İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi E.2018/2286 K.2020/673

Dava şartı yokluğundan davanın reddine ilişkin hükmün davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili. Davalı ... A.Ş. ile dava dışı ... A.Ş'nin Ankara Ticari şubesi arasında imzalanan 25/05/2015 tarihli 143.750.000-TL limitli genel kredi sözleşmesi ile 30.000.000.-TL bedelli genel kredi sözleşmesine de davalıların ve davacının müteselsil kefil olduğunu, hesapların katedildiğini, müteselsil kefil sıfatıyla toplam 8.854.162,27 TL ödeme yaptığı, ödemeden sonra diğer kefillerden ve asıl borçludan tahsili için İstanbul ...

İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyasında icra takibi yapıldığını, davalıların icra dairesinin yetkisine ve borca itirazı nedeniyle takibin durduğunu, icra dairesinin yetkisine ve borca itirazın haksız olduğunu belirterek ...l ... İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyadaki davalıların itirazının iptaline icra inkar tazminatının davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı ... dışındaki davalılar vekili; davalı ..., ... A.Ş, ... A.Ş., ... A.Ş., ... A.Ş'nin adresinin Ankara, ... .A.Ş, ...'nin adresinin İstanbul/ Sancaktepe olduğunu ... A.Ş'nin kurulu olduğu adresin İzmir olduğu, ihtilafın İzmir'de yapılmakta olan bir inşaat işiyle ilgili olup HMK 10. Maddesi gereğince sözleşmenin ifa yerinin İzmir olduğu ortak yetkili mahkemenin İzmir olduğu inşaat sözleşmesinin ... A.Ş. ile ...

A.Ş. arasında imzalandığını,anılan sözleşmede İzmir Mahkemelerinin yetkili kılındığını bu nedenle davanın öncelikle yetki yönünden reddi gerektiğini ileri sürmüş,inşaatın tamamlanamadığını ve ... A.Ş tarafından sözleşmenin haksız olarak feshedildiğini, bu nedenle müvekkillerinin bankaya karşı yükümlülüklerini yerine getiremediğini ve zarara uğradıklarını beyanla davanın haksız olup reddi gerektiğini savunmuştur.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davalılarca süresi içinde usulüne uygun olarak icra dairesinin yetkisine itiraz edilmiş olup, bu itirazın HMK 6. maddesi çerçevesinde yerinde ve geçerli bir itiraz olarak kabul edildiği, yetkisiz icra dairesinde yapılan bir takip üzerine açılan itirazın iptali davasında, yetkili icra dairesinde yapılmış olan icra takibinin varlığına ilişkin dava şartı gerçekleşmediği gerekçesiyle davanın HMK 114/2, 115. maddeleri uyarınca usulden reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde; bankaya kefil sıfatıyla ödeme yapan müvekkili şirketin TBK'da yer alan kefilin rücu hakkı düzenlemesi uyarınca asıl borçluya karşı alacaklı konuma geldiğini ve diğer kefillere karşı da rücu hakkına haiz olduğunu, para borcunun alacaklıya götürülerek ödenmesi gereken borçlardan olduğundan ifa yerinin alacaklının adresi olduğunu, takip borçlularından ... A.Ş.'nin adresi Sarıyer olduğundan İstanbul Adliyesinde başlatılan icra takibinin yetkili icra dairesinde başlatıldığının kabulü gerektiğini ileri sürürek ,kararın kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

İİK 67.m. uyarınca açılan itirazın iptali davalarında yetkili icra dairesinde takip yapılması dava şartı olup, icra dairesinin yetkisine itiraz edilmiş olması şartıyla mahkemece re’sen dikkate alınması gerekir. İİK 50. maddesi yollamasıyla icra dairesinin yetkisinin belirlenmesinde HMK'nın yetkiye ilişkin hükümlerinin uygulanması gerekmektedir.Genel yetki kuralını düzenleyen HMK’nun 6.maddesi uyarınca genel yetkili mahkeme davalının ikametgahı mahkemesidir.

Aynı yasanın 10.maddesi uyarınca sözleşmeden doğan davalar, sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde de açılabilir.Sözleşmenin ifa edileceği yer ise, 6098 sayılı TBK’nun 89(818 sayılı BK’nun 73.) maddesine göre tespit edilmelidir. Buna göre borcun ifa yeri, tarafların açık veya örtülü iradelerine göre belirlenir.

Aksine bir anlaşma yoksa para borçları alacaklının ödeme zamanındaki yerleşim yerinde ifa edilir.Somut olayda taraflar arasında sözleşmesel bir ilişki bulunmamaktadır. Nitekim davalı ... ..A.Ş ile dava dışı banka arasında akdedilen bir genel kredi sözleşmesi bulunmaktadır. Davacı ile diğer davalılar davadışı banka ile imzalanan sözleşmede müteselsil kefilidirler.

Borcu ödeyen müteselsil kefilin diğer müteselsil kefiller ve asıl borçluya rücuu davasında HMK 6.madde uyarınca genel yetkili olan davalının ikametgahı mahkemeleri ve icra daireleri yetkilidir.Getirtilen sicil kayıtlarına göre;bir kısım davalı şirketlerin şirket merkezinin İzmir ,bir kısmı Ankara ,bir kısmı da İstanbul /Anadolu Adliyesi yargı alanında bulunmaktadır.Ancak itirazın iptali davası açılmayan davalı borçlu ...

AŞ nin tescilli şirket merkezi adresinin Sarıyer bulunduğu anlaşılmaktadır.Sarıyer ilçesi takibin yapıldığı İstanbul İcra Dairesinin yargı alanındadır. İcra dairesinin yetkisine itiraz incelenirken tüm borçluların yerleşim yerinin dikkate alınması gerekmektedir.

HMK 7(1) maddesi " davalı birden fazla ise dava,bunlardan birinin yerleşim yeri mahkemesi yetkilidir.Ancak,dava sebebine göre kanunda ,davalıların tamamı hakkında ortak yetkiyi taşıyan bir mahkeme belirtilmişse ,davaya o yer mahkemesinde bakılır" hükmünü haizdir.

Somut olayda HMK 7/1 maddesi uyarınca yetkili bulunan İstanbul( Çağlayan) İcra Dairelerinde takip yapıldığı anlaşılmakla, yetkili icra dairesinde takip yapılmaması nedeniyle dava şartı yokluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş , davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK 353(1)a-4 m. uyarınca hükmün kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmek üzere dosyanın mahkemesine iadesine karar verilmiştir.