Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi E.2020/1508 K.2022/1769

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkilinin 29.500,00 TL ve 63.000,00 TL bedelli KDV hariç faturada belirtilen hizmetleri verdiğinden, bu bedelli faturaları davalıya kestiğini, faturaların vadesinde ödenmediğini, her ne kadar fatura üzerinde davalının imzası yoksa bile faturaların vergi dairesine bilanço alış bildirgesi ile bildirdiğini, ......... bildirgesinde KDV hariç 92.500,00 TL bildirge yapıldığının sabit olduğunu, halen KDV hariç 92.500,00 TL alacakları olduğundan kısmi ihtiyati haciz kararı aldıklarını, borçlu hakkında girişilen Erzurum .......

İcra Müdürlüğünün 2019/.......... Esas sayılı dosyasında borca itiraz edildiğinden işbu davayı açtıklarını belirterek davalı tarafın itirazlarının iptaline, davalının asıl alacağın % 20'sinden az olmayacak şeklide icra inkar tazminatı ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, itirazın iptaline karar verme yetkisinin İcra Hukuk Mahkemesinin yetkisinde olduğunu, davacının müvekkili şirkete iş yaptığını ve bu işlerin karşılığında fatura kestiğini ve faturaları müvekkili şirketin beyan ettiğinin doğru olduğunu, ancak bedellerinin ödenmediği iddiasının asılsız olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ

Yapılan yargılama neticesinde "davacı tarafça 29.500,- TL ve 63.000,- TL bedelli KDV hariç faturalara dayalı olarak Erzurum ....... İcra Müdürlüğünün 2019/....... Esas sayılı dosyasında takip yapıldığı, borca itiraz üzerine mahkememizde itirazın iptali davası açıldığı, davaya konu faturaların ....... İnşaat Taah. Yapı Malz. Market Turz. Otel Ltd.

Şti.'nin BA bildirgesinde KDV hariç 92.500,- TL bildirge yapıldığının sabit olduğu, kaldı ki taraflar arasındaki ticari ilişkinin davalı tarafça inkar edilmediği, her ne kadar bilirkişi tarafından düzenlenen rapora göre davalının borcu bulunmadığı yönünde tespitte bulunulmuş ise de, davacı ile davalı arasındaki ticari ilişkinin varlığı, ticari defterlerde ödemenin yapıldığına ilişkin belgelerin bulunmuyor oluşu, davalının sunduğu deliller arasında ödemenin davacıya yapıldığına ilişkin bir kayda rastlanmamış olması dikkate alınarak ve davalının temerrüde düşürülmediği anlaşılarak, davalının Erzurum ......

İcra Müdürlüğünün 2019/......... Esas sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazın kısmen iptali ile takibin 31.000,00 TL asıl alacak, 606,00 TL ihtiyati haciz vekalet ücreti 117,50 TL ihtiyati haciz karar harcı olmak üzere toplam 31.723,50 TL üzerinden devamına, alacak likit olduğundan asıl alacağın % 20'si oranındaki 6.200,00 TL icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine" karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF NEDENLERİ

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacının yaptığı itirazları değerlendirmenin İcra Mahkemesinin görevinde olduğunu, davacının ticari defterlerinde bir alacağın olmadığının rapor edildiğini, yemin teklifinin neden reddedildiğinin açıklanmadığını kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava eser sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili için yapılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen karara karşı davalı tarafça kararın kaldırılması istemiyle istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Taraflar arasında akdi ilişki bulunduğu iddiasıyla faturalara dayalı olarak davacı yüklenici tarafından davalı iş sahibi aleyhine icra takibi yapılmış olup, davalı yüklenicinin süresi içinde takibe itirazı üzerine eldeki dava açılmıştır.

Davalı taraf, yemin deliline de dayanmıştır. Hakimi bağlayıcı nitelikteki (kesin) delillerden olan yemin delili, bir kimsenin esas davasının halline etkili olan bir olayın ispatı için diğerine teklif ettiği bir doğrulatma beyanıdır. Hukuk Muhakemeleri Kanunu, sadece bir tarafın diğerine yemin teklifini kabul etmiş, hakimin kendiliğinden yemin teklifine izin vermemiştir.

Çünkü, yemin karşı tarafın vicdanına bırakılan bir durum olup bu riski sadece taraf isterse alması düşünülmüştür. Yemini, kendisine ispat yükü düşen taraf teklif edebilir. Kendisine ispat yükü düşmeyen tarafın, yemin teklif etmesinin hiç bir hukuki sonucu yoktur. Yemin her vakıa hakkında teklif edilemez. Vakıanın davanın çözümü bakımından önem arzetmesi ve taraflar arasında çekişmeli olması gerekmektedir (m. 225).

Ayrıca, vakıanın yemin teklif edilen tarafın kendisinden kaynaklanması gerekir. Bir kişiden bilgi sahibi olmadığı konuda yemin etmesi istenemez. Bir kimsenin bir hususu bilmesi onun kendisinden kaynaklanan vakıa sayılır (m. 225). Yemini, ispat yükü üzerine düşen taraf, diğer tarafa teklif eder.

Tarafın dilekçelerin değişimi aşamasında yemin deliline açıkça dayandığı hallerde, hakim delilleri değerlendirirken bir sıra gözetmeli önce diğer delilleri incelemeli ve bu delillerle iddia ispat edilmişse yemin delilini hiç gündeme getirmemelidir. İspat yükünü taşıyan tarafın gösterdiği ve dava dosyasına sunduğu diğer deliller değerlendirmeden karşı tarafa yemin teklif edilmesi hukuki sonuç doğurmaz.

Yargıtay'da yemin deliline son çare olarak başvurulması gerektiğini ve diğer deliller incelenmeden yemin teklif edilmesinin sonuca etki etmeyeceğini belirtmektedir. Bununla birlikte, ispat yükünü taşıyan tarafın iddiasını gösterdiği delillerle ispat edemediği hallerde hakimin tarafa davayı aydınlatma ödevi çerçevesinde yemin teklifi hakkı bulunduğunu hatırlatması mümkündür (m.

31)." (Pekcanıtez Usûl, Medeni Usûl Hukuku, Cilt 2, 15. Bası,İstanbul, Mart 2017, Sayfa 1875, 1876, 1877, 1878,1880)

Davalı taraf, delil listesinde açıkça yemin deliline dayandığından davalıya yemin teklif hakkı hatırlatılarak HMK’nın 225 ve devamı maddeleri gereğince işlem yapılarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken bu husus yerine getirilmeden hangi gerekçe ile yemin metninin reddedildiği açıklanmadan yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir. Açıklanan nedenlerle davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, mahkeme kararının HMK'nın 353/1-a.6 maddesi gereğince kaldırılmasına, dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir.