 sayılı TBK'nın 89/1. (818 Sayılı BK'nın 73/1) hükmü uygulanamaz. Çekten kaynaklanan borcun alacaklısı borçlunun yerleşim yerinde, birden fazla borçlu bulunması halinde borçlulardan birinin yerleşim yerinde, çekin keşide yerinde, ödeme yerinde ihtiyati haciz talebinde bulunabilir.

Somut olayda birden fazla borçlu söz konusu olup, borçlulardan ... Şti.'nin yerleşim yeri mahkemesi de yetkili bulunmaktadır. Bu durumda, borçlulardan... Şti.'nin adresinin Bursa Mahkemeleri yargı alanında bulunduğu anlaşılmakla, ihtiyati hacze itiraz eden borçlu ..'ün yetkiye itirazının yerinde olmadığı gibi borca yönelik itirazın açılacak asıl davada değerlendirileceğinden itiraz eden borçlunun tüm itirazlarının reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır.

Açıklanan bu nedenlerle, talep eden alacaklı banka vekilinin istinaf başvurusunun HMK 353/1.b.2 maddesi uyarınca kabulü ile ilk derece mahkemesinin 05/06/2024 tarihli ek kararının kaldırılarak itiraz eden borçlu şirket vekilinin itirazının reddine karar verilmiştir.

... · Başkan · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · .... · ¸e-imzalıdır · ... · Katip · .... · ¸e-imzalıdır