Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2020/326 K.2021/1795

Taraflar arasında görülen davada Gaziantep 1. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 07/10/2019 tarih ve 2017/748 Esas, 2019/1289 Karar sayılı kararın istinaf incelemesinin davalı vekili tarafından istendiği, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla 6100 sayılı HMK’nın 353. maddesi gereğince tetkikatın evrak üzerinde yapılmasına karar verilerek, dava dosyası için düzenlenen rapor ile istinaf sebepleri dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları, tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

- KARAR -

Davacı vekili; Davalı tarafından ...İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile ....tarihli .... TL bedelli çeke dayalı olarak icra takibi başlatıldığını, takip dayanağı çekin sahte olduğunu, çekteki imzanın müvekkili belediyenin yetkilisine ait olmadığını ileri sürerek müvekkilinin çek nedeniyle borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili; Mahkemenin yetkisiz olduğunu, yetkili mahkemenin Bursa Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, davacı tarafın sahtelik iddiasının ispatlanması gerektiğini, müvekkilinin çekin iyiniyetli hamili olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece; Sahtelik iddiasının herkese karşı ileri sürülebileceği, çek üzerindeki imzanın sahte olup olmadığının belirlenmesi için imza incelemesi yapılması gerektiği, muhatap banka cezabi yazısına göre çek aslının davalı elinde olduğu, davalıya HMK'nun 220. Maddesi ihtarını içerir şekilde çek aslını ibraz etmesi için davetiye çıkarıldığı, usulüne uygun tebliğe rağmen davalının çeki ibraz etmediği, bu nedenle imza incelemesi yaptırılamadığı, bu durum karşısında çek aslı davalı tarafça ibraz edilmediğinden çekteki imzanın davacıya ait olmadığı davalı tarafça kabul edilmiş sayılacağı, çek aslını ibraz etmeyen davalının kötüniyetli sayılması gerektiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Davalı Vekili.

Kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, yetkili mahkemenin icra takibinin açıldığı yer mahkemesi olduğunu, yetkili mahkemenin Bursa Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, müvekkilinin dava konusu çekte ciranta olup tamamen iyi niyetli olduğunu, müvekkili aleyhine kötüniyet tazminatına hükmedilmesinin doğru olmadığını, mahkemece, davaya konu çekin hangi tarihte davacı belediyeye verildiğinin araştırılmadığını, çekin yetkili imza harici tedavüle çıktığı belli ise davacı belediyenin bu çekin kayıp ve ziya'ı için çek iptali davası açması gerektiğini,

böyle bir dava açmış olsa idi müvekkilinin iş bu çeki gününden önce bankaya götürdüğünde kendisine gerekli bilgi verileceğini ve müvekkilinin de çeki kabul etmeyeceğini, koskoca... Büyükşehir Belediyesi'nin kendi bünyesindeki ve kendi kontrolündeki bir çekin başkaları tarafından kullanılmasının ve böyle bir çek yaprağı hakkında ...

Büyükşehir Belediyesi gibi her şeyi resmi ve kayıtlı bir belediyenin kanunen yapması gereken işlemleri yapmamasının kabul edilemeyeceğini, dava konusu çekin çalıntı ya da sahte olmadığını, ileri sürerek yerel mahkeme kararının kaldırılması talebiyle istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Dava, menfi tespit talebine ilişkindir.

İnceleme; 6100 sayılı HMK'nın 355. Maddesi hükmü uyarınca, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

1-Bilindiği üzere, HMK.'nun 6. maddesi gereğince bir davada genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir. Yine HMK 10. Maddesi gereğince sözleşmeden doğan davalar, sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde de açılabilir.

Yine İİK 72/son maddesi gereğince menfi tesbit ve istirdat davaları, takibi yapan icra dairesinin bulunduğu yer mahkemesinde açılabileceği gibi, davalının yerleşim yeri mahkemesinde de açılabilir. HMK 10. Maddesinde ve İİK 72/son maddesinde yer alan yetkiye ilişkin düzenlemeler kesin yetkiye ilişkin olmayıp, özel yetkiye ilişkin düzenleme mahiyetindedir. Davacı, davasını özel veya genel yetkili mahkemelerden herhangi birinde açabilir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık çekten kaynaklanmakta olup dava konusu çekin ödeme yeri TTK 781/2. Maddesi gereğince ödeme yeri muhatap bankanın bulunduğu yer olan Gaziantep'tir. Buna göre HMK 10.maddesi gereğince Gaziantep Mahkemeleri de yetkilidir. Bu nedenle davalı vekilinin mahkemenin yetkisine yönelik istinaf talebi yerinde görülmemiştir.

2-Dosyada mevcut bilgi ve belgelere göre dava konusu çekin ....İcra Müdürlüğünün .... Esas sayılı dosyası ile icraya konulduğu, davacı tarafın çekle ilgili şikayeti üzerine ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın .... soruşturma sayılı dosyası ile davalı ve dava dışı ... hakkında soruşturma yürütüldüğü ve şüpheliler hakkında dolandırıcılık suçundan kamu davası açıldığı anlaşılmaktadır. İcra ve İflas Kanunu'nun 167.

Maddesi gereğince kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla takipte kambiyo senedinin aslının takip talebine eklenmesi zorunludur. Diğer taraftan ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... soruşturma sayılı dosyasında yürütülen soruşturma kapsamında çek aslı üzerinde yazı ve imza incelemesi yapıldığı görülmektedir. Buna göre dava konusu çekin ya icra dairesinde, ya da ....Cumhuriyet Başsavcılığı'nda olması gerekmektedir.

Davalı elinde olmadığı açık olan çekin ibrazı için davalıya kesin süre verilmesi doğru olmadığı gibi, çekin ibraz edilmemesi nedeniyle davacı tarafın iddialarının sabit kabul edilmesi de doğru olmamıştır. Mahkemece dava konusu çekin icra dairesinden veya .... Cumhuriyet Başsavcılığı'ndan celbi ile imza incelemesi yaptırılması ve ayrıca ....

Cumhuriyet Başsavcılığı'nın .... soruşturma sayılı dosyasında yürütülen soruşturma dosyasının bekletici mesele yapılıp yapılmayacağının değerlendirilmesi sonucu oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile karar verilmesi doğru olmamıştır. Bu nedenle davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile yerel mahkeme kararının kaldırılmasına karar vermek gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP AYRICA ISLAK İMZA UYGULANMAYACAKTIR. "5070 Sayılı Yasanın 5. ve 22. maddeleri gereğince elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan ıslak imza ile aynı hukuki sonucu doğurur."