İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi E.2023/1182 K.2023/880

Davanın usulden reddine ilişkin kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili, ... San. ve Tic. A.Ş. ile müvekkili ... A.Ş. arasında mal alım satımından kaynaklı ticari ilişki söz konusu olduğunu, müvekkili şirket tarafından ...

A.Ş.'ye ürün satımı gerçekleştiğini, bu kapsamda senedi müvekkili şirkete teslim ettiğini, müvekkilinin yetkili hamil olduğunu, bankaya ibraz edemeden müvekkilin rızası hilafına elinden çıkan, kaybolmuş olan dava konusu çekin herhangi bir kişi tarafından bulunması ve muhatap bankaya ibraz edilmesi halinde ödenmemesi ve ibraz edilen çeke el konulması- ödemeden men kararı- ile durumdan mahkemenin haberdar edilmesi konusunda ihtiyati tedbir kararı verilmesini, usule ilişkin işlemlerin tamamlanmasından sonra gerekli ilan ve tebligatın yapılmasını haklı iddiaları doğrultusunda davacı müvekkil ...

A.Ş’nin yetkili hamil olduğu ... bank A.Ş. Pendik Şubesine hitaben yazılı, keşide yeri İstanbul, keşide tarihi 06/04/2022, keşidecisi ... Anonim Şirketi, IBAN No: TR... , Çek Seri No: ..., VKN: ... numaralı, 102.198,38-TL meblağlı çekin üçüncü kişiler tarafından kullanılmasının önüne geçebilmek için zayi olduğunun tespiti ve çekin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEME KARARI

Mahkemece, tensip tutanağının 7. maddesi ile talep eden tarafa iki haftalık kesin süre içinde ilan işlemlerini yaptırması ve ilan işlemlerini verilen kesin süre içinde yaptırmadığı takdirde ilan yaptırmaktan vazgeçmiş sayılacağı ve ödeme yasağının kaldırılacağı ihtar edilmesine rağmen süresi içinde ilan masraflarının yatırılmaması ve ilanların yaptırılmaması ve eldeki davada TTK 762. maddesi gereği ilanların yaptırılmasının zorun olması nedeniyle süresi içinde ilanların yaptırılmaması nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili; yetkili hamilin müvekkili şirket olduğu dava konusu çekin bankaya ibraz edilemeden kaybedildiğini, 29/06/2022 tarihli tensip zaptında ilan masraflarına, ilan masraflarının mahkeme veznesinde yatırmamanın sonuçlarına ilişkin herhangi bir ihtarat bulunmadığı gibi, 7 nolu ara kararın yerine getirilmesi halinde davanın usulden reddedileceğine ilişkin herhangi bir ihtarat da mevcut olmadığını, kararın kaldırılarak çekin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, zayii nedeniyle çek iptaline ilişkindir. Mahkemece davacı tarafından ilan masraflarının yatırılmadığı ve ilanların yaptırılmadığı gerekçesiyle davanın usulden reddine karar verilmiştir. TTK.nun 818/s atfıyla uygulanması gereken 762. maddesi hükmünde öngörülen gazetede üç defa ilan yapılacağı düzenlenmiş olup, ilan yapılması zorunludur. İlk derece mahkemesince 29/06/2022 tarihli tensip zaptının 7 nolu ara kararı ile.

"İptal istemine konu çeki elinde bulunduran kimsenin, çek aslını ilk ilandan/keşide-vade tarihinden itibaren üç aylık süre içinde Mahkememiz dosyasına sunması, çek suretinin sunulması veya muhatap banka şubesi tarafından çekin ibraz edildiğinin bildirilmesi halinin çekin Mahkememiz dosyasına sunulması sonucunu doğurmayacağı, çek aslı Mahkememiz dosyasına sunulmadığı takdirde çekin iptaline karar verileceği hususlarına ilişkin ihtarının Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi'nde üç defa ilanına, talep eden vekiline ilan işlemlerini ve müzekkereyi (elden) takip yetkisi verilmesine,

ilan işlemlerinin başlatılması ve buna dair belgenin mahkememize ibrazı, talep eden vekiline iki haftalık kesin süre verilmesine, verilen kesin süre içinde ilan işlemleri yapılmadığı takdirde ilan yaptırmaktan vazgeçmiş sayılacaklarının ve ödemeden men yasağının kaldırılacağının iş bu tensip tutanağının tebliği ile ihtarına," karar verilmiştir.

Mahkemece ara karar ile ilan masrafları belirlenerek ilan masraflarının avans olarak yatırılması için kesin süre verilmesi gerekirken; ara kararda masrafların yatırılması hususunda kesin süre verildiğine ilişkin bir ihtarat bulunmadığı , masrafın yatırılması davacının ,ilan metninin hazırlanarak ticaret sicil gazetesine gönderilmesi mahkemece yapılması gerekirken davacıya yükümlülüğünde olmayan bir işin yapılması yüklenerek ,kesin süreye uymadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesi doğru bulunmamıştır.

Bu durumda, söz konusu usule uyulmaksızın,ara kararda tarafa yüklenen yükümlülük belirlenmeden kesin süreye ilişkin ve kesin süreye uyulmaması halinde sonuçları hakkında bir ihtarat bulunmadan açık ve net bir şekilde ihtarat yapılıp sonuçları açıklanmayan hususta davanın usulden reddi yönünde hüküm verilmesi doğru görülmemiş, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile kararın kaldırılmasına, davanın yeniden görülmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.