İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi E.2020/379 K.2021/849

Davanın kısmen kabulüne ilişkin kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirketin oto kiralama işi yaptığını, davalı şirketten ... plakalı aracı sıfır olarak satın aldığını, söz konusu aracın 22/10/2016 tarihinde kiralandığı ve kiralayan tarafından 25/10/2016 tarihinde aracın yolda kaldığından bahisle müvekkili şirkete getirdiğini, aracın kaza sonucu olmadığı ve devir daim pompasının arızlanması nedeniyle motorun hararet yaptığının sigorta şirketinden öğrenildiğini,

bunun üzerine Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2016/3622 D.iş sayılı dosyası marifetiyle tespit talebinde bulunulduğu ve bilirkişi raporuna göre vaki arızanın fabrikasyon hatası olduğunun tespit edildiğini belirterek, bahse konu aracın davalı tarafça teslim alınmasına, araç bedeli olan 32.000-TL'nin ödeme tarihi olan 27/08/2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; taraflar arasında yapılan araç sözleşmesine istinaden dava konusu aracın davacı tarafa ayıpsız bir şekilde teslim edildiğini, dava tarihgine kadar davacının iştigal konusu olan araç kiralama işinde kullanılan dava konusu araçta kullanım sonucu yıpranma olduğunu, davacının haksız ve kötü niyetli olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davalı taraf her ne kadar bir gün önceki kaza nedeniyle, kazada değişen parçalar dikkat edildiğinde kazada önden darbe aldığı, oysaki aracın devri daim pompasına ve kasnağına müdahale gerektiğine dair dosyada bilgi bulunmadığı, aracın aldığı darbenin belirtilen hasarı yaratmış olsa da aracın şasi kollarını deforme edecek ve motora kadar uzanarak motorunu da, devri daim kasnağının da darbe almasına yol açacak nitelikte olmadığı,

söz konusu çatlağın üretim sırasında devri daim su pampası mili üzerinde bulunduğu ve zaman içerisinde çatlağın ilerleyip büyüdüğü yönünde mahkemede oluşan kanaat uyarınca davanın kısmen kabulüne, davacı taraf ödediğinin iadesini talep ettiğinden,aracın davalıya iadesi karşılığında 32.000-TL araç bedelinin ödeme tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, günlük kira bedeli 70-TL den 75 gün hesabı ile 5.250-TL kazanç kaybın,250-TL bakım masrafı ve 54-TL amortisman tutarı mahsubundan sonra toplam 4.946-TL kazanç kaybının davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili, araçta meydana gelen arızaların kullanıcı kaynaklı olduğunu, davacının dava dilekçesinde aracın alt kısmının tümseğe çarpmasından kaynaklı olabileceğini ifade ettiğini, sigorta şirketi tarafından motor alt kısmında fan davlumbaz plastiğinde kırık olduğunun tespitinin yapıldığını, aracın yetkisiz servise götürülerek aracın motorunun burada dağıtıldığını,arızadan 2 gün önce meydana gelen kazanın araçta ve arızada etkisinin yok sayıldığını, raporların hüküm kurmaya elverişli olmadığını, ayıbın süresinde yapılıp yapılmadığının tartışılmadığını, aracın günlük kiralama bedelinin istenemeyeceğini,

davacının 2 yıl kullandığı araçtan faize hükmedilmesinin haksız olduğunu, araç iade edilmeden faiz işletilemeyeceğini, kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, tacirler arası satıma konu aracın ayıplı olduğu iddiasına dayalı aracın davalı tarafça teslim alınmasına, araç bedelinin iadesine ilişkindir. Davacının sözleşmeden dönme talebinin kabulü ile aracın davacı tarafından davalıya teslimine ve davacının ödediği bedelin davalı tarafça iadesine hükmedilmiştir.

TBK'nın 227. maddesinde ise satılanın ayıplı olması halinde alıcının seçimlik hakları; "satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme, satılanı alıkoyup ayıp oranında satış bedelinde indirim isteme, aşırı bir masrafı gerektirmediği takdirde masrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılmasını isteme, imkan varsa satılanın ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesini isteme" olarak belirlenmiştir. TBK 228.maddesinde.

"Alıcıya ayıplı olarak devredilmiş olan satılanın ayıptan, beklenmedik hâlden veya mücbir sebepten dolayı yok olması veya ağır biçimde zarara uğraması, alıcının sözleşmeden dönme hakkını kullanmasını engellemez. Bu durumda alıcı, satılandan elinde ne kalmışsa onu geri vermekle yükümlüdür.

Satılan alıcıya yüklenebilen bir sebep yüzünden yok olmuşsa veya alıcı onu başkasına devretmişse ya da biçimini değiştirmişse alıcı, ancak değerindeki eksiklik karşılığının satış bedelinden indirilmesini isteyebilir." şeklinde düzenlenmiştir.

Dosya istinaf incelemesinde bulunduğu sırada ; davacı vekili verdiği dilekçe ile aracı sattıklarını, bu sebeble davalıya iadesinin mümkün olmadığını bildirerek noter satış sözleşmesinin bir suretini ibraz ederek davalarını ıslah etmek üzere dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilmesini talep etmiştir. HMK 357.maddesi uyarınca istinaf aşamasında davanın ıslahı mümkün bulunmamaktadır.

Araç davacı tarafından satıldığından TBK 228/2 gereği artık davacının sözleşmeden dönme hakkını kullanması mümkün olmadığından davalı vekilinin kararın esasına yönelik istinaf nedenleri incelenmeksizin ,davacı vekilinin davasını ıslah etmek üzere kararın kaldırılması talebinin kabulune ,davanın yeniden görülmek üzere dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.