İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi E.2020/456 K.2020/535

İlk derece mahkemesince verilen 15/01/2020 tarihli kararın davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü.

TALEP

Talep eden vekili; müvekkil şirketin maliki olduğu sarı bezelye yükünün davalı donatanın maliki olduğu "..." isimli gemi ile Ukrayna'dan İstanbul'a taşımasının yapıldığını,hasarsız olarak gemiye yüklenen malın geldiğinde hasarlı olduğunun tespit edildiğini,ambar kapaklarından sızan deniz suyuna maruz kaldığını,survey raporu düzenlendiğini,

raporda yükte meydana gelen hasarı açıkça gösterdiğini,ihtiyati haciz talebinin 2019/172 D.İş numaralı dosya üzerinde değerlendirilerek kısmen kabul edildiğini,tespit talebinde bulunduklarını,bilirkişi raporunda geminin denize elverişli olmadığı,yapılan analizler sonucu tuz miktarının çok yüksekolduğu deniz suyu bulaştığı,yükün değerinin 1.000.584,06- usd olduğu,76.885,12 -usd navlun bedelini eksiksiz olarak ödediğini,geminin Ambarlı Liman sahası içerisinde içerisinde olup, geminin yabancı bayraklı olması nedeniyle,

geminin İstanbul'dan ayrılması halinde alacağın tahsilinin imkânsız hale geleceğini beyanla yük bedelinden bakiye 500.292,03 USD ve navlun bedeli toplamı 577.177,15 USD için geminin ihtiyaten haczine karar verilmesini talep etmiştir.

İTİRAZ

Karşı yan vekili itiraz dilekçesinde mahkemenin 2019/172 d.iş sayılı dosyasında red kararının kesin hüküm oluşturduğu bilirkişiler tarafından hasarlı yükün sovtaj bedelinin hesaplanmadığını kaptanın deniz raporu ihbarında da belirtmiş olduğu gibi fırtınanın derecesinin 9 bofor olduğunu ve kuvvetli fırtına anlamına geldiğini, 2019/170 d.iş numaralı dosyada kaptanın/donatanın kendisinden beklenen özeni göstermediğinin tespit edildiği iddia edilse de, bu iddiaların hukuki dayanağının olmadığını beyanla ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece,ihtiyati haciz talebi duruşmalı incelenmiş,Mahkemenin 2019/170 D.iş sayılı dosyası üzerinden yapılan tespit sonucunda alınan tespit raporunda geminin denize elverişli olmadığı,ambarda bulunan bezelye yüküne deniz suyu bulaştığı,mal bedeli tutarınca zararının doğduğu, söz konusu zararın TTK 1352.maddesi 1.bendi (h) fıkrası uyarınca deniz alacağı niteliğinde olduğuTTK 1353.maddesine göre yük ilgilisinin ihtiyati haciz talep etme hakkının bulunduğu, 2019/172 D.iş sayılı dosyasında yük bedelinin 1/2'sine tekabül eden 500.292,03-usd üzerinden geminin ihtiyaten haczine karar verildiği belirli olup, gelinen aşamada yükün tamamının zayi olduğu anlaşıldığından geriye kalan 500.292,03-usd yük bedeline ilişkin ihtiyati haciz kararı verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Karşı yan borçlu vekili;İstinaf kanun yolundan feragat etmekle kesin hüküm oluştuğunu,davacının talebinin aslında feragat ettiği talebiyle aynı olduğunu, eksik inceleme ile geminin değeri tespit edilmeksizin orantısız bir şekilde ihtiyati haciz kararı verildiğini, yükün hasar oranının belli olmadığını, kaldı ki somut olayda donatanın/kaptanın kusurunun olmadığını, belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Talep, yüze karşı verilen ihtiyati haciz kararının istinafına ilişkindir.

Somut olayda karşı yan borçlu tarafından İstanbul'a taşıması yapılan yükün deniz taşıması sırasında hasara uğradığı ,alacaklı tarafından aynı mahkemenin 2019/172 D.İş sayılı dosyasında yük bedelinin tamamı için ihtiyati haciz talep edildiği ,başlangıçta yükün tamamının hasarlı olup olmadığı belli olmadığı ve delil tesbit raporu henüz gelmediğinden yük bedelinin 1/2 oranında ihtiyati haciz isteminin kabulune karar verildiği ,reddedilen kısım bakımından alacaklının istinaf yoluna başvurusundan feragat ettiği ve bilirkişi raporunun bu sırada tamamlandığı yükün tamamının insan sağlığına zararlı olduğu ,geminin yüke ve denize elverişsiz olduğunun

tesbit edilmesi nedeniyle kalan yük bedeli için de ihtiyati haciz kararı verildiği anlaşılmaktadır.

Yüze karşı verilen karar da taraflar dinlenerek bir karar verildiğinden itiraz yolu açık değildir.Ancak;istinaf kanun yolu açık olduğunun kabulü ile başvuru esastan incelenmiştir.İhtiyati haciz talebine konu alacak 6102 sayılı TTK'nın 1352/h maddesi uyarınca gemide taşınan bagaj dahil ,eşyaya gelen veya bu eşyaya ilişkin ziya ve hasardan kaynaklanan deniz alacağı hakkı veren alacaktır.

Yine aynı Kanunun 1353. maddesi uyarınca istem konusu alacağın deniz alacağı olması nedeniyle ihtiyati haciz talep hakkı da vardır. İhtiyati haciz taleplerinde alacağın usul hukuku kurallarına göre kesin bir şekilde ispat edilmesi şartı olmayıp, alacağın varlığı hakkında yeterli kanaate sahip olunması için mahkemeye bu konuda delillerin sunulması yeterli kabul edilmelidir.Mahkemece;

delil tesbit raporu gelmeden ve zararın tamamı belirlenen 1/2 oranında ihtiyati haciz kararı verildiği ,ancak alınan bilirkişi raporu üzerine yükün tamamının zarar gördüğü belirlendikten sonra kalan bakiye içinde ihtiyati haciz kararı verilmesinde isabetsizlik görülmemiştir.Karşı yan vekili ihtiyati haciz kararının kısmen reddi istemine ilişkin kararın istinaf hakkından feragat edildiğinden kesin hüküm teşkil ettiğini ileri sürmüş ise de geçici hukuki koruma kararı kapsamında ; yaklaşık ispatın mevcut olup olmadığı incelenecek olup ,gelinen aşamada yaklaşık ispatın sağlandığının kabulü gerekmektedir.

Bu sebeble kesin hüküm itirazının yerinde olmadığı gibi ,geminin değeri teminat yatırılması aşamasında değerlendirilecektir.Açıklanan nedenlerle istinaf sebepleri yerinde görülmeyen davalı-ihtiyati hacze itiraz eden vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.