İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi E.2018/393 K.2018/680

Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili, müvekkili şirketin taşıma işiyle uğraştığını, ...'nin acentesi sıfatıyla hareket ettiğini ve davalıya taşıma hizmeti verdiğini, müvekkili şirketin taşıma konusu malı L... gemisiyle Mardas/İstanbul'dan Libya/Tripoli'ye taşıdığını, malın boşaltma limanına getirildiğini, davalının malın alıcıya teslim edilmemesi talimatı verdiğini, müvekkili şirketin malın alıcı tarafından çekilmemesi halinde oluşmuş ya da oluşacak masrafları davalı yana fatura edileceğini bildirdiğini, boşaltma limanında bekletilen konteynerler için oluşan demuraj bedelinin 17.600-USD olduğunu, işbu bedelin fatura edilerek davalıya gönderildiğini,

davalının ise söz konusu faturayı yasal ve ticari dayanağı olmadığı gerekçesi ile müvekkili şirkete iade ettiğini, müvekkili şirketin 17.600-USD tutarındaki demuraj bedelinin dava tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde, dava konusu taşınan malların malikinin dava dışı ..Ltd. Şti. olduğunu, demuraj bedeli ödeme yükümlülüğünün eşya malikine ait olduğunu, davanın eşya maliki olan O....Tic. Ltd. Şti.’ne ihbarını, müvekkili şirketin sorumluluğu olmadığından davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, taraflar arasında taşımacılık ilişkisi bulunduğunu taşımanın konişmento ile yapıldığını,alt navlun sözleşmesi ile taşıtan sıfatının davalı olduğunu konişmentoda konteyner demuraj ücretlerinin yazılı bulunduğunu, konişmento şartları doğrultusunda demuraj talep edildiğini, davacının davasının kısmen kabulü ile 13.204,88-USD'nin dava tarihinden itibaren 3095 sayılı kanunun 4/a maddesi uyarınca işleyecek faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İstinaf yoluna başvuran davalı vekili dava konusu taşımaya konu emtianın sahibinin ...l ltd şirketi olduğunu müvekkilinin davalı sıfatı bulunmadığını, demuraj ödeme yükümlülüğünün eşya malikine ait olduğunu,müvekkilinin haklı gerekçelerle faturayı iade ettiğini, müvekkilinin hizmet ve demuraj bedelini tahsil edememesi sebebi ile konişmento üzerinde hapis hakkını kullandığını,dolayısıyla eşyayı limanda beklettiğini demuraj bedeli oluşmasında sorumlunun eşya maliki olduğunu istinaf incelemesi neticesinde mahkeme kararının kaldırılarak,davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

TTK nun 1205(1)maddesi gereğince eşyayı gönderilene teslim etmiş olan taşıyan ,1203.maddeye göre gönderilenden istenebilecek olan alacakların ödenmesini taşıtandan isteyemez.Ancak taşıtanın zararına olarak sebebsiz zenginleştiği oranda ,taşıyan taşıtana rücu edebilir.

TTK nun 1207(1) maddesinde gönderilen eşyanın teslimini isteme hakkını kullanmazsa ,taşıtan navlun sözleşmesi gereğince navlunu ve diğer alacakları taşıyana ödemekle yükümlüdür. Somut olayda konteynerlerin davacıya iade edilmediği ,davalının talimatı gereği gönderilene de teslim edilmediği sabit olduğundan zamanında iade edilmeyen konteynerler nedeniyle kararlaştırılan gecikme bedelinin davalı tarafından ödenmesi gerekmektedir.

Davacı şirketin taşıyanın acentesi sıfatıyla davayı açtığı ,navlun sözleşmesinin taraflarının taşıyan ve taşıtan olduğu ,taşıyanın navlun ve teferruatı kapsamında olan konteyner bekleme ücretini talep hakkı bulunduğu , konişmento üzerinde davalının taşıtan sıfatını haiz olup ,davacı ile kurulan navlun sözleşmesinde taşıtan sıfatının davalıya ait bulunduğu anlaşılmaktadır.

Davalı her ne kadar gecikme ücretinden sorumlu olanın mal sahibi dava dışı şirket olduğunu savunmalarında ve istinaf dilekçesinde ileri sürmekte ise de navlun faturasının davalı adına tanzim edildiği,davalının davacının düzenlediği demuraj faturasını kayıtlarına almadığı ,konişmento kayıtları uyarınca taşımanın "..." gemisiyle yapıldığı ,spipper(yükleten) davalı ,taşıyan... ,konişmentoyu düzenleyen ise taşıyan nam ve hesabına ... shipping&logistics olduğu,dosyaya sunulan kayıtlara göre davadışı mal sahibi ile davalı arasında navlun sözleşmesi kurulduğu,davalının taşımayı kendisi yapmayarak davacı ile alt navlun sözleşmesi yaptığı ,kurulan

alt navlun sözleşmesinde taşıtanın davalı olduğu dolayısıyla navlun sözleşmesinde taşıtan sıfatını haiz davalının navlun sözleşmesinin teferruatı bulunan demuraj bedelini ödeme yükümlülüğü bulunduğu ,tarafı bulunduğu konişmento da demuraj ücreti tahakkuk ettiği takdirde ödenecek ücretlerinin yazılı olduğu ,burada ki koşullara göre demuraj bedelinin bilirkişi kurulu tarafından hesaplanarak hükme esas alındığı ,30 günlük süre içinde iade edilmeyen konteynerlerin bedelinin ödeneceği ve ,10 günlük serbest süreden sonra kalan 20 günlük süre için konteyner başına günlük 40 usd demuraj bedeli alınacağı kararlaştırılmış olmakla yapılan hesaplamanın

konişmento kayıtlarına uygun olduğu anlaşılmıştır.

Tüm anlatılanlara göre taşıtan sıfatını haiz borçtan sorumlu olan davalının demuraj bedelinden sorumlu olmadığına dair istinaf sebebleri yerinde olmadığından davanın kısmen kabulüne yönelik hükme yönelik davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.