İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi E.2019/236 K.2019/192

İlk derece mahkemesince verilen hükmün davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili, müvekkili ile ..Ve Tic. A.Ş. arasında nakliyat abonman sigorta sözleşmesi akdedildiğini, akdedilen bu sigorta sözleşmesinin 30/05/2017 tarih ve 2101700035307 sayılı sigorta poliçesine bağlandığını, sigortalı şirket tarafından İngiltere 'de ....

İsimli firmaya vakumlu fırın cihazı satıldığını, emtianın İstanbul 'dan Liege/Belçika'ya taşıma işini davalı şirket tarafından taahhüt edildiğini, varış yerinde yapılan incelemede sigortalı emtiada eziklik olduğunun tespit edildiğini, durumun tutanak altına alındığını, ekspertiz raporu uyarınca 1.008-euro ve yurt dışı nakliye bedeli 274-euro olmak üzere tazmini gereken meblağın 1.282- TL karşılığı 5.093,51-TL olarak belirlendiğini, bu miktarın sigorta tazminatı olarak sigortalıya ödendiğini, sigortalının haklarına yasal halef olunduğunu, davalı sigorta şirketine keşide edilen ihtarnameye cevap verilmediğini,

bu nedenle bu davanın açıldığını beyanla davalının meydana gelen zarar nedeniyle sorumlu olduğunun tespitine, mal bedeli olan 1.008-euro ve yurt dışı nakliye bedeli 274-euro olmak üzere 1.182-euro karşılığı 5.093,51-TL 'nin asıl alacağa ödeme tarihi olan 06/09/2017 tarihinden itibaren reeskont faizi ile davalı şirketten tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili, taraflar arasında imzalanan taşıma sözleşmesi ile ihtilafların çözümünde İstanbul Mahkeme ve İcra Dairelerinin yetkili kılındığını, bu nedenle esasa girilmeksizin yetkisizlik kararı verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davalının sözleşmedeki yetki şartına dayalı itirazı ile birlikte mahkemenin yetkisinin sona erdiği, yetkili mahkemenin sözleşme ile belirlenen İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu, davacı tarafın her ne kadar sözleşmenin tarafı olmadıklarını iddia etmiş ise de, halefiyet kuralı gereği davacının sigortalısının hangi hukuki yetkilere sahip ise davacı sigortalının da aynı durum ve koşullarda davada taraf olacağı, bu nedenle davacı vekilinin yetki itirazına karşı beyanlarının yerinde olmadığı gerekçesiyle mahkemenin yetkisizliğine, bu nedenle davanın usulden reddine, dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesini talep etmesi halinde dosyanın yetkili İstanbul (Çağlayan) Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde; kanuni halefiyete dayalı ikame edilen ve ciro edilemeyen bir senette yer alan yetki şartının müvekkili şirketi bağlamayacağı için yetkisizlik kararının ortadan kaldırılmasına karar verilmesini, İlk Derece Mahkemesi kararının sigorta tazminatı ödenmek sureti ile dava hakkını devir alan sigorta şirketini sigortalının bundan 18 sene önce akdetmiş olduğu bir sözleşme (yetki) şartı ile bağlı tutmanın hatalı olduğunu belirterek, İlk Derece Mahkemesi kararının ortadan kaldırılması ile davanın esasının incelenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Tacirler veya kamu tüzel kişileri, aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında, bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşmeyle yetkili kılabilirler. Taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça dava sadece sözleşmeyle belirlenen mahkemelerde açılır.

(HMK m.17).Davacı sigorta şirketi TTK nun 1472-(1)maddesinde düzenlenen yasal halefiyet hakkına dayalı olarak ,davalı taşıyıcının taşıma sırasında emtiaya zarar verdiği iddiasıyla davalı aleyhine rücuan tazminat davası açmış,mahkemece davalı tayıcı ile sigorta ettiren arasında imzalanan yetki sözleşmesinin halefiyeti gereği davacıyı bağlayacağı gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.TTK nun 1472-(1)maddesi.

"Sigortacının ,sigorta tazminatını ödediğinde ,hukuken sigortalının yerine geçer.Sigortalının ,gerçekleşen zarardan dolayı sorumlululara karşı dava hakkı var ise bu hak ,tazmin ettiği bedel kadar ,sigortacıya intikal eder.Sorumlulara karşı bir dava veya takip başlatılmış ise ,sigortacı mahkemenin veya diğer tarafın onayı gerekmeksizin ,halefiyet kuralı uyarınca ,sigortalısına yaptığı ödemeyi ispat ederek ,dava veya takibi kaldığı yerden devam ettirebilir."şeklindedir.

Halef olma (halefiyet ) bir kişinin hukuken diğerinin yerine geçmesi anlamına gelir.Davacının rücu istemini taşıma akdine dayandırdığı ,kanuni halefiyet gereği davacı sigorta şirketinin sigortalının yaptığı yetki sözleşmesi ile bağlı olduğu ; tacirler arasında imzalanan ve HMK 17 gereği geçerli bulunan sözleşmede , ihtilaflarda çözüm yerinin İstanbul Mahkemeleri olduğunun belirlendiği, davalının yetki itirazının süresinde ve usulüne uygun olduğu, davalının sözleşmedeki yetki şartına dayalı itirazı nedeniyle yetki itirazının kabulüyle dosyanın yetkili bulunan İstanbul Mahkemelerine gönderilmesinde isabetsizlik bulunmadığı ;

davacı vekilinin hükme yönelik ileri sürdüğü istinaf nedenleri yerinde görülmediğinden davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.