İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi E.2019/1775 K.2022/55

Davanının reddine dair verilen kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili; davalının müvekkilinden mal almasına rağmen bedelini ödemediğini, bu nedenle davalı aleyhine Küçükçekmece ... İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyası üzerinden takibe girişildiğini, davalının takibe ve borca haksız itirazı üzerine takibin durduğunu belirterek, davalının itirazının iptali ile davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili; davacı ile davalı arasında herhangi bir hesap mutabakatı sağlanmadan takip başlatılmasının usulsüz olduğunu, taraflar arasında 25/08/2015 tarihinde 35.000 adet ayakkabı tabanı yapılması konusunda anlaşma yapıldığını, buna göre davacının günde 2.500 çift taban yapma yükümlülüğü altına girdiğini, ancak davacının günde 300 çift üretim yaparak sözleşmeye aykırı davrandığını, ayrıca ayıplı ürün teslim ettiğini, ayıplı ürünler ile ilgili olarak ihbarda bulunulduğunu, davacının müvekkilinin zararını bir kısım alacağın mahsubu ve ileride mal teslimi suretiyle ödemeyi kabul ettiğini belirterek, davanın reddi ile davacı aleyhine kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece; tarafların ticari defterler ile dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmasına, 1.000-TL bilirkişi ücreti 42-TL tebligat gideri olmak üzere toplam 1.042-TL'nin 2 haftalık kesin süre içerisinde davacı tarafça mahkeme veznesine depo edilmesine, aksi taktirde bilirkişi deliline dayanmaktan vazgeçmiş sayılacağına karar verilerek davacı vekiline ihtar edildiği, davacı tarafın kesin süreye rağmen delil avansını kesin süre içinde yatırmadığı, takip eden 31/05/2019 tarihli celseye davacı tarafın katılmadığı, ancak davanın davalı tarafça takip edilmesi nedeniyle sözlü yargılamaya geçileceğine dair ihtarın tebliğ olunduğu,

bundan sonra davacı tarafın 19/06/2019 tarihinde 1.042-TL gider/delil avansını yatırarak bilirkişi incelemesi yapılmasını talep ettiği, HMK 94/3 maddesi gereğince davacının bilirkişi deliline dayanmaktan vazgeçmiş sayılmasına karar verildiği, davacı tarafın dava konusu alacağın varlığın ispatlayamadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davacı vekili; mahkemece deliller değerlendirilmeksizin davanın reddine karar verildiğini, davalının da ticari defterleri delil olarak bildirdiğini, davalının gösterdiği ticari kayıtlar ve banka kayıtlarının getirtilmediğini, sundukları faturalarda teslim alan imzalarının bulunduğunu, ticari ilişkinin davalı tarafından kabul ve ikrar edildiğini, davalı taraf da delil bildirdiğinden bu deliller toplanarak sonucuna göre karar verilmesi gerektiğini, müvekkilinin şehir dışında olması nedeniyle mücbir sebeple bilirkişi ücretinin zamanında yatırılamadığının dikkate alınmadığını belirterek, kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, ticari satımdan kaynaklanan alacağın tahsili için başlatılan takibe yönelik itirazın iptali istemine ilişkindir. HMK’nn 324. maddesinde. “Taraflardan her biri ikamesini talep ettiği delil için mahkemece belirlenen avansı, verilen kesin süre içinde yatırmak zorundadır. Taraflar birlikte aynı delilin ikamesini talep etmişlerse, gereken gideri yarı yarıya avans olarak öderler. Taraflardan birisi avans yükümlülüğünü yerine getirmezse, diğer taraf bu avansı yatırabilir.

Aksi halde talep olunan delilin ikamesinden vazgeçilmiş sayılır. ...” denilmiştir.Madde hükmünde, delil avansının yatırılmaması halinde,mahkemenin davayı mevcut delil durumuna göre değerlendirerek karar vermesi gereklidir. Diğer deliller ile dava kanıtlanamamışsa, delil avansının kesin sürede yatırılmaması halinde davanın usulden değil, esastan reddi gerekir.

Eldeki davada davacının alacağı varsa miktarının belirlenmesi için tarafların ticari defter kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılması zorunlu olup, teknik bilgi gerektirmesi nedeniyle gerekli inceleme ve araştırmanın mahkemece yapılmasının mümkün olmadığı açıktır.

Somut olayda; mahkemece 15.02.2019 tarihli duruşmada tarafların ticari defter kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmasına, bilirkişi ücreti ile tebligat gideri toplamı 1.042-TL'yi yatırması için davacı vekiline iki hafta kesin süre verilmesine ,aksi takdirde bilirkişi deliline dayanmaktan vazgeçmiş sayılacağının ihtar edildiği, iki haftalık kesin süre içerisinde yatırılmayan delil avansının davacı vekilince 19.06.2019 tarihinde yatırıldığı, mahkemece davacının dosyada mevcut gider avansı bulunup bulunmadığı ve varsa miktarının ne olduğunun davacı vekiline bildirilmediği anlaşılmaktadır.

Davacı vekilince dava açılırken 495-TL gider avansı yatırılmış olup, UYAP sisteminde ara karar tarihi itibariyle de bir miktar gider avansının dosyada mevcut olduğu görülmüştür.

Bu durumda dosyada mevcut gider avansının mahsubu sonucu yatırılması gereken bakiye tutar yönünden davacı vekiline kesin süre verilmesi gerekirken, hiç gider avansı yokmuş gibi işlem yapılması nedeniyle mahkemece verilen kesin süre geçersiz olup, buna bağlı olarak davanın reddine karar verilmesi de yerinde değildir.

Açıklanan nedenlerle; davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile hükmün kaldırılarak, davanın yeniden görülmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.