Denizli Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2025/543 K.2025/538

İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına yönelik davacı tarafça istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde, müvekkilinin ......ilinde faaliyet gösteren bir firma olduğunu, ......ilinde faaliyet gösteren ....... A.Ş. ile ticari ilişkisi ve alacağı bulunduğunu, keşidecisi ......A.Ş., muhatabı ......A.Ş. ......Şubesi, keşide tarihi ......, meblağı ......

TL olan ......nolu çeki ......yolu ile gönderdiğini ancak çekin kargo tarafından kendilerine teslim edilmediğini, bu nedenle ......Mahkemesi'nin ......Esas sayılı dosyası ile çek zıyaı ve iptali davası açıldığını, açılan davada çek ibraz tarihinde davalı tarafından bankaya ibraz edildiğini, bunun akabinde müvekkili aleyhine davalı tarafından ......Müdürlüğü'nün ......esas sayılı takip dosyası ile icra takibine geçildiğini, yapılan icra takibinde lehdar cirosundaki imza müvekkiline ait olmadığını ve takibin yetkili yerde açılmaması sebebiyle ......Mahkemesi'ne itiraz edildiğini, davalının çeki ele geçirdikten sonra,

keşideci ile birden çok kez mail vasıtası ile yazıştığını, ancak çekin lehdara ulaşmadan kargoda kaybolduğunu ve çekin lehdar kısmındaki imzanın sahtecilik yoluyla atıldığını mail vasıtası ile davalıya bildirmesine rağmen, davalının çeki iade etmediği gibi, icra takibi yoluna başvurduğunu, davalının iktisabında ağır kusurlu olduğunu, çekin keşidecesinin de bunun üzerine,

çekteki lehdar imzasının ......AŞ'ye ait olmadığını, çekin çalıntı durumda olduğunu bildirdiğini, ......tarihli bu bildirim ve uyarıya rağmen çek ile işlem yapmasının davalının kötüniyetli olduğunu apaçık ortaya koyduğunu beyan ederek Keşidecisi ......A.Ş., muhatabı ......A.Ş. ......Şubesi, keşide tarihi ......meblağı ......TL olan ......nolu çekin istirdatına karar verilmesini talep dava ve talep etmiştir.

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "Somut olayda, 6325 sayılı Kanunun 18/A-2.maddesi gereğince davacı vekiline ihtarlı davetiye çıkarılarak 1 haftalık kesin süre içerisinde davalı taraf ile anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış örneğini sunmasının istenildiği, verilen süre içerisinde dava tarihinden önce arabulucuya başvurulduğuna ilişkin son tutanağın aslı veya arabulucu tarafından onaylanmış örneğinin sunulmadığı anlaşılmakla, iş bu davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine" dair karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; ...... Mahkemesinin ......Esas,......Karar sayılı dosyası ile dava dilekçesinde belirtilen sebeplerle işlem yapması davalının kötüniyetli olduğunu, keşidecisi ......

A.Ş., muhatabı ......A.Ş.......şubesi, keşide tarihi ......, meblağı ......TL olan ......nolu çekin istirdatına karar verilmesinin talep edildiğini, ......Mahkemesi ......Esas, ......Esas sayılı dosyası ile taraflarına çek istirdatı açmak ve dava açtığına dair belgeyi mahkemeye sunmak üzere iki haftalık kesin süre verildiğini, iş bu süre içerisinde çek istirdatı davasının açıldığını, ancak mahkemece davanın arabuluculuk dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine kararı verildiğini, mahkeme kararının hatalı olduğunu, zira çek istirdat davaları arabuluculuğa tabi olmadığını, bu yönde;

......BAM ......HD. ......Esas ve ......Karar sayılı kararına göre; çek istirdat davası arabuluculuğa tabi olmadığını ve açılan davanın bir menfi tespiti de içermediğini, bu açıklamalar ışığında ......Mahkemesi ......Esas, ......Karar sayılı dosyasında verilen ......tarihli usul ve yasaya aykırı kararının kaldırılmasını, istinaf başvurularının kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE

Dairemizce HMK'nın 355. maddesi kapsamında istinaf dilekçesinde belirtilen hususlarla sınırlı olmak üzere ve kamu düzenine ilişkin hususlar resen dikkate alınarak yapılan inceleme neticesinde;

Dava, çekin istirdadı talebine ilişkindir. Mahkemece yukarıda açıklanan gerekçe ile davanın usulden reddine karar verilmiş, karara karşı davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Dava tarihinde yürürlükte bulunan 6102 sayılı TTK'nın 5/A maddesine göre; TTK'nın 4. maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında, dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır.

Somut dava, ticari nitelikli bir istirdat davası olduğundan, TTK'nın 5/A maddesi kapsamında arabuluculuk dava şartına tabidir.

6325 sayılı Kanun'un 18/A maddesinin 2. fıkrasına göre, davacıya arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın ibrazı için bir haftalık kesin süre verilmesi ve sonucuna göre işlem yapılması, aynı maddenin son cümlesine göre ise, arabulucuya başvurulmadan dava açıldığının anlaşılması halinde herhangi bir işlem yapılmaksızın davanın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilmesi gerekir.

Somut olayda davanın arabuluculuğa tabi olduğu, mahkemece davacıya yukarıda belirtilen şekilde arabuluculuk tutanağı sunmak üzere süre verildiği, ancak davacının verilen bir haftalık kesin süre içerisinde arabuluculuk son tutanağının sunulmadığı , bu suretle mahkemece verilen kararın yerinde olduğu görülmüştür.

Bu durumda, istinaf kanun yoluna başvuranın dilekçesinde yer verdiği itirazların yerinde olmamasına, mahkeme gerekçesinin ayrıntılı ve denetime elverişli bulunmasına, kararda kamu düzenine ilişkin bir aykırılık bulunmamasına, kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olmasına göre, Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.