Denizli Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2025/1394 K.2025/1817

İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına yönelik davalı tarafça istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Davacı müvekkiline davalı borçlu şirket tarafından ciro edilerek teslim edilen dava dilekçesi içeriğinde görüntüsü sunulan çekin 26/04/2024 tarihinde/süresinde ilgili bankaya ibraz edildiğini, ancak karşılığının olmaması sebebiyle, ödenmediği hususu işbu çekin arkasına şerh edilerek taraflarına iade edildiğini, çek bedeli ödenmemiş olduğundan, davalı borçlu şirket hakkında Bodrum 1.İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile İİK.

167. maddeye uygun olarak kambiyo senetlerine mahsus iflas yolu ile icra takibi başlatılmış olup çekin aslının İcra Müdürlüğü kasasında olduğunu, söz konusu icra dosyasında İİK. 168.maddeye göre davalı borçlu şirkete ödeme emri gönderilmiş olduğunu, 30/07/2024 tarihinde tebliğ edildiğini, ancak İİK.

173.madde 1.fıkraya göre 5 günlük süre içerisinde ne borç ödenmiş ne de ödeme emrine itiraz edilmiş olduğunu, işbu iflas davasını açmanın zaruri hale geldiğini, İİK.167 ve devamı maddeleri uyarınca başlatılan kambiyo senetlerine mahsus iflas yolu ile takipte ödeme emrine itiraz edilmemiş ve borç da ödenmemiş olup, İİK.173 ve devamı maddeleri uyarınca davalı şirketin iflasına karar verilmesini, yargılama giderleri ve yasal vekalet ücretinin davalı borçlu şirket aleyhine tahmil edilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Müvekkili şirkete karşı ikame edilen, hukuki dayanaktan yoksun iş bu davanın reddi gerektiğini, dava dilekçesinde, Bodrum 1. İcra Müdürlügü'nün ...

Esas sayılı dosyası ile kambiyo senetlerine mahsus iflas yolu ile icra takibi müvekkili şirkete tebliğ olduğunu, ancak müvekkili şirket ile davalı şirketin, davalı şirket yetkilileri ile taraflar arasında imzalanan taşınmaz devri de içeren sözleşmenin bulunduğunu, işbu sözleşmenin davalı şirket ve davalı şirket yetkilileri tarafından ihlal edilmesi nedeni ile dava şartı arabuluculuğa başvurulduğunu, arabulucu dosyası ve devamında ikame edilecek dava dosyası ile bilgilerin ayrıca mahkeme ile paylaşılacağını, müvekkili şirketin ticaret sicil kaydı ile faaliyetlerine devam etmekte olduğunu,

her halükarda dosya borcunun açıkça borçludan tahsil edilebilir durumda iken müvekkili şirketin iflasının talebinin açıkça kötü niyetli olduğunu, müvekkili şirketin taraflar arasında imzalanan sözleşme ile piyasa değeri borcu rahatlıkla karşılayabilecek olan taşınmazı davalı şirket yetkilisine sözleşme ile devretmesine rağmen kötü niyetli olarak sözleşme koşullarını ihlal eden yine sözleşmeye aykırı olarak taşınmazı üçüncü kişilere devreden tarafın davalı şirket yetkilisi olduğunu, davacı tarafın kötü niyetli olarak şirketin iflasını talep ettiğini,

dünyanın ve ülkemizin yoğun olarak yaşadığı ekonomik kriz nedeniyle müvekkili şirketin de etkilenmiş olsa da yukarıda izah edildiği üzere müvekkili şirketin ticari faaliyetlerine devam etmekte olduğunu, iş bu geçici ödeme güçlüğüne davacı şirketin kötü niyetli ve hukuka aykırı eylemlerinin sebep olduğunu, davanın ikamesi için İİK.

177.maddesinde yer alan şartların bulunmadığını, müvekkili şirketin yerleşim yerinin belli olduğunu, faaliyetini sürdürmekte olduğunu, müvekkili şirketin madde düzenlemesinde yer aldığı üzere, ödemelerini tatil etmesi ve/veya mal kaçırması yahut mallarını saklamasının da söz konusu olmadığını, bu nedenlerle davacı yanın açmış olduğu haksız ve mesnetsiz tüm talepleri ile birlikte davanın tümden reddine, yargılama harç ve masrafları ile vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Fer'i müdahil ... Anonim Şirketi vekili müdahale talepli dilekçesinde özetle: Müvekkili Banka tarafından, borçlu şirket aleyhine kredi borçlarından kaynaklanan alacakların tahsili amacıyla Bodrum 2.İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını ve takiplerin kesinleştiğini, söz konusu takip işlemleri kapsamında kesinleşen müvekkili bankanın alacağının ekli icra müdürlüğü kapak hesabı ile hesaplanmış olup, Bodrum 2. İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı dosyasında 25/09/2024 hesap tarihi itibari ile 1.518.851,84 TL olduğunu, borçluların huzurdaki dava ile iflaslarına karar verilmesini talep ettikleri ilanen tebliğ neticesinde öğrenildiğini, bu sebeple iflas dosyasına müdahillik talebinde bulunmak için başvurma zaruretinin doğduğunu, açıklanan sebeplerle, yukarıda tablo halinde sunulan icra takiplerine konu alacaklarına yönelik takip talebinde belirtilen şartlar baki kalmak kaydıyla müdahilliklerinin kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile. Bodrum 1. İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyası ile usulüne uygun olarak kambiyo senetlerine özgü iflas yolu ile takip yapıldığı, ödeme emri tebliğ edilmiş olmasına rağmen davalı şirket tarafından takibe konu borcun ödenmediği, mahkememizce 22/01/2025 tarihli duruşmasının 2 nolu ara kararı ile; "güncel borç hesabı miktarının İİK madde 158 gereği yedi gün içinde mahkeme veznesine depo edilmesi,

borçluya ve iflas davasında kendisini temsil etmiş olan vekiline, dava vicahda devam ediyorsa duruşmada, aksi takdirde Tebligat Kanunu hükümleri dairesinde yapılacak tebliğ ile emrine, yapılan ihtarata ve verilen süreye rağmen borçlu borcunu ödemekten imtina ederse ilk oturumda iflasına karar verileceği" hususunun ihtar ve tebliğ olunduğu ancak davalı şirket tarafından depo kararının gereği verilen süre içerisinde yerine getirilmediği gerekçesi ile.

"1-DAVANIN KABULÜNE, 2-Bodrum Ticaret Sicil Müdürlüğünde ... Sicil numarası ile kayıtlı ve muamele merkezi " ... " olan "... ANONİM ŞİRKETİNİN" 16/04/2025 günü saat 09:53 itibari ile İFLASINA," dair karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle: Yargıtay’ın yerleşik içtihatları uyarınca mahkemeler, borçlunun mali durumu, ödeme niyeti ve somut olayın özelliklerini değerlendirerek iflas talebini reddedebileceğini, davalı şirket aktif faaliyet göstermekte olduğunu, ticaret siciline kayıtlı adresinde faaliyetlerine devam ettiğini, ayrıca borca karşılık davacı şirket yetkilisine devredilen taşınmaz malın değerinin borcun çok üzerinde olduğunu, 22/01/2025 tarihli duruşmada verilen 7 günlük süreye ilişkin ihtarın ve depo kararının usulüne uygun şekilde tebliğ edilip edilmediğinin tartışmalı olduğunu,

iflas kararının yalnızca ödeme yapılmamasına dayanılarak verildiğini, oysa Yargıtay, iflasa karar verilebilmesi için yerleşim yerinin belirsizliği, ödemelerin tatili, mal kaçırma vb. unsurların oluşup oluşmadığının mahkemece açıkça belirlenmesi gerektiğini vurgulamakta olduğunu, bu nedenlerle Muğla Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ... Esas ...

Karar sayılı kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini istemiştir.

Davacı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle: Yerel Mahkemenin kararı hakka ve hukuka uygun olduğunu, davalı şirketin faaliyetinin devam etmediği çeşitli savcılık dosyalarında tutanak altına alınmış olup; davalı tarafın da davalı taraf yetkilisinin de adreslerinde bulunamadıkları, tanınmadıkları, iletişim kurulamadığı ve adreslerinin meçhul olduğunun tespitinin yapıldığını, davalı taraf, icra takibinde usuli eksiklikler olduğunu belirtmesine rağmen somut herhangi bir iddiada ve delil ibrazında bulunmadığını,

davalı taraf cevap dilekçesinde iş bu davaya esas icra takibinde yapılan tebligatın usule aykırı olduğuna dair herhangi bir savunmada ve delil ibrazında da bulunmadığını, davalı taraf dosya kapsamında ileri sürmediği iddialarla istinaf başvurusunda bulunmuş olup; savunmanın genişletilmesi yasağına tabi bu beyanları kabul etmediklerini ve tamamına itiraz ettiklerini, bu nedenlerle Yerel Mahkeme kararının onanması ile birlikte istinaf başvurusunda bulunan davalı tarafın kötüniyetli, haksız, dayanaksız ve hukuka aykırı istinaf başvurusunun reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE

Dairemizce HMK'nın 355. maddesi kapsamında istinaf dilekçesinde belirtilen hususlarla sınırlı olmak üzere ve kamu düzenine ilişkin hususlar resen dikkate alınarak yapılan inceleme neticesinde;

Dava, İİK'nın 173. maddesine dayalı kambiyo senetlerine özgü iflas yoluyla kesinleşen takibe istinaden borçlunun iflası istemine ilişkindir.

Mahkemece yapılan yargılama sonucunda davanın kabulü ile davalı şirketin iflasına karar verilmiş; karara karşı davalı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

Dosya kapsamına göre, davacının, Bodrum 1. İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyasında, 26/04/2024 düzenleme tarihli ve 896.933,60 TL bedelli çek bedelinin tahsili amacıyla davalı aleyhine kambiyo senetlerine özgü iflas yolu ile icra takibi başlattığı, ödeme emrinin 30/07/2024 tarihinde davalı borçlu şirkete elektronik tebliğ yolu ile tebliğ edildiği, borçlu şirketin icra takibine karşı herhangi bir şikayet veya itirazda bulunmadığı, davacının ödeme emrinin tebliğinden itibaren yasal süresi içinde, 06/08/2024 tarihinde iş bu istinaf incelemesine konu iflas davasını açtığı anlaşılmaktadır.

2004 sayılı İİK'nın 171. maddesinin üst başlığı iflas yolu ile takip olup, maddede ödeme emri düzenlenmiştir. 171/4. bentte; beş gün içinde borç ödenmediği, itiraz veya şikayet edilmediği takdirde alacaklının ticaret mahkemesinde borçlunun iflasını talep edebileceği ihtarının yazılacağı belirtilmiştir.

172. maddede ise; itiraz veya şikayet, 173. maddede, iflas davası düzenlenmiş, 173/1. fıkrada borçlunun beş gün içinde borcu ödemez, itiraz veya şikayette bulunmazsa alacaklının bu durumu tevsik eden ödeme emri nüshası ile ticaret mahkemesinden borçlunun iflasına karar verilmesini isteyebileceği, iflas takibinin kesinleşmesinde 166. maddenin ikinci fıkrasındaki usul ile ilan edileceği, iflas talebinin ilanından itibaren on beş gün içinde diğer alacaklıların davaya müdahale veya itiraz ederek iflası gerektiren bir hal bulunmadığını ileri sürerek mahkemeden talebin reddini isteyebilecekleri, mahkemenin 158. madde uyarınca,

yedi gün içinde faiz ve icra masrafları ile birlikte borcun ifa veya o miktar meblağın mahkeme veznesine depo edilmesini emredeceği, bu emrin yerine getirilmemesi halinde, iflas kararı verileceği, 174. maddesinde ise, itiraz veya şikayet olunması halinde mahkemece 158. madde uyarınca iflas davasını karara bağlayacağına yer verilmiştir.

Somut olayda, kambiyo senetlerine özgü iflas yolu ile icra takibinin itirazsız kesinleştiği, davacı alacaklının yasal süresinde iflas davası açtığı, davada İİK'nın 173/2 maddesi yollaması ile İİK'nın 166/2 maddesi uyarınca ilanların yapıldığı, davacı tarafın mahkemece takdir edilen iflas avansını ikmal ettiği görülmektedir.

Mahkemece, depo emrinde ödenecek borç ve ferileri Türk Lirası olarak belirlenmiş ve yedi günlük süre içerisinde depo emrine esas miktarın mahkeme veznesine depo edilmediği taktirde davalının iflasına karar verileceğine dair usulüne uygun ihtar yapılmış, ancak davalı borcu ödememiştir. Davalı, verilen süreye rağmen depo emrini yerine getirmediğinden davalı şirketin iflasına karar verilmesi usul ve yasaya uygundur.

Ayrıca iflas yoluyla takip itirazsız kesinleştiğinden, alacağın esasına ilişkin inceleme yapılmasına ve şirketin borca batık olup olmadığının araştırılmasına ise gerek bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle, kambiyo senetlerine özgü iflas yolu ile takip başlatan davacı alacaklının, takip konusu alacağının sübuta erdiği, takibe konu edilen alacağa dair depo kararına esas olan alacağın davalı borçluya ihtar edildiği, meşruhatlı şekilde yapılan ihtara rağmen borcun ödenmediği, depo emrinde bir yanlışlığın bulunmadığı, hangi kalemlerde yanlışlık yapıldığını açıkça belirtip gerekçelendirmeyen davalının, depo emrinin hatalı olduğuna, bu nedenle borcun kesinleşmediğine yönelik istinaf sebeplerinin de yerinde görülmediği,

bu anlamda ve yasanın emredici düzenlemeleri kapsamında davalı borçlu şirket yönünden verilen iflas kararında usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1.b.1 bendi gereğince esastan reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.