İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi E.2019/1610 K.2021/1932

Davanın kısmen kabulüne ilişkin kararın davacı ve davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili; müvekkilinin 09/04/2015 günü davalı şirkete ait 16:50 uçağıyla İzmir'e gitmek üzere Sabiha Gökçen Havaalanına geldiğini, valizlerini teslim ettiğini, uçuşun kalkış saatine dakikalar kala iptal edildiğini ve bu konuda bilgi verilmediğini, müşteri hizmetleri ile yapılan görüşmeler sonrasında bu kez 19:55 uçağından bilet alındığını, ancak 19:55 uçağının da 1,5 saat gecikme ile 21:35'de kalktığını, saat 22:40'da İzmir'e iniş yapıldığında valizlerin uçaktan çıkmadığını,bir sonraki rötarlı uçakla geleceğinin bildirildiğini, valizlerin ancak ertesi gün saat 14:00 civarında adrese ulaştığını,

avukat olan müvekkilinin iş görüşmesi için İzmir'e gittiğini, kaybettiği 6 saatin ve yaşadığı stresin yanı sıra tüm kıyafetleri, bilgisayarı ve dosyalarının bulunduğu valizin geç tesliminin hem maddi hem de manevi zarara yol açtığını bagajın geç teslimi nedeniyle iş görüşmelerini ertelemek zorunda kaldığını, tüm eşyaları ertesi gün ulaştığı için konforu ve huzurunun bozulduğunu belirterek,

5.000-TL manevi tazminatın, ayrıca Havayolu ile Seyahat Eden Yolcuların Haklarına Dair Yönetmelik uyarınca almaya hak kazandığı 100 Euro karşılığı 280,06-TL ile TTK'nın 908. maddesi gereğince bilet parasının 3 misli olan 341,94-TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili; uçuşun teknik arıza nedeniyle iptal edildiğini, ikinci uçuştaki gecikmenin ise seferi yapan uçağın Frankfurt'daki hava trafiği nedeniyle geç gelmesinden kaynaklandığını, havayolu şirketinin olağanüstü durumların iptale neden olduğunu kanıtlayabildiği durumlarda tazminat ödemekle yükümlü olmayacağını, davacının bagajının ise aynı gün Adnan Menderes Havaalanına gönderilerek davacının adresine teslim edildiğini, herhangi bir zarar doğmadığından tazminat taleplerinin reddinin gerektiğini, dava konusu olayda manevi tazminat şartlarının da oluşmadığını, davacının ne gibi manevi zararlara uğradığını ispat etmesi gerektiğini belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece; davalı tarafından uçuşun iptal olmasından dolayı yolculara 19:55 uçağı için ücretsiz bilet temin edildiği, davacının uçuşun iptali nedeni ile yönetmeliğin 8. maddesinin göndermesiyle 6.3 maddesine göre tazminat talep etme hakkına sahip olduğu,

aynı yönetmeliğin 6.2.3 maddesinin, "Planlanan hareket saatinden yedi günden kısa zaman öncesinde iptalden haberdar edilmedikleri ve planlanan hareket saatinden en fazla bir saat önce ayrılmalarına ve son varış yerlerine planlanan varış saatinden en fazla iki saat sonra ulaşmalarına olanak veren güzergah değişikliği teklif edilmediği sürece, bu maddeye atıfta bulunulması durumunda, yolculara iç hat uçuşlar için 100 -euronun TL cinsinden karşılığı tutarında tazminat verilir" hükmü gereğince davacıya 279,52-TL ödenmesi gerektiği, 19:55 saatli uçuşun 1,5 saat rötarla gerçekleştiği kabul edildiğinde,

yönetmeliğin madde 7.1.a hükmünde bir gecikmeden bahsedilemeyeceği, aynı olay için TTK'nın 908. maddesi gereğince ayrıca bilet parasının 3 misli bedelin verilemeyeceği, davacının bagajının geç tesliminin gerçekleştiği, bagajın 24 saat geç teslimi sebebiyle elem ve ızdırap duyduğu, zira iş görüşmesi için seyahat eden bir avukatın iş görüşmesi sırasında giyeceği kıyafetlerin valizde olduğu ve valizin kendisine geç teslim edilmesi nedeniyle manevi zarara uğradığı gerekçesiyle, 2.000-TL manevi tazminat ile 279,52-TL maddi tazminatın davalıdan tahsiline,fazla istemin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

1-Davacı vekili; davalının müvekkiline uçuşun iptal edildiğini haber vermediğini, iptale olağanüstü hallerin neden olduğunun davalı tarafça kanıtlanamadığını, ayrıca teknik arıza veya operasyonel nedenlerin olağanüstü hal olarak kabul edilemeyeceğini, mahkemece 100-Euro tazminat karşılığı 280,06-TL tazminata hükmedilmesi gerekirken 279,52-TL'ye hükmedilmesinin hatalı olduğunu, ikinci uçuşun gecikmesi nedeniyle TTK'nın 908. maddesi gereğince bilet parasının üç misline hükmedilmesi gerektiğini, bagajın geç teslimi nedeniyle iş görüşmelerini ertelemek zorunda kalan müvekkilinin konfor ve huzurunun da bozulduğunu,

ilk uçuşun iptali nedeniyle de manevi tazminata hükmedilmesi gerektiğini, ayrıca bagajın geç kaybı nedeniyle hükmedilen manevi tazminat tutarının yükseltilmesi gerektiğini belirterek, kararın kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

2-Davalı vekili; uçuşun hava şartlarından meydana gelen hasar sonucunda tüm önlemlerin alınması sonrasında gerçekleştirildiğinden müvekkiline kusur yüklenemeyeceğini, söz konusu uçakta yıldırım hasarı oluştuğunu, sonrasında onarımın tamamlandığını, ikinci uçuşta yaşanan gecikmenin de uçağın geleceği Frankfurt'taki hava trafiğinden kaynaklandığını, bu nedenle müvekkilinin tazminat ödeme yükümlülüğünün bulunmadığını, ayrıca manevi tazminat şartlarının oluşmadığını belirterek, kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

GEREKÇE

Dava, davacının İstanbul-İzmir hava yolu seyahatinde uçuş iptali, ikinci uçuştaki gecikme ve bagajın geç teslimi nedeni ile uğranılan maddi ve manevi zararın tahsili istemine ilişkindir. Avukat olan davacının iş görüşmesi maksadıyla İstanbul-İzmir seferi için bilet aldığı ilk uçuşun iptal edildiği, ikinci uçuşun ise yaklaşık 1,5 saat gecikmeli gerçekleştirildiği, ayrıca davacının bagajının gecikmeli olarak ertesi günü teslim edildiği tarafların kabulündedir.

Öncelikle maddi tazminata ilişkin olarak, HMK'nun 341/2 ve Ek-1 maddeleri gereğince 01.01.2018 tarihinden itibaren miktar veya değeri 3.560-TL'yi geçmeyen malvarlığı davalarına ilişkin kararlar kesindir. Somut olayda kabul ve reddedilen maddi tazminat miktarı sırasıyla 279,52-TL ve 341,94-TL'den ibaret olup, kesinlik sınırı içinde olduğu anlaşılmakla; davacı ve davalı vekilinin maddi tazminata ilişkin istinaf başvurusunun usulden reddine karar verilmiştir.

Uluslararası hava taşımalarında taşıyıcının sorumluluğu ve koşulları mevcut ise manevi tazminat yönünden Türk yargı uygulamasında TMK ve TBK hükümlerinin uygulanacağı kabul görmüştür. (örneğin HGK nun 12.12.2001 tarih ve 2001/11-1161 esas-2001/1152 sayılı ilamı)Bu kapsamda davacının İstanbul'dan İzmir'e seyahati sırasına bagajının gecikmeli olarak ertesi gün teslim edildiği, ilk uçuşun iptali ve ikinci uçuşun gecikmeli yapılmasının ne suretle davacının manevi zararına neden olduğu kanıtlanamamış ve bu nedenle manevi tazminat koşulları oluşmamış olsa da;

iş görüşmesi için İzmir'e giden ve bu nedenle bilet alan bir avukatın iş görüşmesi sırasında giyeceği kıyafetlerin valizde olduğu ve valizin kendisine geç teslim edilmesi nedeniyle mağdur olduğu ve bu nedenle üzüntü yaşayarak manevi zarara uğradığı kanaatine varılmıştır. Bu durum, mal varlığı zararı olmaktan öte davacının kişisel haklarına saldırı niteliğinde bulunduğundan manevi tazminatı gerektirmektedir.

Diğer yandan manevi tazminat takdir edilirken mahkemece; tarafların ekonomik durumu ve duyulan manevi üzüntü ve elemin derecesi dikkate alınarak, özellikle takdir edilen miktarın tarafların ekonomik ve sosyal durumu, tazminat yükümlüsünün aşırı yük altına sokulmaması, hissedilen manevi zararı düzeltecek teselli ve ruhi tatmini sağlayacak kadar olması gereklidir.

Somut olayın açıklanan niteliği ve açıklanan kıstaslar dikkate alındığında, davacıya 2.000-TL tutarında bir manevi tazminat ödenmesi somut olaya uygun görülmüştür. Açıklanan nedenlerle;taraf vekillerinin maddi tazminata ilişkin hükme yönelik istinaf başvurusunun HMK'nın 346/1 maddesi uyarınca usulden reddine, davacı vekili ile davalı vekilinin manevi tazminata ilişkin hükme yönelik istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.