İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi E.2022/94 K.2022/107

İhtiyati tedbir talebinin reddine ilişkin ara kararın ihtiyati tedbir talep eden davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

TALEP

Davacı vekili, şirket müdürü ve eşi olan ... ile arasında derdest boşanma davaları olduğunu, bilgi alma ve inceleme haklarının kısıtlandığını, kullandırılmadığını, boşanma aşamasındaki eşinin adına kayıtlı paylarını mal varlığını azaltma gayesi ile mal kaçırma kastıyla kız kardeşi ve önceki eşinden olan çocuğuna devrettiğini, davacının şirket maillerine bloke konulduğunu, kullandığı araca el konulduğunu, işten çıkartıldığını, derdest işçilik alacağı davası bulunduğunu, son olarak genel kurulda ortaklıktan çıkarılmasına karar verildiğini, bir çok personelin işine son verildiğini şirkette huzursuzluk olduğunu,

şirket muhasebecisinin şaibeli işlerde bulunduğunu, tüm bu nedenlerle şirkete özel denetçi atanmasını ,bilgi edinme hakkının kullandırılmasını ihtiyati tedbir yolu ile şirkete kayyım tayin edilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davacının iş bu davada ileri sürdüğü tensip aşamasında beyan edilen ancak henüz sunulmayan, ilgili yerlerden getirtilip incelenmemiş olan deliller olduğu, davacının iddiası yargılamayı gerektirme olup şirkete kayyım tayin edilmesine neden olacak mahiyette mahkemeye kanaat verecek bir düzeyde olmadığı, yaklaşık ispat şartının gerçekleşmediğinin açık olduğu,

davacının iddia ettiği hususların ilgili deliller toplandıktan ve ancak bilirkişi incelemesi aşamasında anlaşılabileceği, şirketin yönetiminin ve hesaplarının onayının kayyıma tabi tutulmasının şirketin faaliyetlerini aksatabilecek nitelikte olduğu gibi şirketlere kayyım atanmasının esasen istisnai bir çözüm olduğu, temelde amacın şirketin sürekliliğini sağlamak olduğu bu sebeple şirketin yasal organlarının yerini alıp, şirketi yönetmesi ve temsil etmesi söz konusu olacak kayyımın ancak istisnai hallerde atanabileceği gerekçesiyle bu aşamada talebin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati tedbir talep eden davacı vekili; davalı şirketin müdürü olan ...'un müvekkilinin boşanma aşamasında olduğu eşi olduğunu, yönetimde belirsizlik, keyfilik ve boşluk olduğunu, boşanma davası açılmadan hemen önce ...'un hisselerini muvazaalı olarak devrettiğini, üst üste usulsüz sermaye artırımları yapıldığını,yetkilerin ...'a bırakıldığını,müvekkiline tahsis edilen araca el konulduğunu, tüm maaş ve işçilik alacakları ödenmeksizin 30/04/2019 tarihinde işine son verildiğini, bilgi edinme hakkının kullandırılmadığını, kar payının ödenmemesi kararı alındığını, kararın kaldırılarak şirket yönetimine kayyım atanmasına tedbiren karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

TTK’da kayyım atanmasına ilişkin düzenleme mevcut olmayıp TMK 403/2 maddesinde kayyımın belirli işleri görmek veya mal varlığını yönetmek için atanacağı, 427.madde ile de bir tüzel kişi gerekli organlarından yoksun kalmış ve yönetimi başka yoldan sağlanamamış ise kayyım atanır hükmünü içermektedir.

Ticaret şirketleri özel hukuk alanında faaliyet gösteren ,kar elde etmek gayesiyle kurulan ve genel kurulu tarafından seçilen yöneticileri tarafından yönetilmesi gereken kurumlardır. Mahkemelerce zorunluluk olmadıkça yönetim yetkisine müdahale edilmemelidir. Organ azli davası da açılmadığı halde yönetim kayyımı atanması isteği aynı zamanda şirket yöneticisinin yönetim yetkisinin kaldırılması anlamına gelmektedir.

HMK 389.madde gereği, “mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme sebebiyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından veya tamamen imkansız hale geleceğinden yada gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hallerinde uyuşmazlık konusu hakkında tedbir kararı verilebilir.

HMK 390/3 maddesi de, tedbir talep eden tarafın dayandığı ihtiyati tedbir sebebini, türünü açıkça belirterek davanın esasına ilişkin kendisinin haklılığını yaklaşık ispat etmesi gerekmektedir. Davalı şirket müdürünün yükümlülüklerini ağır kusurlu olarak ihlal edip etmediği yapılacak tahkikat neticesi belirlenecektir. Mahkemelerce şirket yönetimine yapılacak müdahalenin çok kısıtlı olarak ve zorunlu hallerde yapılması gerekir.

Somut olayda, davalı şirkette organ boşluğu bulunduğu ileri sürülmemiştir. davacı tarafın talebi şirkete özel denetçi atanması ve bilgi edinme hakkının kullandırılmasına ilişkindir.HMK.nun 389 maddesinin açık hükmü gereği ihtiyati tedbire ancak uyuşmazlık konusu bakımından karar verilebileceği yargı kararları ile sabittir.

Gerek davalı şirkete özel denetçi atanması ,gerekse bilgi edinme hakkının kullandırılması istemlerinde yönetim yetkisini kötüye kullandığı ileri sürülen dava dışı şirket müdürünün yönetim yetkisi hakkında bir karar verilmesi sözkonusu değildir.

Davanın bulunduğu aşama itibariyle dosyanın mevcut durumunun davacının, davanın esası bakımından haklılığının yaklaşık ispat düzeyinde bulunmadığı gerekçesine yer verilmesi doğru değil ise de sonucu itibariyle kayyım atanmasına ilişkin ihtiyati tedbir isteminin reddine karar verilmesinde isabetsizlik olmadığından davacı ihtiyati tedbir isteyen vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.